Bunu görünce, muhtemelen bunun nereye gittiğini anlarsınız. Bu yüzden doğrudan ona geçeceğim ve bunların bir Manchester City oyuncusu olarak son aylarım olacağını hepinize bildireceğim.

Bununla ilgili hiçbir şey yazmak kolay değil, ancak futbolcular olarak hepimiz bu günün sonunda geldiğini biliyoruz.

O gün geldi - ve bunu önce benden duymayı hak ediyorsun.

Futbol beni hepinize ve bu şehre götürdü.

Hayalimin peşinden koşmak, bu dönemi bilmemek hayatımı değiştirecekti.

Bu şehir. Bu kulüp. Bu insanlar... bana HER ŞEYİ verdi.

HER ŞEYİ geri vermekten başka seçeneğim yoktu!

Ve tahmin et ne oldu - HER ŞEY'i kazandık.

Beğensek de beğenmesek de veda etme zamanı.

Suri, Roma, Mason, Michèle ve ben buranın ailemiz için ne anlama geldiği için minnettarız.

"Manchester" sonsuza kadar çocuklarımızın pasaportlarında olacak - ve daha da önemlisi,

Burası her zaman bizim evimiz olacak.

Bu 10 yıllık sürüş için şehre, kulübe, personele, takım arkadaşlarına, arkadaşlara ve aileye ne kadar teşekkür etsek azdır.

Her hikaye sona erer, Ama bu kesinlikle en iyi bölümdü.

Bu son anların tadını birlikte çıkaralım!

Çok sevgiler,
 

Türkiye kupası’nda Trabzonspor, Bodrum FK’yi uzatmarın 120’ dakikası sonucunda, Bodrum FK’yi 3-2 mağlup ederek adını yarı finale yazdırdı ve rakibi Göztepe oldu.

   Galatasaray, Türküye kupası’nda deplasmanda Fenerbahçe’yi Victor Osimhen'in golleri ile 2-1 mağlup ederek adını yarı finale yazdırdı ve rakibi Konyaspor oldu. 
    Konyaspor, kendi evinde İskenderunspor'u kendi evinde 3-0 skorla yenerek, Galatasaray'ın rakibi oldu. 
     Göztepe, Beşiktaş deplasmanında 3-1'lik skorla mağlup olarak kupaya veda etti. Göztepe, Türkiye kupası'nda Beşiktaş'ı eleyerek Trabzonspor'un rakibi oldu. 

İşte eşleşmeler: 

•Trabzonspor ⚔️ Göztepe 

•Konyaspor ⚔️ Galatasaray

Thomas Reis: "Bizim Fenerbahçe maçının hakemi de Cihan Aydın'dı. Fenerbahçe-Galatasaray maçında Victor Osimhen, hakeme elle dokundu ve kart görmedi. Bizim oyuncumuz Fenerbahçe maçında ona dokunmuştu, daha hafif bir dokunuş olmasına rağmen sarı kart gördü. Büyük takımlara ayrıcalıklı davranılıyor demek istemiyorum ama bazı takımların arasında fark var diyebilirim. Sonuç olarak aynı hakemdi. Osimhen'in temasının Marius'un temasından daha sert olduğunu düşünüyorum. Ancak Osimhen'e herhangi bir kart verilmedi. Marius ise sarı kart görüp cezalı duruma düştü. Bu yüzden bazı insanlar yabancı hakem talebinde bulunuyor ve haklı olabilirler. Umarım gelecekte bu tür kararlar adil bir şekilde verilir." (AA)

 

MS | Fenerbahçe 1-2 Galatasaray 

⚽️ 9’ Osimhen

⚽️ 27’ Osimhen (P)

⚽️ 45’ Szymanski

Galatasaray, Türkiye Kupası'nda yarı finale yükseldi. ✅

Fenerbahçe-Galatasaray maçında çıkan kırmızı-kart:

Fred

Jose Mourinho

Kerem Demirbay

Barış Alper Yılmaz

Mert Hakan Yandaş

Salvatore Foti

Sandro Zufic

•Karşılaşmanın sonunda Jose Mourinho, Okan Buruk'un burnunu sıkarak yere düşürdü. Okan Buruk, yerde kaldı. 

Mark Clattenburg'un derbi yorumu

"Harika bir maç oldu. Öncelikle hakemi ve hakem ekibini tebrik etmek lazım. Hakemin mükemmel olduğunu düşünüyorum.

•İlk 10-15 dakikada Lemina'ya bir sarı kart çıkarabilirdi belki, bunu tartışabiliriz. Çıkarmadı, ancak maçın kontrolünü hiç kaybetmedi.

• Çok zor penaltı kararları verdi. İlk yarıda Fenerbahçe'nin istediği bir penaltı pozisyonu vardı ama top açıkça önce oyuncunun ayağına, sonra kendi koluna çarpmıştı. Bunu doğru yorumladı.

•VAR'ın desteğiyle Galatasaray lehine verdiği penaltı kararı da doğruydu. Kaleye giden bir şutta oyuncunun kolu vücuttan biraz açıktaydı; Avrupa genelinde bu tür pozisyonlar genellikle penaltıyla sonuçlanıyor. Dolayısıyla Galatasaray lehine verilen penaltı kararı yerindeydi.

•İkinci yarıda Fenerbahçe lehine birkaç penaltı talebi oldu ama hakem bunları da doğru şekilde reddetti.

•İlk pozisyonda savunma oyuncusu net şekilde topa dokundu. Diğer pozisyonda ise Fenerbahçe'nin 37 numaralı oyuncusunun sırtına ufak bir temas oldu fakat oyuncu kendisini yere bıraktı. Hakem de bunun normal bir futbol teması olduğunu doğru şekilde tespit edip oyunu devam ettirdi.

•Çok önemli kararlar vardı, büyük tartışmalar yaşandı, ikinci büyük tartışmada dört kırmızı kart çıktı ama hakem böyle zorlu durumlarda bile performansıyla övgüyü hak etti.

Herkes böyle durumlarda hakemi takdir etmeyebilir ancak hakem gerçekten birçok kritik kararı doğru verdi ve bu zor ortamda iyi bir maç yönetti." (VOLE)

Beşiktaş-Fenerbahçe derbisinde, saat 19:00’da başlanan maç öncesinde yeni başkan Hasan Arat ve rakibi olarak veda eden Serdar Adalı, maç öncesinde Quaresma ve Atiba'ya plaket takdim etti. 

•Maçın 10’ dakikasında Edin Dzeko’nun atmış olduğu golle öne geçti. 0-1 

•Maçın 21’ dakikasında Samet, Cenk Tosun’u ceza sahasının içinde yapmış olduğu müdahale sonucunda hakem penaltı kararı verdi. 

•Maçın 24’ dakikasında topun başına Oxlade-Chamberlain geçti ve kullanmış olduğu penaltı gole çevirdi maça beraberlik geldi. 1-1 

•Maçın ilk yarısı Beşiktaş 1-1 Fenerbahçe sonuçlandı. 

•Maçın 61’ dakikasında Fenerbahçe, VAR incelemesi sonucunda penaltı kazandı.

•Maçın 64’ dakikasında topun başına Dusan Tadic, kullanmış olduğu penaltıyı gole çevirdi. Derbide Fenerbahçe, yeniden öne geçti. 1-2

•Maçın 75’ dakikasında Beşiktaş’ta Tayfun Bingöl direk kırmızı kart gördü. 

•Atilla Karaoğlan, VAR uyarısı sonucu kırmızı kartı iptal etti. 

•Maçın 90’ dakikasında Fenerbahçe, VAR incelemesinin ardından penaltı kazandı.

•Maçın 91+1’ dakikasında Dusan Tadic'in penaltı vuruşunu Mert Günok çıkardı. 

•Maçın 90+6’ dakikasında Sebastian  Szymanski golü Fenerbahçe, farkı 2 çıkardı. 1-3.

•Maçın 90’ dakikası sonucu: Beşiktaş 1-3 Fenerbahçe. Derbiyi kazanan Fenerbahçe, Süper Lig’de 40 puan ile liderliğini devam ediyor. 

Derbinin ilk 11’leri:

Beşiktaş’ın ilk 11’i: Mert, Onur, Bailly, Amartey, Umut, Necip, Chamberlain, Gedson, Muleka, Rebic, Cenk.

Fenerbahçe’nin ilk 11i: Livakovic, Ferdi, Djiku, Samet, Osayi, Crespo, Fred, Szymanski, Tadic, İrfan, Dzeko.

•Napoli, ligin bitimine 5 hafta kala şampiyonluğunu ilan ederek İnter ve Juventus'un rekoruna ortak oldu.

•İtalya Serie A'da 33 yıl aradan sonra tarihindeki 3. şampiyonluğunu kazanan Napoli, şampiyonluğu havai fişeklerle kutladı.

•Serie A'da Juventus hakimiyetinin sona ermesinin ardından üç sezonda üç farklı takım şampiyon oldu.

2020-2021 - İnter

2021-2022 - Milan

2022-2023 - Napoli

İtalya Serie A'nın şampiyonaların sayıları:

Juventus >36

Internazionale & Milan >19

Genoa > 9

Pro Vercelli,Bologna ve Torino >7

Roma ve (NAPOLI) >3

Florentina ve Lazio >2

Casale, Novese, Cagliari, Hellas Verona ve Sampdoria >1

Bu göreve gelmemizde büyük emeği olan başta sayın Adil Sani Konukoğlu, Cevdet Akınal ve yönetim kuruluna çok teşekkür ederim.

Bugüne kadar birlikte çalıştığımız futbolcu kardeşlerime, kulüp personelimize ve bizleri

destekleyen-desteklemeyen tüm taraftarlarımıza teşekkür ediyorum.

Bundan sonraki süreçte de Gaziantep

Futbol Kulübü'ne başarılar diliyorum.

Bunun üzerine hastaneye kaldıran Serdar Dursun, Fenerbahçe sakatlığı ile ilgili açıklama yaptı. 

İşte o açıklama;

Fenerbahçe:”Oyuncumuz Serdar Dursun’un, GZT Giresunspor maçında yüzüne aldığı darbe sonrası yapılan görüntülemesinde zygoma kemiğinde (gözün dış duvarını oluşturan kemik) deplase kırık oluştuğu tespit edilmiştir.”

MS | Giresunspor 1-2 Fenerbahçe 

2’ Chiquinho

30’ Valencia

53’ Pelkas

9 Ekim 2021'de 'GOAL' sitesinde yayınlanan bu haber en çok okunan haber oldu.

"Milan altyapısında forma giyen genç oyuncu yeni bir Andriy Shevchenko olma yolunda ilerliyor.

Serie A'nın dev kulübü Milan'ın U15 takımında forma giyen 13 yaşındaki Francesco Camarda sergilediği performans ve sahip olduğu istatistiklerle önümüzdeki yıllara damga vuracağının sinyallerini veriyor.

Forma giydiği 87 maçta rakip fileleri 483 kez havalandıran Camarda maç başına 5.5 gol ortalamasıyla adeta göz kamaştırıyor.

En iyi sezonunu geçirdiği 2017-2018 sezonunda 40 maçta 247 gol atan Camarda, o günden bu yana potansiyeliyle şaşırtıyor.

Geçtiğimiz hafta sonu Milan U15 Takımı'nın formasını giyen iki gol atan genç oyuncunun, İtalyan futbolunun önümüzdeki yıllarındaki en önemli futbolcularından biri olmasına şimdiden kesin gözüyle bakılıyor."

Kaynak: GOAL 

Biliyorum ki; Fatih Terim ile Galatasaray isminin yan yana gelmesinden duyulan rahatsızlık yeni değil. Her sezonun belli bölümlerinde, mevsimsel olarak kendisini tekrar eden benzer

içerikli saldırılara karşı artık çok daha hazırlıklı olduğumun da ayrıca bilinmesini isterim.

Galatasaray'da yaşadığımız birçok başarının ardından sezon başında Sayın Başkanımız liderliğinde, Yönetim Kurulumuz ile birlikte Galatasaray'ın yalnızca

bugününü değil, geleceğini şekillendireceğini düşündüğümüz, Türkiye şartlarında pek de kolay cesaret edilemeyecek bir proje için yola çıktık.

Bu yolculuk esnasında yüzleşmemiz gereken sayısız zorluk olduğunu, bu hedefin

gerçekleştirilebilmesi adına büyük fedakârlıklar yapılmasın gerektiğini, toleransın neredeyse hiç olmadığı bir futbol ikliminde skor kadar geleceğe endeksli bir takımı, isimleri Galatasaray ile beraberken herkesi sürekli başarıya alıştıran insanlar olarak, tüm futbol kamuoyuna kabul ettirmenin hiç de kolay olmadığını biliyorduk.

Bu, sonunda kulübünün geleceği adına kendi ismini, kariyerini riske etmekten çekinmeyecek kadar cesur insanların seçeceği ve sonuna dek arkasından gideceği bir yoldu ve bu yola Sayın Başkanımızın desteği. Yönetim Kurulumuzun teveccühü ve taraftarımızın güveni ile hep beraber çıktık.

Sezonun bu bölümünde geldiğimiz noktada arzu ettiğimiz pozisyonda olmadığımız bir gerçek. Bunun sorumluluğu bir kişiye ait ise, o benim ve yapılan

tüm gelecek planının Galatasaray'a zarar verdiğini, bir noktada tıkanıklık gösterdiğini veya ileri gitmeyeceğini düşündüğüm an gereğini yapacak kadar Galatasaraylıyım.

Ancak

Galatasaray'ın geleceği: futbolun geldiği sosyal ve kültürel ortamda kendi yıldızlarını üreteceği, ekonomik anlamda geri dönüşü olan, kulübümüzün mali yapısını dengeleyecek oyuncular üzerinden bir strateji oluşturacağı, aynı esnada büyük hedefler için yarışmaktan geri durmayacağı bu projededir.

Takımımıza, çıktığımız yolun sonundaki ışığa güveniyorum.

Bugün gelmeyen sonuçların bize döneceğini de biliyorum.

Galatasaray ile Türkiye’deki tüm kupaları kazanma sevincini yaşayan, birçok ilki ve benzersiz kendi kulübünde tadan, Avrupa’da çıtayı hep en yukarıya koyan bir teknik direktör olarak, kariyerim bu dönemindeki en önemli  hedefim: rakamsal olarak bir fazla kupa kazanmak veya daha önce elde edilen başarıları tekrar yaşatmaktan öte, arkamda önemli bir jenerasyon ve futbol mirası birakabilmektir.

Bunun için yılmadan, yorulmadan ve vazgeçmeden, sezon içinde yaşanılan en büyük hayal kırıklığı sonrasında dahi tüm desteğinin bizimle olduğunu paylaşan

Sayın Başkanımız ve Yönetim Kurulumuzun göstereceği sabır ve inisiyatif dåhilinde en üst gayretle çalışmaya devam edeceğimin bilinmesini isterim.

Saygılarımla,

Fatih Terim

Fenerbahçe cephesiyle de temasta olan Başakşehir Başkanı Göksel Gümüşdağ’ın 1-2 gün içinde kesin kararını vermesi ve transfer rotasının belli olmasını bekleniyor. Fırtına, her ihtimale karşı listedeki diğer isimlerle de temasa koparmış değil. 

Trabzonspor için varsa yoksa Edin Visca... Bordo-Mavililer, yıllardır gündemde olan Bosnalı yıldızın tranfserinde ilk kez bu kadar ısrarcı. Başkan Ahmet Ağaoğlu bizzat Başakşehir’le görüşürken, Göksel Gümüşdağ’a teklifini iletti. Fırtına en son 3-3,5 milyon Euro seviyesine çıkıp, teklifine şampiyonluk bonusu da ekledi. Hatta teknik direktör Abdullah Avcı’nın da sürece dahil olup, eski kulübüyle görüştüğü öğrenildi. Şartları sonu kadar zorlayan Trabzonspor’un en önemli kozu ise Visca’nın Bordo-Mavili forması giymesi isteği. 31 yaşındaki kanat oyuncusu, 10 sene önce kendisini Başakşehir’e transfer eden hocası Abdullah Avcı ile tekrar çalışmaya hazır. Visca, Başakşehir yönetimi ile konuşup, kendisine kolaylık gösterilmesini istedi. 

1,5 ay önce başladı 

Tüm bu gelişmelerin ardından gözler Başakşehir Başkanı Göksel Gümüşdağ’a çevrildi. Fenerbahçe cephesiyle de temasta olan Gümüşdağ’ın 1-2 gün içinde kesin kararını vermesi ve Visca tranfserinin netleşmesi bekleniyor. 1.5 ay önce görüşmelere başlayan, son günlerde ise temasları iyice sıklaştıran Trabzonspor cephesi, bu hafta Visca işini bitirmeyi hedefliyor. Aksi taktirde kanat listesindeki diğer isimlere yönelecekler. Her ihtimale karşı gündemdeki diğer adaylarla temaslar kopmadı. 

Kaynak: Fanatik

Bu Brezilya'da 50 yıl sonra li şampiyonluğu yaşayan Atletico Mineiro, sezonu çift kupayla tamamladı. Kadrosunu sezon başında Beşiktaş'ın kapısından dönen Hulk ile eski Glatasaraylı Mariano'yu da bulunduran Atletico Mineiro, Brezilya kupası finalinde ilk maçta 4-0 yendiği Atletico Paranaense'yi rövanşta 2-1 (deplasmanda) yenerek mutlu sona ulşatı. Siyah-Beyazlılar son golünü Hulk attı. 

Hulk, Çin'de 4.5 yılda 85 milyon Dolar kazanan Hulk, ülkesi Brezilya'da Atletico Mineiro'yu 50 yıl sonra şampiyon yapıp, ligin en iyi oyuncusu seçildi.

 Not: Hulk'un yanındaki hanımefendi, 2019'da boşandığı eşinin yeğeni Camila Angelo; yani yeni karısı.

Sezon başından itibaren Süper Lig ekiplerden Adana Demirspor'a transfer olan Mario Balotelli, hayata ve kendisi ile ilgili tüm detayları sizlere aktarıyoruz. 

Mario Balotelli, İtalyan 'Ligue 1' kulübü 'Nice' ve İtalyan milli futbol takımı için oynayan bir İtalyan futbolcu. Afrikalı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen ve Sicilya'da büyüyen Mario, kariyerine 'Lummezzane' ile futbolcu olarak başladı ve ilk çıkışını 15 yaşında yaptı. Nisan 2006'da 'Serie C1' Ligi’nde ilk çıkışını yaptı. Ardından 'Barcelona' için bir deneme yaptı ve bu, takım için düşünülmediği için Mario için kötü bir deneyim olduğu ortaya çıktı. 2007'de nihayet 'Internazionale'ye katıldı, ancak iki yıllık birlikteliği disiplin sorunlarıyla boğuştu ve bu da 2009'da A takımdan uzaklaştırılmasına neden oldu. 'Manchester City' onu 2010'da aldı ve Mario’nun performansı ekibiyle gelişmeye devam etti. Şiddet içeren bir olayın ardından 'Manchester City'den ayrıldı ve İtalyan kulübü 'AC Milan'a katıldı. 'Milan' ile bir buçuk yıllık görevinin ardından Mario, 'Liverpool ile' Premier Lig'e geri döndü. Kısa süre sonra 'Milan'a kiralandı ve ardından 'Nice'e transfer oldu.

Çocukluk ve Erken Yaşam

Mario Balotelli, 12 Ağustos 1990'da Sicilya'nın Palermo kentinde Gana'dan İtalya'ya göç etmiş Rose ve Thomas Barwuah'ın çocuğu olarak dünyaya geldi. Mario 2 yaşındayken aile Lombardiya'ya taşındı. Fakirdiler ve dört çocuk yetiştirmeyi göze alamazlardı. Bu, Mario’nun ebeveynlerinin onu koruyucu aileye vermesine neden oldu.

İtalya'nın Brescia kasabasında yaşayan Silvia ve Francesco Balotelli tarafından evlat edinildi. Mario, ilk birkaç yıl boyunca biyolojik anne babasıyla her hafta sonu bir araya geldi, ancak kısa süre sonra bunu yapmayı bıraktı ve Silvia ve Francesco'yu ebeveynleri olarak kabul etti. Balotelli ailesi zengindi ve Mario için çok rahat bir hayat vadediyordu.

Daha sonra Mario'nun biyolojik ebeveynlerinin, Mario'yu çocukken etkileyen hayatı tehdit eden bir hastalık nedeniyle koruyucu aileyi tercih ettikleri ortaya çıktı. Mario için pahalı tedavileri karşılayamadılar. Balotelli ailesi, Mario'nun ebeveynlerinin buna en çok ihtiyaç duyduğu anda destekle öne çıktı. Mario büyüdüğünde, biyolojik ebeveynlerine geri dönme seçeneğine sahipti, ancak onu çocukken terk etmelerinden nefret ettiğini söyleyerek bunu reddetti.

Sağlık sorunlarına rağmen, Mario erken yaşta futbol oynamaya başladı. 2001 yılında 'AC Lumezzane' gençlik kulübüne katıldı. Mario, profesyonel bir futbolcu olarak gelişti ve 2006 yılına kadar onlarla bağlantılı kaldı. 15 yaşında.

Nisan 2006'da, "Serie C1" maçında "Padova" karşısında "Lumezzane" ile ilk rekabetçi maçına çıktı. O zamana kadar oldukça rekabetçi bir oyuncu haline geldi ve daha iyi kulüplerde oynamaya çalıştı. Bu arayış onu bir şekilde olaysız geçen 'Barselona' ile bir duruşmaya götürdü. 2006 yılında 'Internazionale' tarafından kiralık olarak imzalandı.

Kariyer

Haziran 2007'ye kadar Mario, 'Internazionale' ile tamamen el ele tutuşmuştu. Aynı zamanda takım için ilk maçlarından biri olan 'Sheffield FC' ile bir dostluk maçında iki gol attı. Takımı için 'Serie A'da 'Reggina'ya karşı rekabetçi bir maçta iki gol attı. 'Coppa Italia'nın çeyrek final maçında 'Juventus'a karşı gösterdiği heyecan verici performansın ardından ulusal bir sansasyon haline geldi.

'Internazionale' 2008'de 'Supercoppa Italiana'yı ve 2007–2008'de 'Serie A'yı kazandı. 2008'in sonlarında, 18 yaşında, Mario bir 'Şampiyonlar Ligi'nde gol atan en genç oyuncu oldu. Nisan 2009'da Mario, 'Juventus'a karşı oynadığı maçta bazı seyirciler tarafından ırkçı tacize maruz kaldı.'Internazionale' üst üste dördüncü kez 'Serie A'yı kazandıktan sonra, 'Juventus' taraftarlarının ırkçı tezahüratları şiddetle kınandı. Hem takımlar hem de 'Juventus' taraftarları tarafından maç yasaklandı. Kısa süre sonra Mario, antrenman seanslarına gelmediği için disiplin endişeleriyle yüzleşmeye başladı. 'Internazional'ın baş antrenörü bu nedenle ona kızdı. Buna ek olarak, Mario, maçlarının çoğunda kendisine yöneltilen ırkçı tezahüratlardan herhangi bir rahatlama görmedi. Juventus taraftarları, Mario sahada olmadığı zamanlarda bile ırkçı sloganlar attı.

Sahadaki tuhaflıkları yüzünden başı belaya girmeye devam etti. 2010'da bir İtalyan televizyon programında Internazionale'nin rakip kulübü AC Milan'ın tişörtüyle göründü. Nisan 2010'da Mario, bir maçtan sonra formasını yere fırlattı. Maçtan önceki aylardaki kötü performansları nedeniyle onu “yuhalamaya” devam etti. Maç bitince taraftarlar sinirlendi ve ona el uzatmaya çalıştı. Mario olayı üç yıl sonra kınadı ve bunun yaptığı tek üzücü şey olduğunu belirtti.

Ağustos 2010'da Mario, 'Manchester City' tarafından resmen imzalandı ve ilk 'Avrupa Ligi' maçında 'Politehnica Timişoara'ya karşı Mario, takımının maçı kazanmasına yardımcı olan bir gol attı. Ardından Ekim ayında kendi sahasında Arsenal'e 3-0 yenildikleri 'Premier Lig' maçına çıktı. Performansı onu anında 'Manchester City' hayranları arasında popüler hale getirdi ve yıl sonunda olağanüstü performansı için 'Altın Çocuk' ödülünü kazandı.

Birçok önemli olaydaki dikkat çekici performanslara rağmen, Mario'nun sahadaki agresif davranışı onun için çok fazla soruna neden oldu. Takım yöneticileri, 2011-2012 sezonu sona erdiğinde onu bırakmaya karar verdi. Ancak Mario, 'Queen Park Rangers' ile şampiyonluğu belirleyen bir maç da dahil olmak üzere, 'Manchester City' için birkaç maçta daha göründü. 'Manchester City', 1968'den beri ilk kez unvanı kazandı.

2013 yılının başlarında, 'AC Milan', Mario'yu satın aldıklarını açıkladı. Mario, takımla çıktığı 43 maçta 26 gol kaydetti. Ancak, 'Milan' ile olan görevi sona erdikten sonra performansı kötüleşti. 2014-2015 sezonu için 'Premier Lig' takımı 'Liverpool' ile anlaştı ve onlar için yaptığı 16 maçta sadece bir gol attı.

2016 yılında 'OGC Nice', Mario'yu 'Liverpool'dan aldıklarını açıkladı. Bitmek bilmeyen disiplin sorunlarıyla boğuşan Mario oldukça iyi bir performans sergiledi. Takım için çıktığı 43 maçta 29 gol attı ve sözleşmesi Haziran 2017'de bir yıl daha uzatıldı.

Mario, göçmen olarak kabul edildiğinden İtalyan '15 Yaş Altı' ve '17 Yaş Altı' takımları için düşünülmedi. Eylül 2008'de milli takımı için uluslararası '21 Yaş Altı' maçına çıktı ve Yunanistan'a karşı gol attı. Üst düzey takımını 2013 'Konfederasyon Kupası'nda ve 2014 'FIFA Dünya Kupası'nda temsil etti.

Kişisel hayat

Mario Balotelli, dünyanın en iyi giyinen futbolcularından biri olarak biliniyor. 'GQ' onu 2012'de en iyi giyinen ikinci adam seçti. Mario, geçmişte Raffaella Fico ile bir ilişki içindeydi ama sonu iyi bitmedi. Daha sonra Mario'nun çocuğuna hamile olduğunu iddia etti. Fico, 5 Aralık 2012'de kızı Pia'yı doğurdu. Şubat 2014'te DNA testleri Pia'nın Mario'nun kızı olduğunu doğruladı.

Mario, Mart 2013'te Belçikalı model Fanny Neguesha ile nişanlandı. Ancak çift, Eylül 2014'te yollarını ayırdı.

Mario Balotelli'nin biyolojik ailesi.

Kayserispor Kulüp Başkanı Berna Gözbaşı, Barcelona ile prensipte anlaştığı iddia edilen Emre Demir ile ilgili, "Şu an çok sayıda kulüp ile görüşmelerimiz sürüyor, bu ilgiden çok memnunuz ancak netleşen bir durum yok" dedi.

Barcelona ile prensipte anlaştığı iddia edilen Emre Demir ile ilgili Kayserispor Kulüp Başkanı Berna Gözbaşı, çok sayıda kulüple görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.

'BEKLEMEDE KALIN'

Sosyal medya hesabından açıklama yapan Berna Gözbaşı, kulübün genç yıldızları Emre Demir ve Doğan Alemdar’ın  fotoğrafını paylaşarak, "Genç yıldızlarımızın transferi ile ilgili yurt içi ve dışından yoğun haberler geliyor. Şu an çok sayıda kulüp ile görüşmelerimiz sürüyor. Bu ilgiden çok memnunuz ancak netleşen bir durum yok. Tek doğru kaynak kulübümüzden yapılacak açıklamadır. Beklemede kalalım" ifadelerini kullandı.

Kaynak : İHA

Alışılmadık bir biçimde, Kant'ın hayat öyküsünde harici olaylara yer verilmemiş. Filozof bütün hayatı boyunca Prusya’nın ıssız bir ilinde yaşadı; memleketi Königsberg'in sınırları dışına nadiren çıktı ve sadece birkaç saat uzaklıktaki deniz kıyısına kadar bile hiç gitmedi. Bir müzmin bekar olarak, kırk yıldan uzun bir süre, bölgedeki üniversitede aynı dersleri verdi. Onunki öyle düzenli bir hayattı ki, daha sonraları filozofun portresinin kişilikten yoksun bir tür otomat gibi çizilmesine sebep olmuştu. Heinrich Heine'in yazdığı gibi,

Kant’ın yaşamının tarihini anlatmak güçtür. Çünkü ortada ne bir hayat ne de bir tarih vardır. Almanya'nın kuzeydoğu sınırında kurulu eski bir şehir olan Königsberg’in çok ayak altı olmayan bir bölgesinde, çok sessiz, mekanik biçimde düzenlenmiş, neredeyse soyut bir bekar hayati yaşadı. Oradaki katedralin koca saati bile, görevini hemşerisi Immanuel Kant'tan daha az tutkuyla ya da daha düzenle tamamlamamıştır.

Kalkmak, kahve içmek, yazmak, ders vermek, yemek yemek, yürüyüşe çıkmak... her şeyin belirli bir saati vardı; Kant gri paltosunu giymiş, eline İspanyol bastonunu almış halde kapısının önüne çıktığında, komşuları saatin tam olarak üç buçuk olduğunu biliyordu.

Manfred Kuehn'in 2001 tarihli Kant biyografisinde iddia ettiği gibi, Kant'ın hayatı aslında Heine ve diğerlerinin sandığı kadar soyut ve tutkusuz değildi. Kant sosyalleşmeye bayılırdı; hoşsohbet ve güler yüzlü bir ev sahibiydi. Şayet daha heyecanlı bir hayat sürmeyi başaramadıysa, bunun nedeni büyük oranda sağdığıydı. Filozofun anormal derecede küçük bir göğüs kafesi olmasına yol açan, doğuştan gelen bir iskelet kusuru vardı; bu da kalbine ve ciğerlerine baskı uyguluyor, bünyesinin genellikle hassas olmasına yol açıyordu. Bu hastalıkla hayatını devam ettirebilmek için-bir de ömrü boyunca süren hastalık hastalığının yol açtığı zihinsel ızdırabın da önünü alma çabasıyla-"yaşam biçiminde ve zihnimi meşgul eden meselelerde belirli bir tekdüzelik" adını verdiği yöntemi benimsedi.

Bu düzen fazlasıyla sabit olmakla birlikte, filozof kırk yaşına basana dek tam anlamıyla gelişmemişti; o andan itibaren de Kant'ın insan karakteri hakkındaki özgün fikirlerinin bir ifadesi haline gelecekti. Kant'a göre karakter, insanın yıllara yayılan çeşitli deneyimlerine dayanarak akla uygun biçimde seçtiği bir yaşam düzenleme biçimiydi - gerçekten de, kırk yaşına gelene kadar insanın gerçek anlamda bir karakter geliştiremeyeceğine inanıyordu. İnsanın karakterinin özünde de birtakım düsturlar, bir kez belirlendikten sonra hayat boyu uyulması gereken temel kurallar olduğunu düşünüyordu. Maalesef, elimizde Kant'n şahsi düsturlarının yazılı bir listesi yok, ancak hayat tarzının "belirli tekdüzeliğini", sadece bir alışkanlık olmaktan çıkarıp ahlaki bir ilkeye dönüştürmeye karar verdiği açık. Kırk yaşından önce bazen iskambil oynayarak gece yarısına kadar dışarıda kalan Kant, kırkından sonraysa günlük rutinine istisnasız uydu.

Bu rutin şöyleydi: Efendisinin fazla uyumasına izin vermemesi için kesin emir almış emekli bir asker olan ve uzun süre onun yanında çalışan hizmetkârı tarafından uyandırılan Kant, sabah beşte yataktan kalkardı. Ardından bir-iki fincan açık çay içerek piposunu tüttürürdü. Kuehn'e göre, "Kant, kendisine günde sadece bir pipo içme kuralı koymuştu, ama yıllar geçtikçe bu pipoların tütün kapasitesi bir hayli artmıştı". Bu tefekkür süresinden sonra Kant, o günün derslerini hazırlar ve biraz yazardı.

Dersleri sabah yedide başlıyor ve on bire kadar sürüyordu. Akademik görevleri sona erdikten sonra öğle yemeği için bir restorana ya da pub'a giderdi; bu onun gün içindeki tek gerçek öğünüydü. Yemekte ona eşlik edenleri sadece akademiden arkadaşlarıyla sınırlamaz, farklı sosyal çevrelere mensup kasaba halkıyla kaynaşmak da hoşuna giderdi. Öğününe gelince, kaliteli bir şarabın eşlik ettiği, iyi pişmiş etten oluşan basit yemekler seçerdi. Öğle yemeği üç gibi geç bir saate kadar sürebilir ve sonrasında ünlü yürüyüşlerinden birine çıkarak en yakın dostu Joseph Green'i ziyaret ederdi. Hafta içi akşam yediye (belki başka bir arkadaşın da katılımıyla hafta sonu dokuza) kadar sohbet ederlerdi. Kant eve dönünce biraz daha çalışır ve saat tam onda yatmaya gidene dek okurdu.

Kaynak:”Günlük Ritüeller” kitabından yazılmıştır.

Plath'in on bir yaşında başlayıp otuz yaşında intihar edene kadar tuttuğu günlüğü, verimli bir yazma programı bulup ona bağlı kalmak için sürdürdüğü neredeyse daimi çabanın kaydını tutar. Mesela Ocak 1959'da, "Bundan böyle, bunun mümkün olup olmadığına bak, saati yedi buçuğa kur ve yorgun olsan da olmasan da kalk," diye yazmıştı. "Kahvaltıyı ve ev temizliğini (yataklarla bulaşıkları, paspası veya her ne iş varsa) sekiz buçukta bitirmiş o... Saat dokuzdan önce yazmaya otur, böylece uğursuzluktan kurtulursun." Ama Plath sıklıkla her gün için aralıksız bir yazma zamanı ayırma girişimlerinde bulunsa da uğursuzluktan uzun süreliğine kurtulduğu görülmedi.

Ancak hayatının sonlarına doğru, şair kocası Ted Hughes'tan ayrı yaşar ve iki küçük çocuklarına tek başına bakarken, Plath işine yarayan bir rutin oturtmayı başardı. Uyuyabilmek için yatıştırıcılar alıyordu; bu ilaçlar sabah beş gibi etkisini yitirdiğinde kalkıyor ve çocuklar uyanana kadar da yazıyordu.

1962 sonbaharında bu şekilde iki ay çalışarak, Ariel'in neredeyse tüm şiirlerini yazdı; ölümünden sonra basılan bu derleme, Plath'un şiir konusunda önemli ve yakıcı bir orijinalliğe sahip bir ses olarak ünlenmesini sağladı. Bir kez olsun Plath eserinin ona hükmettiğini ve yaratıcı sanatta muzaffer olduğunu hissetti. Ekim 1962'de, hayatına son vermeden dört ay önce annesine şöyle yazmıştı: "Ben dâhi bir yazarım; bu yetenek içimde var. Hayatımın en iyi şiirlerini yazıyorum; bunlar benim adımı duyuracak."

Kaynak: ”Günlük Ritüeller” kitabından yazılmıştır.

Beşiktaş, son haftalara girerken Galatasarayla aynı puanla liderliği paylaştı. Son maça Göztepe deplasmanında Beşiktaş, puanlar 81 Beşiktaş 81 Galatasaray olarak son maçlar aynı puanda son maçlarına girdiler. Galatasaray, Yeni Malatya ile kendi evinde avaraj olarak 2 gol ve üstü ataması gerekiyordu. Ancak, Beşiktaş’ın Göztepe deplasmanında 2-1 skorla maçı tamamlarken, Galatasaray 3-1 kazanması rağmen avarajla Beşiktaş, 84 puanla şampiyon oldu. Galatasaray, 84 puan ve 2. Oldu. Süper Lig’de Beşiktaş 16. Şampiyonluğunu elde etti.

PUAN DURUMLARI;

1. Beşiktaş 84 Puan
2. Galatasaray 84 Puan
3. Fenerbahçe 82 Puan

Sergen Yalçın, Bize olan güvenini her zaman gösterdi."

"Tarihin en zor sezonunda şampiyon olduk. Mucize kadro, mucize şampiyonluk diye nitelendirmek istiyorum. Rakiplerimizi tebrik ediyorum. Onlar da bu yarışa çok güzellik kattılar ama finalde kazanan biz olduk. Ahmet Nur Çebi, çok büyük bir başkanlık örneği gösterdi. Böyle bir yükün altına girmek herkesin harcı değil. Başkanımızı cesareti ve Beşiktaşlılığından dolayı tebrik etmek istiyorum. Bize hep destek çıktı. Bize olan güvenini her zaman gösterdi."

Ahmet Nur Çebi’den Şampiyonluk Açıklaması

Ahmet Nur Çebi: "Geldiğimizde çok vahim bir tablo verdi. Çok emek verdik. Yöneticilerimizden Allah, bin kere razı olsun. Ben nadir gözyaşı dökerim ama bugün de dökelim. Sevinç gözyaşları bunlar. Sergen hocaya ve futbolculara teşekkür ediyorum. Taraftarlara teşekkür ediyorum. Karım da çok sıkıntı çekti, ona da teşekkür ediyorum. Bana emek veren ve Beşiktaş'a destek veren herkese teşekkür ederim. Şampiyonluk çok güzel ve farklı bir şey. Pandemide bu şampiyonluğun değeri çok fazla. Kulübü ayakta tutmaya çalışırken futbol takımımızı şampiyon yapmak çok özel. Ben, bu işin başından beri şampiyon olacağımızı söyleyen ilk ve tek isimdim."

Rıdvan Yılmaz: "Hayalimizi gerçekleştirdik."

Ersin Destanoğlu: "Hocamız bizim arkamızda durdu, hocamıza teşekkür ediyorum."

Süper Lig’e veda eden takımlar belli oldu;

Süper Lig’e veda eden takımlar belli oldu. Gelecek sezon TFF 1.Lig’de mücadele edecek dört takım belli oldu. Daha önce Denizlispor Süper Lig’de düşen takım olmuştu, ardından BB Erzurumspor ve MK Ankaragücü Lig’e veda etmiş. 42. Hafta Trabzonspor’a 2-1 yenilen Gençlerbirliği Süper Lig’e veda etti.

1.Gençlerbirliği

2.BB Erzurumspor

3.MK Ankaragücü

4.Denizlispor.

"Çalışmadan geçen hayatın gerçekten rahat olabileceğini düşünemiyorum," diye yazmıştı Freud 1910'da bir arkadaşına.

Psikanalizin kurucusu, evi büyük bir başarıyla çekip çeviren, Freud'un giysilerini hazırlayan, mendillerini seçen ve hatta diş fırçasının üstüne macun sıkan karısı Martha sayesinde, uzun kariyeri boyunca kendini azimle işine adayabildi. Freud her gün sabah yedide kalkar, kahvaltısını eder ve her gün eve uğrayan bir berbere sakalını düzelttirirdi. Sonra, sekizden öğle saatine kadar, analiz edilecek hastaları kabul ederdi. Günün ana öğününü öğleden sonra saat tam birde yerdi. Freud boğazına düşkün biri değildi; şaraptan ve tavuktan nefret eder, haşlanmış ya da fırında kızartılmış biftek gibi orta sınıf yemekleri severdi. Bununla birlikte yemeğini tadını çıkara çıkara, sessizce ve dikkatini vererek yerdi. Normalde güler yüzlü bir ev sahibi olsa da, yemek sırasında kendi düşüncelerine o kadar yoğunlaşırdı ki, onun bu sessizliği bazen konukları rahatsız eder, onlar da ailenin diğer üyeleriyle sohbet etmeye çalışırlardı.

Freud yemekten sonra Viyana'daki Ringstrasse Caddesi'nde yürüyüşe çıkardı. Ama bu bir keyif gezintisi değildi; oğlu. "Babam müthiş hızlı yürürdü," diye hatırlıyordu. Yol üstünde genellikle puro satın alır ve düzeltileri yayıncıdan ya alır ya da oraya bırakırdı. Üçte (3’te) muayeneler başlar, bunları akşam dokuza kadar, analiz edilecek hastalar izlerdi. Ardından ailesiyle akşam yemeği yer, yemekten sonra baldızıyla iskambil oynar veya karısıyla ya da kızlarından biriyle yürüyüşe çıkar yahut gazete okumak için bir kafeye uğrardı. Akşamın kalanı çalışma odasında geçirir, gece birde ya da daha geç bir saate kadar okur, yazar ve psikanaliz dergilerinin editoryal işleriyle uğraşırdı.

BÜYÜK ESERLERİN YARATICILARI NASIL ÇALIȘIR?

Freud'un uzun iş günlerinin yükü iki lüksle hafiflerdi. Birincisi, hiç durmadan içtiği çok sevgili purolarıydı; yirmili yaşlarının ortasından neredeyse hayatının sonuna dek, doktorların bütün uyarılarına ve hayatının son yıllarında yakasından düşmeyen büyük sağlık sorunlarına rağmen günde yirmi tane kadar içti. (Bir defasında on yedi yaşındaki yeğeni kendisine uzatılan sigarayı geri çevirdiğinde Freud ona, "Evladım, sigara içmek hayatın en mükemmel ve en ucuz keyiflerinden biridir ve en baştan sigara içmemeye karar veriyorsan, senin için yalnızca üzülebilirim," demişti.) Elbette, ailenin her yıl yaptığı üç aylık yaz tatilleri de aynı şekilde önemliydi; bu tatilleri dağlarda bir kaplıcada ya da otelde geçirir, kırlarda yürüyüşe çıkar, mantar ve çilek toplayıp balık tutarlardı.

Kaynak: “Günlük Ritüeller” kitabından yazılmıştır.

Karl Marx ile ilgili bilinmeyen yönleri. Hayatında hiç çalışmaması yol arkadaşın sürekli para alması gibi hayatını sadece emekten yana olduğunu yaşatışına devam eden Marx’ın hikâyesi.

Marx 1849'da siyasi sürgün olarak Londra'ya gitti; en fazla birkaç ay kalmayı umduğu bu şehirde, 1883'teki ölümüne dek yaşadı. Londra'daki ilk birkaç yılına büyük bir yoksulluk ve trajedi damgasını vurdu; ailesi berbat koşullarda yaşamaya zorlandı ve 1855 yılı geldiğinde, altı çocuğundan üçü ölmüştü. Isaiah Berlin, Marx'ın o dönemdeki alışkanlıklarını şöyle tarif ediyor:

Yaşamı her gün British Museum'un okuma odasına gitmekten ibaretti sabah dokuzdan akşam müzenin kapanış saati olan yediye kadar orada kalıyordu; bunu geceleri, durmaksızın içilen sigaraların eşlik ettiği uzun çalışma saatleri takip ediyordu. Sigara içmek bir lüks olmaktan çıkıp zaruri bir sakinleştirici haline gelmişti; bu alışkanlık sağlığını kalıcı şekilde etkiledi, sık sık çıbanların ve gözde yangıların eşlik ettiği bir karaciğer hastalığının ataklarına maruz kaldı. Bu ataklar çalışmasını sekteye uğratıyor, onu bitkin düşürüp sinirlendiriyor ve asla sabit olmayan geçim kaynaklarını kesintiye uğratıyordu. "Eyüp gibi, doğru dürüst gün yüzü görmedim, pek Tanrı korkum yok gerçi," diye yazmıştı. 1858'e gelindiğinde, Marx hayatının geri kalanını kapsayacak olan devasa eseri Kapital üstünde hâlihazırda birkaç yıl ilerlemiş bulunuyordu.

BÜYÜK ESERLERİN YARATICILARI NASIL ÇALIŞIR?

Asla düzenli bir işi olmamıştı. "Her türlü güçlüğe katlanarak amacıma sadık kalmalıyım ve burjuva toplumunun beni bir para kazanma makinesine dönüştürmesine izin vermemeliyim," diye yazmıştı 1859'da. (Aslında daha sonra demiryolu katibi olarak bir işe başvurmuş ama okunaksız el yazısı yüzünden geri çevrilmişti.) Bunun yerine Marx, arkadaşı ve dostu Friedrich Engels'in düzenli olarak gönderdiği parayla yaşıyordu; Engels de bunları, babasının tekstil şirketinin kasasından sağlıyordu. Para idare etmeyi hiç beceremeyen Marx, "Hiç kimse bu kadar parasız olup da 'para' halkında yazmamıştır sanırım," diye kaydetmişti. Bu arada çıbanları o kadar kötüleşmişti ki, "Ne oturabiliyor, ne yürüyebiliyor, ne de dik durabiliyordu," diye yazmıştı bir biyografi yazarı. Sonunda Marx Kapital'in ilk cildini tamamlamak için yirmi yıl boyunca her gün ızdırap çekti ve kalan iki cildi bitiremeden öldü. Yine de sadece tek bir şey için pişmandı. "Biliyorsun, bütün servetimi devrimci mücadeleye feda ettim," diye yazmıştı 1866'da bir politik eylemci yoldaşına. "Buna pişman değilim. Tam aksine. Dünyaya bir daha gelsem yeni aynı şeyi yapardım. Bir tek evlenmezdim. Kızımı, gücüm yettiğince, annesinin hayatını enkaza çeviren kayalıklara çarpmaktan korumaya niyetliyim."

Kaynak: “Günlük Ritüeller” kitabından yazılmıştır.

Dünya kupası grup maçlarında, Türkiye milli takımı kazanmaya devam ediyor. Türkiye milli takımımız önce güçlü rakibini Hollanda’yı 4-2 skorla ve Güçlü Norveç’i deplasman 3-0 skorla yenerek ilk kez dünya kupası dünya kupasında 2’de 2 ile başlangıç yapan milliler, Letonya’yı kendi evimizde İstanbul Olimpiyat stadyumunda 3-3 berabere kalarak puanını 7 yükseltti.

Maçın henüz başların 2. dakika Hakan Ç. pasıyla ceza sahasının içine Kenan kahraman topla buluştu düzgün vuruşla topu ağlara gönderdi. Kenan Kahraman’ın golüyle Letonya Karşısında 1-0 öne geçtik. Kenan Karaman, 2014'ten bu yana A Milli Takımımızın attığı en erken golü kaydetti.

33’ dakika ceza sahası dışından Caner Erkin sol ağa ile füze gibi vurdu top üst direkten dışarıya çıktı.

34’ dakika Hakan Çalhanoğlu top dışarıya ceza sahası dışından gelen topa sağ ayağıyla direk etkili şut şeklinde vurarak durumu 2-0 yaptı. Türkiye 2-0 Letonya.

35’ Savalnieks ceza sahası içinde topla direk buluştu vuruşu Gol oldu. Gelen bu golle maç 2-1 oluyor.

Maçın 45’dakikası Türkiye 2-1 Letonya’yı yenerek önde kapatıyor. İlk yarı sonucu, Türkiye 2-1 Letonya.

İkinci yarısı başında Letonya’da oyuncu değişikliği ile başladı. 50’ dakika Mert Müldür ceza sahasını girdi, arkadan müdahale ettildi hakem penaltı verdi.

52’ dakika da topun başına Burak Yılmaz geçti düzgün vuruşla golü getirdi. Türkiye 3-1 Letonya.

55' Çağlar Söyüncü yapmış olduğu sert hareketle hakem sarı kart gösterdi. 58’ dakika da Uldrikis golü ile Türkiye 3-2 Letonya oldu.

65’ oyuncu değişikliği, Hakan Çalhanoğlu çıkıyor, yerine Umut Meraş girdi. Yusuf yazıcı yerine Taylan Antalyalı’ya bıraktı.

71’ Letonya’dan Emsıs yapmış olduğu sert hareketle sarı kart gördü. 73’ Oyuncu değişikliği, Kenan Karaman çıkıyor yerine Enes Ünal girdi.

79' Ikaunieks vuruşu gol oldu. Türkiye 3-3 Letonya.

83’ Oyucu değişikliği, Ozan Tufan çıkıyor Deniz Türüç oyuna girdi. Caner Erkin çıktı yerine Orkun Kökçü oyuna girdi.

89’ Enes Ünal yaptığı harekete hakem sarı kart gösterdi. 90 + 5 maç sonuna eklendi.

5 duraklama dakikası sonucunda A Milliler 3-3 berabere kaldı. Maç sonucu Türkiye 3-3 Letonya. Dünya kupası diğer kalan maçlar Eylül’de oynanacak.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, A Millî Futbol Takımımızın Letonya ile oynadığı maçı tribünden takip etti.

İşte ilk 11’ler ; Türkiye 11: Uğurcan Çakır, Mert Müldür, Ozan Kabak, Çağlar Söyüncü, Caner Erkin, Okay Yokuşlu, Ozan Tufan, Yusuf Yazıcı, Hakan Çalhanoğlu, Kenan Karaman, Burak Yılmaz

Letonya 11: Steinbors, Fjodorovs, Cernomordijs, Oss, Jurkovskis, Tobers, Emsis, Savalnieks, Ikaunieks, Ciganisk, Uldrikis

Türkiye-Letonya maçını Polonyalı hakem Daniel Stefanski yönetti.

Kamp senin için nasıl geçiyor?

Kamp bizim için güzel geçiyor, yeni hocamız geldi hem onunla kaynaşma açısından hem taktik anlamıyla çok güzel geçiyor herkesin ailesi, eşi dostu burada güzel olan biraz İstanbul’dan uzaklaştık. Yani inşallah böyle devam edeceğiz.

Süleyman Hurma’yı nasıl buluyorsun? Fatih Karagümrük’ü nasıl buluyorsun?

Evet dediğim gibi aslında tecrübeli bir futbolcuyum her kesin gözünde yeni genç Emre gibi algısı var. Bunu bir türlü kıramadım, ama kendi tam alarak hissediyorum tecrübelendiğimi, başkanımıza dediğim gibi çok teşekkür ediyorum. Çok ilgilendi transferde ben buradayım, zaten benim gibi daha çok Türk oyuncuya kendisi babalık yaptı başkanlık yaptı. Türk futbolununa çok sayıda futbolcu kazandırıyor. Tabii ki, onunla çalışma bizim için gurur verici, onur verici inşallah bizde elimizden geleni en iyisi yapıp onlara başkanımıza ve kulübümüze faydalı olmak istiyoruz.

Fatih Karagümrük kulübünü kariyerin açısından değerlendirme yaparken nereye koydun?

Başkanımıza bir kez daha çok teşekkür ederim. İspanya’dan dönerken buraya, benimle çok kulüp ilgilendi. Ama başkanımız sağolasın beni birkaç aradı. Yapmak istediklerini anlattı bu sene UEFA kupasına inanılmaz derecede oynamak istiyor kulübümüz bizde tabii ki, başkanımız bu konuda çok hırslı çok istekli. Bundan senedeki planlarını anlattı ve yeni bir yapılanma var kulüpte tekrar yeni oyuncuların transferleri var. Biz tabii ki elimizden geleni en iyi şeklide katkı vermek istiyoruz.

Geçen sezon veya bu sezon Galatasaray’dan teklif aldın mı?

Hocamla da konuşuyordum hep Galatasaray’daki eski hep, abilerimlede konuşuyorum. Resmi bir teklif olmadı ama hep sürekli konuşuyoruz öyle belki olur olmaz, ilerde neden olmasın konuşmaları oldu ama resmi bir şey olmadı.

Arda Turan’la görüşüyor musun?

Arda abinin benim hayatımda yeri gerçekten çok büyük. Futbolcu olarak değil hem abi olarak, bana Galatasaray’da oynarken babalık yaptı kendisi. Herkesten çok onun Galatasaray’a dönmesine en çok ben sevindim. Bence tekrardan kendine gelmesine, ayağa kalkması için bu çok ayrıntılı bence, orada şuan yabancı futbolculara genç oyunculara abilik yapıyor. Galatasaray’ın kendi ruhunu bilen en iyilerden bir tanesi. Dediğim gibi onun (Arda Turan) gerçekten çok iyi.

Arda Turan’la anın var mı?

Yani çok kişi beni biliyordur ama benim ailemin hayatı boyunca hiçbir zaman arabamız olmamıştı. Bizim genel aileye Arda abi araba aldı. Takımla kampa gitmiştik, kampta sana bir araba hediye edeceğim demişti. Sonra işte o zaman hocamız Frank Rijkaard’ı. Bende sizin için güzel düşündüm, arkasından kamptan haber aldığımda hemen Arda abiyi aradım ilk arabamızı aldı. Hiç unutamadığım bir anıydı.

Şuan mevcut çift forvet Galatasaray oynatıyor, neler düşünüyorsun?

Aslında şuana bakılırsa ben her zaman olduğu gibi bizim oynadığımız oyunlarla Umut abiyle oynardı, Burak abiyle oynardı. O takımı bir tık önde görüyordum çünkü şuanki takım içini görürlüğünü bilmiyorum. O zaman bizim takımın içindeki abi kardeş ilişkisi daha çoktu biz zaten şampiyon olmuştuk. Ama şuanda da çok kaliteli oyuncular var.  Mostafa Mohamed gibi, Radamel Falcao gibi geçen sene sakatlık yaşadı ama inşallah iyi onlar için.

Hedefler doğrusunda Fatih Karagümrük’ü nerede görmek istiyorsun?

Ben geldiğimden beri devre arasından beri başkanımızla yaptığımız bütün toplantılarda Karagümrük’ün tek niyeti olduğu sene UEFA kupasına kala bilmek, oralara gelebilmek için kadro kuruldu. Çok önemli isimler geldi, çok önemli isimler oynattılar. İnşallah şuan bütün hedefimizin odaklana bilmek UEFA kupasına kalabilmek. Ama tabi olur olmaz onu bilemiyoruz inşallah seneye iler ki senelere Karagümrük’ü hak ettiği yerlere ki zaten bu iki senedir bunu gösterdiler, hem yerimiz olarak hem de takım olarak.

Taraf olarak sert bir taraftar var Karagümrük’ün, neler söylemek istersin?

Aslında en çok söylemek istediğim şeylerden birisi Karagümrük taraftarıyla sahaya çıkmak geldiğimden beri Pandemin’den dolayı bir türlü göremedik taraftarlarımızı. Ama saolasın antrenman sahası semte olduğu için hep desteklerini bizimle birlikteler. İnşallah en yakın zamanda onlarla birlikte oluruz.

Şampiyon kim olur?

Yani şuan Beşiktaş bir tık önde görüyorum ama; Benim gönlüm Galatasaray’dan yana.

A spor

Taraftar Grupları, Tribün Ritüelleri ve Stadyumlar

Futbol, yaşadığı coğrafyalara renk ve kimlik değiştirebilen bir oyun. Belki de büyüsü bu. Bugün ezeli rekabetlerden ulusal kimliklerin ipuçlarını veren oyun tarzları, taraftar oluşumlarından bu oluşumların kimliksel kodlamalarına, tribün ritüelleri ve söylemlerinden futbolseverlerle destekledikleri kulüpler arasındaki ilişkiye kadar bir çok şeyin oyunun kültürel bütününün domino taşları gibi adeta. Ve bu parçaların birleştiğinde futbol kültürü dediğimiz şey oluşuverir. Bu aynı zamanda resmin büyük parçasının da bir örneğidir.

Bir Katalan için El Clasico’nun, Bask milliyetçisi için Athletic Bilbao’nun anlamının, Kızıl Yıldız taraftarı için Partizan Belgrad ile oynanan derbinin rekabet ve mücadelenin de ötesinde bir anlam vardır. Uluslararası müsabakalarda da aynı durum geçerli. İngiltere ve İskoçya, Arjantin ve Brezilya, Arjantin ve İngiltere, Almanya ve Hollanda, Japonya ve Güney Kore, Hırvatistan ve Sırbistan, El Salvador ve Honduras, Türkiye ve Yunanistan milli takımları arasındaki örnekler gibi sayısız mücadele toplumsal yaşanan olayları referans alır. Bu yüzden de her bir yeni maç yeni bir tarihi hesaplaşmalar da.

Bugün futbol dediğimiz bu büyülü oyun, özetle her coğrafyada kendine has dinamiklerle varlığını devam ettirmektedir. İngiltere’de dev bir endüstri, İspanya’da bir ulusun silahsız mücadelesi, Brezilya’da bir umut, Almanya’da bir disiplin, Mısır’da bir başkaldırış, Türkiye’de bir tutku.

İngiltere’de En Çok Konuşulan Derbiler;

İngiltere’de futbol denildiğinde akla ilk gelen şey şüphesiz “derby” maçları. Orta Çağ İngiltere’sinde Derbyshire bölgesindeki iki düşman mahallerin rekabetine verilen; önce ülke çapından ardından da tüm dünya futbol literatüründe kullanmaya başlanmış bir kelime. Özetle ezeli rekabet...

Bugün İngiltere’de derbi maçları eskine oranla fazlasıyla küresel gerçeklerle entegre olmuş durumda. Ülkenin en çok konuşulan derbiler ise;

Manchester United & Manchester City (Manchester derbisi)

Arsenal & Tottenham (Kuzay Londra derbisi)

Chelsea & Fulham (Batı Londra derbisi)

Liverpool & Manchester United (Kuzey-Batı derbisi)

West Ham United & Milwall (Black conuntry derbisi)

Aston Villa & Birmingham City (Birmingham derbisi)

Everton & Liverpool (Merseyside derbisi)

Sunderland & New Castle United (Tyne-wear derbisi)

İngiliz takımlarının yeşil sahadaki rekabet ile birlikte bu rekabetin sosyal hayatın her alandaki tezahürü olan taraf gruplarına baktığımızda, birbirinden farklı özelliklerde birçok örgütlenme biçimi karşımıza çıkıyor. Bu grupların geçmişten günümüze kadar geçirdikleri süreç ve değişimler İngiliz futbolunun kültürel dinamizmini de oluşturmakta. Örneğin, 1970’lerde “hooligan firms” olarak anılmaya başlayan fanatik taraftar grupları, kendinelerine koydukları grup adları ve referansları, giyim tarzları, dinledikleri müzikler, politik tercihleri, olaylı deplasman yolculukları, slogan ve söylemleri ile apayrı sosyoloji örgütlenmeler olarak karşımıza çıkmaktalar. İngiltere’de futbolun kendiliğinden oluşan alt kültürü fazlasıyla futbol takımlarına, taraftarlarına işlemiş durumda. Bugünün postmodern anlayışı takımlar ve taraftarları arasındaki sosyolojik farklılıkları biraz daha flulaştırmış olsa da moderniteye direnen taraftar için halen tarihsel farklılıklar ve ayrışmalar rekabete değer katan, onu ölümsüzleştiren olgular olmaya devam etmekte. Ve bu yüzden sadece yeşil sahalardaki ya da “money League” olarak tanımlanan istatistiklerden ibaret olmayan İngiliz futbolunun, desteksel yanı açısından sosyal alandaki her örgütlenme biçiminin ayrı ve incelenmeye değer bir hikayesi bulunmakta.

Kaynak:”Yakarız Bu Gezegeni” adlı kitabından yazılmıştır.

Yazar: Sema Tuğçe Dikici

Toni Nadal’a Wimbledon 2008 finali için soyunma odasında çıkmadan önce yeğenine söylediği son sözlerinin ne olduğu sorulduğunda, ‘’ona, sonuna kadar savaşmasını ve dayanmasını söyledi,’’ diyor. Rafa’nın dünya tenisinin zirvesine nasıl çıktığını sorduğunuzdaysa şunları söylüyor:’’ olay kafada biter, tutumunuzda biter. Önemli olan, rakibinizden ne kadar daha fazla istediğiniz ve bunun için ondan ne kadar daha fazla dayanabileceğinizdir.’’ Bir de vücudu isyanlardayken, korta çıkmayacak kadar büyük acı çektiğinde Rafa’ya ne söylediğini sorun’’ona söyle derim: önünde iki seçenek var. Ya, bu kadar yeter dersin, gideriz ya da, acı çekmeye varım dersin, devam ederiz. Dayanmakla pes etmek arasında seçim sana kalmış.’’ ‘’dayanıklık’’ Toni’nin, küçük yaştan beri Nadal’ın beynine yerleştirmeye çalıştığı bir sözcük ve bu, hayattan zevk alma prensibinin baskın olduğu bir adada ve ülkede sık duyamayacağınız bir felsefe. Toni bir İspanyol olarak daha çok, Hernan Cortes’in soyundan gelmiş gibi. Meksika topraklarına en fazla yüz adamla ayak basıp kimse kaçmaya yeltenmesi diye tekneleri yakan, müthiş yoklukları ve kanlı savaşları ardından koskoca Aztek İmparatorluğu’nu alt ederek bütün hazinelerini ve geniş topraklarını İspanya Kraliyeti’ne kazandıran büyük fatih Hernan Cortes’in   yani. Toni; tıknaz yapısı esmer teni, kalın ve güçlü bacaklarıyla gerçekten de o zamanların fatihlerine benziyor. Her zaman soğuk ve kararlı bakan, lafını hiç kesmeden esirgemeyen, çevremsidekilerin sevgisini kazanmaya zerre önem vermeyen bir adam Toni.

Ama kalbinde kötülük onun. Ailesine sorun anlatsınlar; ondan maçlar için bilet isteyen yabancıları ya da röportaj için kapısına dayanan gazetecilerin nasıl geri çeviremediğini. En yakınlarına karşı ara sıra aksi ve kavgacı olsa da ailesine sadakati tartışılmaz. Birbirilerine sım sıkı bağlı olan Nadallarda, kimse kimseyi dışlamadığı için Toni’ye ailenin kara koyunun demek doğru olmaz. Nadal ailesini gayet yakından tanıyan Carlos Costa’ya soracak olursanız; ‘’Toni sadece farklı.’’ Kardeşlerine göre daha huysuz, daha aykırı, daha yargılayıcı ve daha kavgacı. Fakat görünüşe bakarak gerçek bir fatih kadar güçlü ya da kendine yeten biri da söylenebilir. Spor basının bir kısmı, Rafa’nın Toni’siz bir hiç olduğunu düşünmeyi sever ama elbette bunun ters ide söylenebilir, Toni Rafa’sız bir hiçtir, denebilir. İşin aslı ise ortada bir yerde yatmaktadır. Toni ve Rafa, güçleri zaaflarıyla birbirini tamamlayan, birbirlerine karşılıklı derinden bağlı bir iki. İkisi birlikteyken, ayrı ayrı oldukları zamanlara göre daha güçlüler. Toni bir zamanlar bir tenis şampiyonu olmanın hayallini koruyordu. Gençken çok başarılı olmuş, kendine Mallorca’nın en iyisi olarak bir isim de edinmişti. Aynı zamanda bir süreliğine olsa da adanın en iyi masa tenisçileri ve santraç oyuncularıyla birlikte anıldığında olmuştur. Yani hem bedenen yani hem bedenen hem de zihnen güçlüydü Toni.

Fakat profesyonele bir tenisçi olup, İspanya anakarasını fethetmeye çıktığında, son derece istikrarlı bir oyuncu olmasına rağmen antrenörlüğün sırasında gençlere aşılamaya çalıştığı o öldürücü vuruştan yoksun olduğunu keşfetmesi uzun sürmedi. Yeni ile birlikte ders verdiği çocuklar, yer antrenörler top hakimiyetine önem verirken, Toni’nin en çok o bitirici vuruşların üzerinde durduğunu anlatıyorlar. Meşhur golfçu Jack Nicklaus’un gençlere yaptığı şu tavsiyeyi kendi de yürekten benimsemiş. ‘’önce topu uzağa atın, deliğe nasıl sokacağımızı sonra düşünürüz’’ yeğenine ta en başından, dört yaşından itibaren tavsiye de şöyle olmuş ‘’önce topa sağlam vurmayı öğren, içeride nasıl tutacağımızı sonra düşünürüz.’’ O noktadan sonradan da zihinsel olarak zırhlara bürünmüş bir rekabetçi yaratmak gibi zor bir iş için kolları sıvamış. İşe önce, yeğenine arkadaşlarının önünde sık sık adaletsizce davranarak başlamış.

Nadal’la birlikte antrenmana gelen diğer çocuklar, Toni’nin ona gidip top toplamasını ya da sahayı süpürmesini emrettiğinde Rafa’nın başını öne eğip nasıl söz dinlediğini gayet iyi hatırlıyorlar ikisi bire bir antrenman yaptıkları sırada, mesela yakıcı güneş kortun sadece bir kısmını geliyorsa Toni, Rafa’ya orada oynamasını buyururmuş ya da sağlam toplarla rahat rahat oynarken Toni ortaya birden bire yamuk veya sönük bir top çıkarıp onunla oyacaklarını söylemiş. Yeğeni şikayet edecek olduğundaysa ‘’toplar üçüncü sınıf olabilir, ama sen de dördüncü sınıfsın zaten!’’ dermiş. Bütün bunları onun iyiliği için yaptığına inanan Toni, Rafa’yla bazen yermi sayılık maçlar yaparmış. Bu maçlarda hevesli küçük Rafa’nın önce on dokuza kadar gelmesine izin verir, sonra arayı kapatıp maçı 20-19 alarak bu beklenmedik küçük zaferin havasına giren çocuğun dünyasının başına yıkarmış. Rafa’nın moraline yaptığı bu saldıranların, onu maruz bıraktığı bu acımasız disiplinin elbette ki tek amacı varmış: ona dayanmayı öğretmek. Öte yandan, Toni’nin ‘’dayanıklık’’ prensibi ile ilgili kendi deneyimleri çelişkili olmuş. Toni ve kardeşi Sebastian, dayanaklığın erdemleri üzerine ilk eğitimlerini Manacor’dan arabayla bir saat uzaklıktaki Palma’da okudukları yatılı okulda almışlar. Okulun müdürü, öğrencilerine hayatın kaçınılmaz imtihanlarına ve hayal kırıklıklarına karşı bir erkek gibi dayanmanın faydalarını uzun uzadıya anlatmayı severmiş. Kardeşlerin geçinmek zorunda oldukları ilk imtihan bir birilerine her zaman bağlı, her zaman destek olan ailelerini arkadan bırakıp yatılı okulda okumanın zorlukları olmuş. Sonuna kadar bir tek Sebastian kalabilmiş. Toni bir yıl dayandıktan sonra ailesine onu okuldan almaları için yalvarmış, onlar da kabul etmişler. Daha sonra üniversitede hukuk ve tarih okumuş, ama orayı da mezun olmadan bırakmış. Nihayet, profesyonel tenisçi olma hayalinden de vazgeçince, memleketi Manacor’a dönüp kasaba kulübünde çocuklara antrenörlük yapmaya başlamış. Toni böylece hem sevdiği mesleği bulmanın hem de diğer hiçbir çocukta görmediği bir azme ve Tanrı vergisi bir yeteneğe sahip yeğenin sayesinde oraya demeli yerleşmeye karar vermiş. Rafa’nın topa vuruşlarının, doğal pozisyon alma sezgilerini ve sağlam iradesini gören Toni’nin, İspanya’nın gelecekteki şampiyonlarından biri ile çalıştığını anlaması çok sürmemiş. Ayaklarına kadar gelen bu talihi kaçırmak istemeyen Toni kendi hatalarından çıkartığı derslerden yararlanarak bir şampiyon yaratmaya ve onun gelecekteki başarılarından kendine de hatlı bir pay çıkarmaya karar vermiş. Rafa’nın yavaş yavaş ortaya çıkmaya başlayan başarıları Toni’nin doğru bildiğinden şaşmaması ve Cortes zamanındaki Katolik yargıçlar gibi bir kararlı bir şekilde yoluna devam etmesi için kuvvetli birer destek olmuş. Fakat Toni, sırtını öbür dünyaya ya da ilahi bir gücün varlığına dayamaktan hoşlanmıyor. Diğer çoğu İspanyol gibi Katolik olmaması bir yana, dinin sadece zayıflar ve maskaralar için olduğuna dair fikrini inatla savunmaya devam ediyor. Hatta Tanrı inancının da yeğenin eskiden onun yağmur yağdırdığına inanması gibi çocuksu ilkel bir şey olduğunu düşünüyor. 

Ancak Toni’nin en değişmez teorileri çocuk yetiştirmeye üzerine ‘’günümüzün en önemli sorunu, diyor çocukların fazla ilgiyi odağı haline gelmiş olmaları,’’ diyor. Anneler babalar, aileler, etraflarındaki herkes onları kürsüye çıkartmak için yarış halinde. Özgüvenlerini şişirmek için o kadar çaba harcanıyor ki, doğru düzgün bir şey yapmıyor olsalar bile kendilerini özel sanmaya başlıyorlar. İnsanların kafası karışmış. Olduğun kişi için değil, yaptığın şeyler yüzünden özel olunacağını anlamakta zorlanıyorlar. ‘’ben buna her gün şahit oluyorum. Bu çocuklar, ilerde bir gün para kazanırlarsa, biraz önlü olurlarsa, hayatın hiçbir alanında zorlukla karşılaşmadan yaşamaya devam ederlerse, sonunda katlanması imkansız, şımarık veletlere dönüşüyorlar.’’ Toni’ye göre, bu gerçeğe profesyonel sporda o kadar sık rastlanıyor ki, şımarık bir çocuk gibi değil efendice davranan, parlak bir sporcu bulmak neredeyse imkânsız, özellerine titrenen, bir dediği iki edilmeyen bu spor şahsiyetleri kendilerine sürekli Tanrımışlar gibi davranıldığı için buna zamanla kendileri de inanıyorlar. Fakat Rafa Nadal’ın ayakları yere basan kibarlığı, artık alışılmış olanı dışında kaldığı için sık sık taktir görülüyor ve Toni bununla gurur duyuyor. Rafa Nadal’ın yetiştirilme tarzı tamamen buna yönelik dense yanlış olmaz. O bir süper star olsa bile annesi babası ve Toni, mütevazı bir süper star olması için ellerinden geleni yapıyor. Çoğu zaman olduğu gibi, alçak gönüllülüğü yüzünden alkışlansa da bununla böbürlenmesine izin verilmiyor. ‘’insan alçak gönüllüğü olacak, işte o kadar,’’ diyor Toni. ‘’ ama bundan öğle özel bir şey de yok. Zaten ben Rafael’i anlatmaya kalsam ‘alçak gönüllü’ lafını kullanmazdım. O sadece, dünyada durduğu yeri biliyor. Bunu herkes bilmeli. Çünkü siz ne kadar büyük olursanız olun, dünya sizden çok daha büyük bir yer. Demek istediğim, insanlar bu tevazu meselesini de abartıyor.

Bunun tevazu ile ilgisi yok; tamamen, kim olduğunu, nerede olduğunu ve dünyanın sensiz de dönmeye devam edeceğini bilmekle ilgili bir şey.’’ Toni, yeğeni en ufak bir kibrine, en ufak bir kendini  beğenmişliğine karşı her an tetikte olsa bile bazı şeylerin Rafa’nın içinde olduğu veya annesşnden babasından nasıl bir terbiye aldığını görmezden gelmiyor. ‘’onun kendi başına da bıraksak kötü bir çocuk olmazdı’’ diyor. ‘’bu, benim gibi alavere dalavere ile işin olmayan annesinin, babasının sayesinde. Ancak biraz onun içinde de var tabii ki. Rafa küçüklüğünden beri söz dinleyen bir çocuk olmuştur ki buda zekasının göstergesi. Yani büyüklerinin ondan daha çok şey bildiğini, ondan daha çok deneyim sahibi olduklarını anladığını gösteriyor. Hali ile başından beri şekillendirmeye çok elverişli bir malzeme ile çalışıyorduk. Onda muazzam bir potansiyel olduğunu fark ettiğinde kendi kendine, bütün yeteneklerinin haricinde, korta nasıl bir insan görmek istiyorum, diye sordum. Kişilikli ama gösterişten uzak biri olmalıydı. Ben divalardan hiç hoşlanmam ve maalesef tenis dünyasından onlardan bolca var. Maç sırasında raketini yere fırlatmayı ona bu yüzden yasakladım; oynarken yüzünün şekilden şekle girmemesi gerektiğini o yüzden öğrettim; zaferde ve yenilgide rakibe karşı her zaman sportmence ve nazik davranmanın gerekliliğini bu yüzden aşıladım ona.’’ Toni kim olduklarına ya da ne yaptıklarına bakamadan, herkese karşı saygılı olmanın her şeyin başı olduğuna inanıyor. ‘’hayatta her şeye sahip olmuş bir insanın, değerlerine kabaca davranması kabul edilir bir şey değil. Aksine, konumun yükseldikçe insanlarına karşı görevlerinde artmalı. Yeğenim başka bir türlü birine dönüştüğünü, bütün dünya onu seyrederken sinir krizleri geçirdiğini, rakiplerine terbiyesizlik yaptığını görsen kahrolurdum her halde. Sadece rakiplerine karşı değil, hakemlere ya da seyircilere karşı saygısızlık etmesi de dahil buna. Annesi de babası da söyler, ben de sürekli söylerim: ‘iyi bir insan olmak, iyi bir oyuncu olmaktan daha önemlidir.’’’ Toni’de yeğenine karşı bazen fazla ileri gitmiş olabileceğini kabul edeceğine kadar iyi biri.

Ama Rafa’ya karşı sertliğini bilinçli, planlanmış bir stratejinin bir parçası olduğunu söylüyor. Yeğenin ilk zamanlardaki maç başarılarını neredeyse her zaman küçük görmesi de bu yüzden. Rafa maç sırasında iyi bir forehand vuruş yaptıysa bu, backhand’i üzerinde hala çalışmak gerekiyor demekmiş. Arka çizgiye doğru güzel aşırtma vuruşları yaptıysa bu, volelerinde bir eksiklik var demekmiş. Bir turnuva kazandıysa kazandı, ya o servisleri ne yapacaklardı? ‘’henüz bir hiçbir şey başarmış sayılmazsın,’’ dermiş Toni ona. ‘’daha fazlasına, daha fazlasına ihtiyacımız var!’’  bu gidişatı ailedeki herkes takip ediyor. Rafa’nın annesi ise ara sıra öfkeleniyormuş. Babası Sebastian’ın bazı endişeleri varmış. Rafael amcası, Toni’nin, yeğenin bazen gereğinden fazla zorlandığını düşünüyormuş. Rafa’nın  vaftiz babası, yani dayısı Juane, konuyla ilgili sıkıntısını Toni’nin yaptığını ‘’zihinsel bir gadarlık’’ olduğunu söylemeye kadar götürüyormuş. Ama Toni, Rafa’ya, kaldırabileceğini bildiği ve bir gün karşılığını göreceğini inandığı için o kadar yükleniyorlarmış. Israrla, bunu daha zayıf bir çocuğa yapmayacağına söylüyor. Ailenin daha şüpheci ferlerini açık bir isyana kalkışmaktan alı koyan şey, Toni’nin her şeye rağmen haklı olabileceğini düşünüyor olmalarıymış. Toni ‘den bir tek ailenin profesyonel futbolcusu Miguel Angel şüphe etmemiş. Dayanıklılık prensibine en az Toni kadar saygı duyan Miguel Angel, seçkin sporcuların başarılarının, ‘’acı çekme’’ hatta acı çekmekten keyif alma kapasitelerine bağlı olduğunu söylüyor. ‘’iki saat çalışma gerekiyorsa iki saat çalışırsın; beş saat çalışman gerekiyorsa beş saat çalışırsın; bir egzersizi elli bin kere yapman gerekiyorsa yaparsın. Şampiyonları, sadece doğuştan yetenekli olanlardan ayıran şey budur. Ve bütün bunlar kazanma zihniyetine doğrudan bağlıdır.

Yani fiziksel dayanıklılık gösterirken kafan da güçlenir. Hediye olarak aldığın şeylere, tabii işin içinde çok özel bir bağ yoksa kuruş değer vermezsin; ama kendi çabanla kazandığın her şey baha biçilmezdi senin için. Ne kadar çaba harcarsan değeri o kadar artar.’’ Bu tartışma Rafa’nın annesi de dahil herkes sonunda Toni’ye karışmamaya karar verene kadar sürmüş. Toni’yele böyle saatlerce çalışmasının Rafa’yı yorduğunun farkındaymışlar ama ikisinin artık sadece Teniste değil her şeyde bir birileri olmadan yapmayacakları bir noktaya da geldikleri de görebiliyorlarmış. Kısacası, ara sıra homurdansalar da Toni’ye bir daha engel olmaya çalışmamışlar. Böylece Rafa mız mız lamaya izin verilmeyen, genç savaşçının imtihanlalarsa türlü zorluklarla denediği, hiçbir bahaneye göz açtırılmayan bu krallıktaki eğitimine devam etmiş. Rafa çok geçmeden yaptığı her şeyden kendi sorumlu olduğunu öğrenmiş. Bir oyunu raketini çıtasında çatlak olduğu ya da raketin telleri yeterince gergin olmadığı için kaybetme lüksü hiçbir zaman olmamış. Ateşi de çıksa, dizi de ağrısa, okulda günü kötü de geçse fark etmiyormuş çünkü bunların hiçbiri Toni’ye işlemiyormuş. Rafa içinse geriye gülümseyip dayanmaktan başka seçenek kalmıyormuş.

Kaynak: ‘’Benim Hikayem NADAL’’ kitabından yazılmıştır.

Mesleğe ilk başladığım yıllarda (1984), Halit Kıvanç Usta'dan 1966 Dünya Kupasını üç saat boyunca telefondan Türkiye'ye nasıl naklettiğini ve ahizeyi tutmaktan kolunun nasıl tutulduğunu dinlerken yıllar bu kadar da çabuk geçmemeli derdim hep...

Dile kolay, 1984ten 1966'ya dönmek ve 18 yıl önceki bir olayı dünmüş gibi anlatmak... Ama asıl önemlisi, çok taze olan bir anının üzerine 18 koca yılı eklemeye hem gıpta eder hem de ürkerdim. Öyle ya, eğer yıllar öncesine bu denli kayıtsız gidebiliyorsanız, sayısını bilemediğiniz ama görmeye hakkınız olan yılbaşı gecelerinin, yazların ve hatta lig sezonlarının bir bölümünü de tüketmiş sayılıyordunuz. İşte o nedenle sevgili Tanıl Bora, "Trabzon'da maç anlatmakla ilgili bireyler karalar mısın" diye sorduğunda, yaşamda tatlı bir viraja geldiğimi anladım bir anda; öyle ya 1984 yılına dönmek gerekecekti. Tıpkı Halit Kıvanç Usta'nın yaptığı gibi, 18 yıl öncesine... TRT’de çalışmaya başladığım 1984 yılının ilk aylarında radyoda maç anlatmanın tarifi zor heyecanını da yaşamaya başlamıştım. İlk maç, ilk heyecan. Deneyimli bir spikerle girilen ilk yayın. Ankara'da Gençlerbirliği-Kocaelispor maçı. Yanımda Tansu Polatkan. Her hareketiyle ve yüzündeki güven veren ifadesiyle nasıl da rahatlatıyor. Derler ya, ilk deneyim çok önemlidir, nasıl başlarsan öyle gidersin. Kuşkusuz bu söylenenin çok istisnası vardır ama Tansu Ağabey, bir çırpıda genel olanın içine sokuveriyor beni ve topa giriyorum. Ama maçta gol yok, gol olmayınca anlatımı da yok. Ve ilklerin yaşandığı ilk maçım. Yer Trabzon Hüseyin Avni Aker Stadı, Trabzonspor-Adanaspor karşılaşması. Aslında naklen yayında sevgili Murat Ünlü ile beraber görevliyiz. Ama Murat Ağabey, maç öncesi hastalanınca ve Ankara-Trabzon uçağı kötü hava koşullarıyla iptal edilince, alıyorum yanıma koyu Trabzonsporlu Kenan Dayımı, ver elini Ulusoy ile Trabzon...

Öylesine heyecanlı ve futbolcuların tanıyamama korkusuyla öylesine kaygılıyım ki, dönemin stad müdürünün kapısını çalıyor ve naklen yayın kulübesine dayımla birlikte girmek istediğimi söylüyorum. Hani futbolcuları tanıyamazsam yan taraftan yardım alacağım ya... Stad müdürünün yanıtı "olmaz kardeşim." Bu noktada, henüz ikinci maçımda beni Trabzon'a tek başıma göndererek bilinçli bir tavırla güvenini gösteren, dönemin TRT Spor Haberleri Müdürü Baki Şehirlioğlu’na ve dayımı yanıma almayarak o anda sinir katsayımı yükselten, ama beni denize atarak yüzme öğrenmemde farkında olmadan pay sahibi olan stad müdürü Sabri Sadıklara teşekkür etmek isterim. Ve ilk maçım... Tek başıma ilk 90 dakikam... Başlama vuruşundan son saniyesine kadar, kurduğum doğru ya da yanlış ama tamamıyla bana ait cümlelerle hayat verdiğim ilk göz ağrım... İlk golüm de o maçta.. Trabzonspor, Adanaspor'u 4-0 yenerken, Dobi Hasan’ın attığı golü de canlı yayında anlatma fırsatını yakalıyorum.

Trabzon'da maç anlatmak, hele o yıllarda anlatmak ayrı bir zevk, ayrı bir heyecan... Kadrosu tamamen yerli futbolculardan oluşan, maçın başından itibaren rakibini adeta sahasına hapseden, kazanmaktan başka hiçbir sonucu düşünmeyen ve her sezon şampiyonluğa kilitlenen Trabzonspor'un maçlarını anlatmak anlatana da büyük keyif verirdi. Avni Aker'deki seyirci atmosferi o stadı sanki bir futbol mabedi yapar, tribünlerin uğultusunu önü açık bir kulübede anlatım yapmanın avantayla kulaklarında hisseden maçın spikeri gelişen atakları, gol pozisyonlarını sanki sahada kendi oynuyormuşçasına nakleder, daha da net bir ifadeyle "havaya girer"di. Maç öncesinde ve sonrasında dolaştığınız her sokakta, caddede maç konuşulur, girdiğiniz her lokantada kuverin içinde maç da yer alırdı. Uzun lafın kısası Trabzon'a maça gittiğinizde tıka basa futbola doyar, çoğu zaman da dönüş anında, havaalanına

Boztepe'den inen sis nedeniyle uçakla dönemez ve 12 saatlik otobüs yolculuğunu da kaymaklı ekmek kadayıfı niyetine midemize indirirdik. O dönemler Trabzon’a çok gönderilmem ve anlattığım birçok maçı da Bordo-Mavililerin kazanması ve de doğal bir sonuç olarak Trabzonspor’un gollerini çok anlatmam nedeniyle gün geldi, ismim, Trabzonsporlu spikere de çıktı. Ve gün geldi, tribünlerden atılan ayakkabıları yayında anlattığım için stad dışındaki elektrik direğinin dibinde bekledi beni, bizim uşaklar, sitem dolu bakışlarla..

Bizim uşaklar saftı, temizdi. Kızgınlıklarını ifade eden sözcüklerine, pancar gibi olmuş yüzlerini fon yapar, Trabzonspor’u kanlarının son damlasına kadar savunurlardı. Aslında eleştiri zamanı geldiğinde de en önde giden yine onlardı. Ama bunları yaparken ne saygıda kusurları ne de misafirperverlikte eksiklikleri vardı. Şehir sıcak, sarıp sarmalardı bedeninizi... Sıcaklığı Hüseyin Usta'nın ikram ettiği bir bardak çaydan, Ertuğrul’un Pidecisinde yediğimiz yağlının kokusundan, uzun sokaktaki kaburga pilavına kadar her tatta hisseder, eski barınakta sandık üzerinden ekşili yerken yaptığımız sohbetlerde de futbol soslu dostluklarımızı tazelerdik maç öncesi Trabzon gecelerinde, bizim uşaklarla...

Bizden olmayan uşaklar da oluştu zamanla memlekette. Onlar da iyilerin ve iyiliklerin varlığının altını daha iyi çizebilmek için olsa gerek gün geldi beni Avni Aker'de spiker kabinini basıp grup halinde tartakladılar, gün geldi Ercan'), meydanda bir telefon kulübesine sıkıştırdılar. Ve gün geldi, sevinç gösterilerini Maraş Caddesi'nde pompalı tüfeklerini pompalayarak gösterdiler... Onlar da kendiliğinden oluşmadı kuşkusuz. İstanbul’da dünyaya getirilen ve futboldaki tatlı rekabeti kanatarak büyütülen nefret canavarının Trabzon'a uzatılan kollarıydı onlar. (Ve hâlâ var onlar. Korkum, azınlıktan çoğunluğa terfi etmeleri.)

Ve yıllar birbirini kovaladı. Sezonları sırtımıza atıp, maçları klasörümüze taktik. Bizler gidip geldikçe memlekete, Trabzonspor da gidip geldi kısır döngü içinde... Önce dışa açılan pencere, hamsi yedirilerek Trabzonlu yapılmaya çalışılan hocalar, futbolcular... Sonra tek golle kaybedilince şampiyonluk, patlatılan bombala... Yıllar önce kahvelerinde briç oynanan, bilardo masalarında diamond hesapları yapılan demokrat yüzlü Trabzon'a yakışan ve belki de tek çıkış olan çok sesli yönetimin "tek gole" boyun eğişi... Ve tek sese geçişi.

Ve gelinen bugün.. Şehirden kaçmak için jokere per ariyan Trabzonlunun parçalı-bulutlu yönetim biçimiyle nefes alamayan Trabzonlu ve Trabzonsporlu... Özüne dönmeyi bırakın, özündekileri cami avlusunda dövüp, İstanbul uçağına bindiren zihniyet... Ve her zaman olduğu gibi susan sağduyu, yani bizim uşaklar. Çok uzun süre oldu Trabzon'a gelmeyeli. Uçağımız alçalmaya başladı. Avni Aker, şehrin göbeğinde sanki bir yıldız gibi. Ama parlatılmaya ihtiyacı var. Aslında cila Anadolu'da. İstanbul dışında top koşturan yüzlerce kaliteli futbolcunun gitmeyi düşündüğü tek yer İstanbul mu olmalı? Yükselen ve parlayan yıldızıyla Trabzonspor'un ideallerden biri olması zor mu? Uzun lafın kısası Trabzonspor'a hamsiyi zorla yiyen değil, kuymağa balıklama dalan, akıttığı terle sönmeye yüz tutmuş Anadolu Yıldız’ını parlatacak futbolcular gerek. Bir de iyi bir boyacı. Gerisini biz anlatırız zaten...

Kaynak: “Fırtına, İhtilal, Efsane Trabzonspor” kitabından yazılmıştır.

Yazar ve Derleyen: Hakan Kulaçoğlu

Psikolojisini en merak ettiğim taraftar kitlelerinden biri de Atletico Madrid taraftarlarıdır. Şehirlerini dünya futbolunun tartışmasız devi Real Madrid’le paylaşmalarına rağmen, Real Madrid’in o essiz kupa koleksiyonerliğine rağmen, ona rağmen buna rağmen, onlar Atletilidir. ‘’Madrid’’ kelimesini de kullanmaktan imtina ederler. ‘’Madrid’’ dedin mi, Real Madrid anlaşılır çünkü İspanya’da.

Onlar % 101 Antimadridista’dırlar. Baktığımız zaman müzelerine aralarındaki devasa uçurum çok daha iyi anlaşılır. Real Madrid 33 İspanya Ligi, 19 Kral Kupası ve 10 İspanya Süper Kupası Şampiyonluğu ile yerel şampiyonlukları fazlasıyla domine etmişken, bunlar yetmezmiş gibi 12 Avrupa Şampiyonlar Ligi (6 Şampiyon Kulüpler Kupası olduğu dönemden), 2 UEFA Kupası, 4 UEFA Süper Kupası, 3 Kıtalararası Kupa ve 1 FİFA Club World Cup Şampiyonluğu ile essiz bir uluslararası müzeye de sahiptir. Buna karşılık Atletico Madrid’in müzesine baktığımız zaman 10 İspanya Ligi, 10 Kral Kupası, 2 İspanya Süper Kupası, 1 Avrupa Kupa Galipleri Kupası, 2 UEFA Avrupa Ligi, 2 UEFA Süper Kupası ve 1 Kıtalararası Kupa Şampiyonluğu görürüz. Aslında tek başına baktığımızda Atletico Madrid’in müzesin de devasa. Ancak onların şanssızlığı, yaşadıkları kenti Real Madrid ile paylaşmaları. Bu muazzam başarılar, Real Madrid ile yan yana konulunca gölgede kalıyor maalesef.

Düşünsenize Atletico Madrid’in kazandığı İspanya Ligi Şampiyonluğu’ndan daha fazla sayıda Real Madrid’in Avrupa Şampiyonluğu var. Gerçekten bir taraftar olarak argüman geliştirmesi zor bir durum olsa gerek. Üstelik Atletico Madrid’in kazandığı Avrupa başarılarının çok büyük bir bölümü de son yıllarda kazanıldı. 2 UEFA Avrupa Ligi Şampiyonluğu ile 2 UEFA Süper Kupa Şampiyonluğu’nu  2010 ve 2012 yıllarından kazandılar. Yani 2010 yılından önce durum daha da zordu onlar için. Bütün bunlar bu derbiyi Atletico taraftarları için yeterince çekilmez hale getirmezmiş gibi, bir de üstüne üstelik 2014 ve 2016 yıllarında 2 kez Şampiyonlar Ligi Finali oynayıp, 2’sinde de Real Madrid’e kaybettiler. Hadi diğerlerini bir şekilde sindirdiler, kabullendiler. Ama bu iki finalden sonra yaşadıkları travma herhalde korkunç olsa gerek. Hele 2014’teki ilk final. Kupa gelmişken, neredeyse ellerine almışlarken son dakikada Sergio Ramos’un adeta havada asılı durarak attığı muazzam kafa golü ile maçın uzaması ve sonra da kupayı kaybetmeleri, bir taraftar için kaldıracak acılar değil gerçekten de. Dolasıyla yaşadıkları bu zor derbi psikolojisi nedeniyle saygı değer bulduğum bir taraftar kitlesidir. Atletico taraftarı. Madrid kentinin sosyal hayatında, okullarında, iş yerinde kafelerinde, parklarında, özellikle de 2014 ve 2016 şampiyonlar Ligi finallerinden sonra sırıtarak yüzlerine bakan, alaylıcı espirilerle ortamı geren, küçük düşürücü ifadelerle morallerini bozan Real Madrid taraftarlarını görmek, onlarla birlikte yaşamak, onlarla futbol konuşmak herhalde son derece zor psikolojilerdir Atleticolular için. Merak ederim bir Real Madridliyle, bir Atleticolunun futbol konuşmasını. Mesela Real Madridli ‘’Benim 12 tane Avrupa Şampiyonluğum, 33 tane Lig Şampiyonluğum, şu kadar UEFA Kupam, bu kadar İspanya Kral Kupam var, senin neyin var be birader? Benim Avrupa Şampiyonluğum senin, İspanya Şampiyonluğundan fazla dediğinde nasıl bir ruh haline bürünür. Atleticolu ? ‘’Kral’ın destelediği kulüpsünüz’’  klişesine mi başvurur acaba? Ya da ‘’Nasıl çakmıştı ama 92 Kral Kupası Finalinde futre, Barnebue’da size’’ lakırtılarından mı dem vurur? Velhasıl, merakımı Celb eden ve saygıya değer bulduğum bir taraftar topluluğudur Atleticolular. 1982 yılında kurulmuş efsane taraftar grubu frente Atletico’su da ayrı bir yazı konusudur zaten. Her ne kadar, blog isminden de anlaşılacağa üzere iflah olmaz bir Madridiste olsak da; yine de son yıllarda büyük hüsranlar yaşayan Atleticolulara güneşli günler diliyoruz.

Kaynak : ‘’King Santillana’’ Bir Futbol Blogundan Yazılar, kitabından yazılmıştır. Kitabın Yazarı : Alper Katmer.

Biatlon’da ilk Dünya şampiyonası 1958'de yapıldı ve 1960 yılında da bu spor Olimpiyatlar'a alındı. Biatlon, kros kayağı ile tüfekle atışı birleştiren bir spordur. Bu spor kayakla nişancılığın denendiği ve bundan dolayı da ordudan birçok kişinin ilgi duyduğu bir spordur. Olimpiyatlarda üç ayrı biatlon yarışması yapılır.

20 km Bireysel Yarış: Her ülke en fazla 4 yarışçıyla katılır ve 20 km' lik pistte yarışılır. Yarış sırasında dört kez durularak 50 m atışları yapılır. Her duruşta 5 atış yapılır ve bu atışlarda dakika üzerinden kötü puan verilir. 12'den vurana 0 kötü puan, hedefi vurana 1 dakika, vuramayana ise 2 dakika kötü puan verilir. Atışlar sırayla yerde, ayakta, yerde ayakta olarak yapılır. Yarışı kazanan sporcu kötü puan sürelerinin de eklenmesi sonucu, en kısa sürede yarışı tamamlayandır.

10 km Sürat: Bu da bireysel yarıştır. 10 km boyunca birisi yerde, öbürü ayakta olmak üzere iki seri atış yapılır. Yalnız bu kez hedefler kırılabilen ya da devrilebilen cinstendir. Beş atış sonunda vurulamayan her hedef için 150 m'lik bir ceza turu atmak gerekir. En kısa sürede yarışı bitiren birinci ilan edilir.

4x7.5 km Bayrak: Bu yarış 4 kişilik takımlar olarak aynı pistte, atletizmde olduğu gibi yapılır. Her takım ilk yarışçıların başlangıç çizgisine diker ve grup halinde yarış başlar. Son yarışçısı yarışı ilk bitiren takım kazanır. Yarış sırasında her yarışçı sürat yarışındakilere benzeyen hedeflere iki seri atış yapar. Her duruşta 8 atış yapılır ve düşürülemeyen her hedef için bir ceza turu atılır.

Belli bir mesafe kaydıktan sonra tüfeği çıkarma, yere atma, düzgün nişan alma ve bütün bunları kayakları ayaktan çıkarmadan en az süre kaybı ile yapmak elbette güç bir iştir. Bununla birlikte örneğin 20 km'lik bir yarışı 1 saat 15 dakika içerisinde tamamlamak mümkün olmaktadır.

Kuzey tipi kayak yarışları arasında en gösterişli ve hayranlık uyandırıcı olanı kayakla atlamadır. Bu ilginç sporda cesaret ve güzellik iç içe girmiş olup, tatilde zevk için yapılan kayakla arasındaki fark, kuleden atlama ile yüzme arasındaki farka benzer. Dünyanın en ünlü kayakla atlama merkezi Oslo çevresindeki Holmen kollen tepesi’dir. Burada Mart ayında yapılan kayak haftası İskandinav kış sporlarının en önemli olayıdır. Teniste Wimbledon ne anlama geliyorsa Kuzey tipi kayak yarışlarında da Holmen kollen o anlama gelir. Atlama finalleri her yıl, Norveç Krallık Ailesi'nin üyelerini de içermek üzere, 100.000in üzerinde seyirci çeker. Dünyanın öbür ülkelerindeki atlama pistleri genellikle Kış Olimpiyatları için yapılmıştır. Bunların en ünlüleri Avusturya'da Innsbruck, İtalya'da Cortina d'Ampezzo, Japonya'da Sapporo, Isviçre'de St.Moritz, Batı Almanya'da Garmisch-Partenkirchen, ABD'de Lake Placid'dir. En büyük pist ise Batı Almanya'daki Oberstdorf dur.

1Atlama Kulesi

Dünya şampiyonalarında ve Olimpiyatlar'da 90 ve 70 metre olmak üzere iki atlama kategorisi vardır. Bu racamlar kule yüksekliğini değil, o kulelerde atlanacak ortalama mesafeyi belirtir. Kayak uçuşu adı verilen, Olimpiyat dışı yarışmalarda daha yüksek kuleler de kullanılır.

2Malzeme

Kayaklar uzun ve ağırdır, dengeyi artırmak için altlarında üç oyuk vardır. Botlar kayağa uçtan bağlı olup topuk öne doğru eğilmeyi engellemeyecek şekilde serbest bırakılmıştır. Atlama uzunluğu rampanın bitiş noktasından kayakçının ayağının yere değiş noktası arasındaki uzaklıktır.

3Kazanma

Atlayıcılar, sirklerde trapezcilerin seyredildiği gibi, aşağıdan yukarıya bakılarak seyredilir. Yarış öncesi mırıltıları, yarışçı kule üzerinden yarışa başladığında kesilir. Yarışçı hız kazanmak için dizlerin üzerine eğilip dar rampada iler ve aniden havada uçmaya başlar. Binlerce göz cesur atlayıcıya çevrilmiştir, ama bu gözlerden hiçbiri atlayışı teknik olarak değerlendirecek beş hakemin gözleri kadar dikkatli olamaz. Atlayışı kazanan en uzun atlayan olmayabilir, çünkü yarışma atlama mesafesi ile atlama tekniği karışımının değerlendirilmesiyle yapılır. Hakemlerce verilen en yüksek ve en düşük puanlar atılarak ortaya puan vermiş üç hakemin puanları hesaplanır.

4Kurallar

Hakemler atlayıcının rampada kayarken hızını azaltıp azaltmadığına, atlayışın başındaki yaylanma zamanlamasına dikkat ederler ve havaya fırladığında yarışçının ayak bileklerinden öne eğilip kalça ve dizlerini kırmadan kollarını iki yanda ya da önde paralel olarak tutmasını beklerler. Atlayıcı havadayken hareket çok az olmalıdır. Kayaklar paralel olarak birbirine yakın ve yukarı doğru tutulmalıdır ki hava direnci kayakların altına gelsin. Yere konmadan önce atlayıcı vücudunu belden ve dizlerden kırarak çarpmayı önler. Yere inişini yarışçı, düşmeden ya da tökezlemeden gerçekleştirip "telemark" pozisyonuna geçer. Bu pozisyonda bir ayak öbürünün önünde, kollar yanda, dizler hafif büküktür. Herhangi bir dengesizlik ya da sert bir hareket puan kaybına neden olur. Atlayıcı bu pozisyonda kollarını yana açıp dengesini bulur ve biraz kaydıktan sonra duruşa geçer. Dengesini bulurken elinde kayak sopaları olması daha iyidir, ama atlayıcılar havada büyük tehlikeler yarattığından sopayla atlamazlar.

Kaynak: “Adam Spor Seyircisinin El kitabı” kitabından yazılmıştır.

Spor ve cinsellik ilk bakışta birbirinden çok ayrı iki fenomendirler, ancak ortak özellikleri, o anki toplum düzeni, ideolojik ilkeler ve de çok çeşitli bilimsel veriler ile a priori olarak belirlenmiş olmalardır. Bu nedenle de, bu iki kavramın karşılıklı ilişkileri ve anlamlar cinsel hayatın spor performansı üzerindeki etkisi gibi oldukça basit sorunların çok ötesine taşar. Bu kavramların niteliğindeki dogmatik bağımlılık, bu iki alanın yorumdaki eğilime göre bazen antagonist bazen de sinerjist olarak birbirleriyle bağlanabilmelerine yol açmaktadır. Cinsel dürtü ve hareket dürtüsü ki, bu spor için kuşkusuz önemli bir motivasyondur, yaşama dürtüsü ile birlikte insanın primervital dürtülerini oluşturdukları için bugün yaygın olarak kullanılan bir çok bağlantı, örneğin spor ve estetik, veya cinsellik ve aşk ya da erotizm gibi, mutlaka sekonder olarak ele alınmalıdırlar ve cinselliğin insanın üreme fonksiyonu ile kısıtlanmasının tek başına ne kadar haklı olduğu, ideolojik yönden hâlâ tartışmalı bir konudur.

Diğer taraftan, burjuvazinin bugün çok tartışmalı olan cinsel ahlakı, bireysel libidonun süblimasyonunu (yüceltilmesini) oldukça olumlu ve kısmen de gerekli bir çaba olarak görür. Jimnastik hocası  olan JAHN'ın da belirtiği gibi, burada oldukça basit bir yardıma araç olarak sporun kullanılması mümkündür. JAHN'ın ideolojisi yalnızca pedagojide değil, genel olarak spor teorisinde de uzun süre hakim olan bir görüştü. Ancak bunun zorunlu sonucu olarak, spor ve cinsellik arasında gerçek bir antagonizma oluşturuldu ve teşvik edildi; bu ise sporun cinselliğin düşmanı olduğu serzenişlerine neden oldu. Spor sayesinde ve spor sırasında cinselliğin bastırılması ve böylece sporcuda cinsellik korkusu oluşması, uzun süre antrenmanların tek taraflı olmasını ve pedagojik birçok önlem alınmasın belirledi. Bugün de spor aracılığıyla dürtülerin düzenlenmesi, cinsel eğitimin önemli bir bileşenidir; dürtülerin ortadan kaldırılmasında asıl önemli olan etkenin fiziksel yorgunluk olduğu sanılmaktadır.

Ergenlik çağında çok fazla olan cinsel dürtünün, performans sporlarıyla süblime edilebileceği gerçeği, Çekoslovak spor hekimlerinin (KVAPİLİK ve MARTİNOVSKA) 206 performans sporcusu (108 erkek, 98 kadın) üzerindeki araştırmalarıyla gösterilmiştir; bu araştırmaya göre ancak erkeklerin % 24.9'u (% 30'u sporcu değil) ve kadınların yalnızca % 2.6'sı (% 30'u sporcu değil) 16 yaşında heteroseksüel ilişkiye girmişti. Ancak bu araştırmalardan sonraki emde, sporculardaki cinsel eş sayısı, sporcu olmayanlardakinden yaklaşık iki misli fazladır.

Bedensel faaliyetten elde edilen zevkin, cinselliğin yerine geçip geçemeyeceği sorusu henüz  açıklık kazanmamıştır. FREUD'un bile, kas işi ve performans duygusuna bağlı zevk cinsel tatminin de olup olmadığı konusunda belirgin bir düşüncesi yoktu. Ama eğer spor, gerçekten de cinsellik yerine geçebilecek işe yarar bir seçenek değilse ve Freud'a göre cinsel dürtünün bilinçli olarak yüceltilmesi birçok nöroza sebep oluyorsa, Freud o zaman haklıdır ve böylece cinsel dürtünün baskılanması ve süblimasyonu şeklindeki spor asketizmi, sonuçta rekortmen sporcuların birer nörotik haline gelmelerine neden olacaktır. Ancak diğer taraftan belki de, diğer alanlarda saldırganlığa neden olan cinsel dürtünün baskılanması olayı, sporcunun en yüksek performansı elde etmesi için gereklidir. Bu düşünce, KARL MARX'ın, cinsel dürtüdeki baskılanmanın işe yabancılaşmaya neden olduğu şeklindeki görüşüyle tam uyumludur; gerçekten de bugün bazı yüksek performans sporlarını, ise yabancılaşma olarak tanımlamak mümkündür.

Diğer taraftan başka bir görüşle mazoşist özellikleri olan nörotiklerin, normal insanlara göre performans sporlarına belirgin bir yatkınlık göstermeleri de olasıdır. Burada hemen otaya çıkan başka bir sonuç, az ya da çok belirgin sadomazoşistik özellikleri nedeniyle, sporun vücudun gerçek bir düşmanı ve insanlık dışı olabileceğidir böylece çünkü spor asketizmi insan için gerekli olan cinsel faaliyeti ortadan kaldırmakta ve sporcuyu cinsel yönden engellemektedir. O zaman bu varsayımın tersi, yani primer olarak cinsel yönden rahatsız olan insanın yalnızca aşırı kompansasyon çabası nedeniyle spor, ya da yüksek performans sporu yapmakta olduğu varsayımı, o kadar da gerçeğe aykırı değildir. Kadın rekortmen sporcular arasında çirkin ve viril tipler bulunması ve bunların erkeklere yaklaşamayıp cinsel yönden çekingen olmaları gerçeği, bu düşünceleri doğruluyor gibi gözükmektedir. Böylece, birçok kişiye göre cinsellikle, yaşam için önemli gerçek varlıkların eksikliğinin kompanse edilebildiği gerçeğine, hakiki bir yandaş sağlanmış olur. Açlık içindeki Hint nüfusunun anormal derecede yüksek bir çoğalma oranının olması, (Cinsellik fakirlerin ekmeğidir) sloganını doğrular gibi görünmektedir.

Bedensel şeylerin istemli olarak yenilmesinin ve hatta aşırı durumlarda acıyı yücelten ve bu nedenle gerçek bir otoagresyon olan, sadomazoşistik yüksek performans sporunun, gerekli psikosomatik

Cenge için cinsel hazzı kullandığı düşüncesi, tek tek kişiler için savulabilecek insanca bir çözüm olabilirdi. Kendine eziyet etme şeklindeki antrenmandan, mutluluk verici cinsel yaşantıya geçişte fonksiyonların birbirine son derece zıt kutuplarda yer alması nedeniyle, sporcunun cinsel haz kapasitesinin daha da artabileceği de düşünebilir.

Bunlara ek olarak anket yaparken, gerçek olaylar çok nadiren aynı şekilde anlatılırlar; çünkü sporcular, normal halktan çok daha fazla, cinsiyet konusunda özel bir performans kapasiteleri varmış

görüntüsünü yaratmak gerektiğine inanmaktadırlar. Özellikle uzun süre yüksek doz anabolizan ilaç kullanımına bağlı gerçek cinsel sorunları olan atletler, dışarıya karşı kendilerini cinsellik sembolü gibi

lanse etmeye çalışmaktadırlar ve bu da, genellikle cinsel partnerinin ifadeleriyle aşırı bir çelişki içerisinde olmaktadır. STEINBACH'in hafif atletizm yapan Alman sporcuları arasında yaptığı bir ankette, rekortmen sporcuların, ortalamanın üstünde bir cinsel kapasiteleri olduğunu söylemeleri de, çok açık olarak bu tezi desteklemektedir.

Birçok atlet ise, cinsellik için zamanlarının olmadığını ve kariyerlerini tamamladıktan sonra gerçek bir telafi gereksinimi ortaya çıktığını söylemektedir. Böyle saptamalar, bazı şampiyon atletlerin yenden sosyalleştirilmeleri yansıra, cinselliği de yeniden öğrenmeye gereksinimlerinin olup olmadığı sorusunu ortaya çıkarmaktadır.

Bizim tarafımızdan yapılan bir anketin gösterdiğine göre, rekortmen sporcuların % 45'i, cinsel aktivitenin gevşeme açısından önemli olduğuna ve cinsel aktivitenin performans antrenmanı içeresinde doğru bir şekilde yerleştirilerek yapılmasının gerektiğine inanmaktadırlar. Hatta birçok kez, orgazm ve cinsel ilişki sayesinde antrenman etkisinin sağlanabileceği de ifade edilmektedir. KININSEY’e göre cinsel ilişki sırasında nabzın 150'e, kan basıncının 250 mm Hg’ye kadar çıkabileceği göz önüne alınırsa, kuvvetli nöromuskiler kasılmalar ve aynı gerçek stres durumlarındaki gibi katekolamin boşalımı nedeniyle hakiki bir antrenman etkisi sağlanabileceği düşünülebilir. Tüm atletlerin % 32'sinin yarıştan önceki cinsel aktiviteye önem vermeleri şaşırtıcı değildir; çünkü bunun tüm organizmayı canlandıracağın düşünmektedirler.

Buna mukabil cinsel ilişkinin sonraki psişik yan etkileri daha şüpheli değerlendirilmektedirler. Diğer taratan kadınların % 28'i ve erkeklerin % 38'i cinsel aktiviteleri açısından, antrenman ağır olursa cinsel yönden felç olduklarını söylemektedirler. Muhtemelen etrafta dolaşan, salgı ve sperm kaybının bedensel güçsüzlüğe neden olduğu şeklindeki söylenti de burada rol oynamaktadır; ancak fizyolojik olarak bu olay tamamen reddedilebilir. Rekortmen atletler arasında, kadınların % 5'i, erkeklerinse % 30'u mastürbasyon yaptığını bildirmektedir; buna karşın tüm sporcular hep bir ağızdan fahişelerle ilişkiyi reddetmişlerdir.

Cinsel ilişkinin performansla olan ilişkisi değerlendirildiğinde, psikosomatik kondisyon açısından, o anki psikosomatik eforun değil, etraftaki etkenlere bağlı zorlanmaların, örneğin günlük ritmin veya uyku ritminin bozulması, alkol, önceki olası huzursuz edici kavga pozisyonları ve özellikle psişik yüklenmeler örneğin yakalanmak veya gebelik korkusu gibi olayların dezavantaj yaradığı görülür. İleri derecede genital uyarılma olmasına rağmen orgazm gerçekleşmiş yorsa, ortaya çıkan birikimler ve uyarılmalar, ağrılar, huzursuzluk konsantrasyon bozuklukları ve hüsran durumları şeklinde gelişerek özellikle erkek atletleri olumsuz yönde etkilerler. Bunun anlamı, olabilecek cinsel aktivitenin, ancak uygun diş koşullar altında ve basit olarak seyredebildiğinde, olumlu ve sorunsuz olduğudur. Bu nedenle her şey, tanıdık bir partner ile örneğin kişinin karısı ile cinsel ilişkiye girmesi lehinedir.

Kaynak: “Spor Hekimliğine Giriş” kitabından yazılmıştır.

Ordudaki binicileri ve atlarını sınamak için düşünülmüş ve günümüzde de binicileri ve atları en iyi sınay an bir testtir. İlk gün dresaj karşılaşmaları yapılır, atın yumuşak ve uyumlu olması; ikinci gün yapılan dayanıklılık ve hız testinde atın güçlü ve hızlı olması; üçüncü gün yapılan gösteri atlayışlarındaysa atin kondisyonu sınanır. Binicinin de cesaret, uyum ve tekniği sınanmış olur.

1Yarış Alanları

İlk gün yarışması, dresaj dalındaki özel parkurda yapılır ve yaklaşık 10 dakikalık bir testtir. Çok katılma varsa iki gün kadar sürebilir. İkinci gün zamanları ayrı ayrı tutulan, dört bölüme ayrılmıştır ve bu günde atın hızlı, dayanıklılığı ve atlama yeteneği sınanır. İlk bölüm olan A bölümünde 16-20 kilometrelik bir parkur dakikada 240 m'lik bir hızla tırıs ya da eşkin gidişle koşulur. B bölümünde ise 4

km'lik ve 4 çit engelli bir parkur aşılır. Her çit dörtnala koşuyla 3 kez atlanır ve bu atlamalar sırasında zaman önemlidir. C bölümü A bölümünün tekrarıdır. Son bölüme geçilmeden 10 dakikalık dinlenme sırasında atlar bir veteriner tarafından kontrol edilir. D bölümü 8 km'lik dörtnala yapılan bir kır koşusudur. Arada su engelleri, duvarlar, dik tümsekler ve atlarken konuş yapılan zeminin daha alçak olduğu düşüşlü engeller yer alır. Bazı çitler birbirini dik kesen iki engel olarak yapılmıştır. Dikkatli bir binici bunu iki aşamada atlarken korkusuz olanlar kesişim noktasında tek hamlede geçerler. Çitler solda beyaz, sağda kırmızı bayrakla belirlenir.

Üçüncü gün daha basittir. Gösteri atlayışı, atın atlama yeteneğinden çok bir gün önceki gayretinden atta kalan yumuşaklığı ölçer. Bu noktada atın eğitimi için harcanan uzun saatlerin sınavı verilir. Bir önceki günün kat doğal engelleri ile, gösteri atlayışının parlak renkli çitleri arasındaki zıtlık atın değişik koşullara uyma yeteneğini sınar.

2 Malzeme

Her üç bölüm için ayrı kıyafet vardır. Dresaj: Şapka ya da kep, gömlek ve avcı boyunbağı, kuyruklu ceket ya da avcı ceketi, eldiven, pantolon, mahmuzlu çizme. Kır koşusu: Koruyucu başlık ya da kep, balıkçı yaka kazak, pantolon ve çizme. Gösteri atlayışı: Kep ya da şapka, beyaz gömlek, avcı boyunbağı, avcı ceketi, pantolon, çizme ve bir de süreyi kontrol için kronometre. Atın ön ayaklarına kır koşusu ve gösteri atlayışlarında koruyucu bant takılır.

3 Kazanma

Dresaj: Hakem kurulu tarafından atın adımlarının kalitesine, atın uysallığına, binicinin oturuş biçimine göre 0-6 arası not verilir. Süre aşımı olursa kazanılan puanlardan düşürülme yapılır. Düşürülecek puanlar toplanıp ortalaması alındıktan sonra tam nottan düşürülür. Binicinin ceza puanlarını hesaplamak için de özel bir katsayı kullanılır.

Kır koşusu ve çit atlama: Gösteri atlayışlarında olduğu gibi çiti aşmak istemeyen ata ceza verilir. Birinci isteksizlikte 20, ikincide 40 fena puan, üçüncü isteksizlikte ise diskalifiye cezası verilir. At ya da binicisi engel önündeki ceza sahası içeresinde düşerse 60 fena puan alır. Binici parkuru doğru bilmek zorundadır, şaşıran diskalifiye edilir. Çit atlama yarışmasında süreyi aşan her saniye için 0.8

puan, kır koşusunda ise 0.4 fena puan eklenir.

Gösteri atlayışı: Çit devirmede ya da atin ayağı suya girdiğinde 5 fena puan verilir. Atın engel atlamak istememe durumunda ise birincide 10 fena puan, ikincide 20 fena puan, üçüncüde ise diskalifiye cezası verilir. At ya da binicisi düşerse 30 fena puan, süre aşımının her saniyesi için de çeyrek fena puan verilir.

4 Kurallar

Uluslararası Atçılık Federasyonu'nun koyduğu kurallar gereğince büyükler 3 gün yarışlarında binicinin 18 yaşından büyük ve dresaj yarışları hariç, 75 kg'dan ağır olması gerekir. Atlar yarışma öncesi, kır koşusu öncesi ve gösteri atlayışı sabahında resmi sağlık muayenesinden geçirilir.

5 Beceriler

Beceriler binici ve atın bir birim olarak hareket etmesi için yıllar süren çalışmayla kazanılır. İyi biniciler kır koşusu engellerine korkusuzca ve en iyi biçimde yaklaşan, genellikle zamandan kazanmanın yollarını bulabilen binicilerdir.

6 Taktikler

Atin enerjisi tükenmeden parkuru tamamlayabilmesi, hız, dayanıklılık ve temponun iyi ayarlanmasına bağlıdır. Bunun için binici, kır koşusu sırasında, süre kazanılacak yerler aramayı, enerjisini bitirecek şekilde atını zorlamaya tercih eder.

7 Terimler

Box: Binicilerin yarış öncesi, hız, dayanıklılık ve kır koşusu için hazırlandıkları çevresi kapalı yer. Ayrıca atların, kır koşusundan önce 10 dakika dinlenmede muayene için tutuldukları yer.

Broken down (Lif kopması): Bacağındaki kas liflerini zedelemiş ya da koparmış at.

Circling (Daire çizme): Engeli aşmayıp önünde bir daire çizme.

Combined event (Kombine karşılaşma): Genel 3 gün yarışlarının iki bölümünü içeren bir karşılaşma.

Cross-country (Kir koşusu): Açık alanda hazırlanmış sabit engelli parkurda yapılan koşu.

Penalty zone (Ceza alanı): Çit engelli yarışta ve kır koşusunda içerisinde düşüldüğünde ceza verilen alan.

Refusal (steksizlik): Atın engeli aşmak istememesi.

Running out (Dıştan geçme): Engeli aşmadan yanından geçme.

Steeplechase (Çit engelli yarış) : Normal çit engelli yarışlarına benzer engellerle yapılan sınama yarışı.

Kaynak: “Adam Spor seyircisinin el kitabı”dan yazılmıştır.

TỈCi'nin yönetsel-ideolojik yapısı nedir?

1922 yılında kurulan, on dört yıl süreyle Türkiye sporunun iniş-çıkışlarını yönetmeye çalışan, 1936 yılında da yerini (yarı-resmi) Türk Spor Kurumu'na bırakan Türkiye idman Cemiyetleri ittifakı, (TİCİ) kapanmasının üstünden neredeyse yarım yüzyıl geçmiş olmasına rağmen, bugün bile güncel olarak tartışılan bir yapıdır.

Sporda, özelikle de futbol ve güreşte alınan her yenilgiden sonra, günlük basının spor sayfalarını açtığımızda, aynı basının birinci ve ekonomi sayfalarındaki (ekonomiyi Özel teşebbüse bırakırsan işte böyle olur), [zaten devlet serbest piyasa ekonomisine bu kadar karıştığı için bunlar oldu] tartışmalarına çok benzeyen, hep TiCi'ye atıf yapan yazılara rastlarız. Türkiye'de hiçbir zaman günceliğini yitirmeyen (Özel girişimcilik-devletçilik) tartışmasının spordaki yankıması, uzantısıdır bu... Taraflar da, (TİCİ Olayı) na, ya [devletçi], ya (özel teşebbüsçü) olarak yaklaşırlar. Bunun en çarpıcı örneği, TİCİ’nin kurucularından Burhan Felek'in sporu (şahsın ve hususi teşebbüslerin mal), spor devlet ilişkisini (tamamiyle hami mahmi münasebeti), TỈCI'yi de (memleketimizdeki ilk ve son normal amatör spor teşkilâtı)  olarak görürken, (devIetçi-Halkevci) Behçet Kemal Çağlar’ın TỈCİ’yi kapatan kararı (sporda çeteciliğe nihayet veren, Türk sporunun Misak-ı Millîsini teşkil eden bir karar) olarak yorumlamasıdır.  (bkz. Fişek, SY, s. 370). İşte, TİCİ konusundaki tartışmaların özel yan-tutmalara çok açık olan [iyiydi, kötüydü] yanına girmemek için, öncelikle, Osmanlı’nın Batı'dan, Cumhuriyet'in de Osmanlı’dan aynen devraldığı bu örgütün nesnel bir ideolojik-yönetsel değerlendirmesini yapmamız gerekiyor.

[Kendi kendini yönetme] geleneğine sahip olan Avrupa'nın devlete ve hükümete karşı (bağımsız) olarak kurduğu, çok-sporlu, çok-kulüplü (federatif) spor birliklerinin Türkiye'deki benzeridir TİCİ... Ulusal spor yönetiminde son sözün (özel) kişi ve kulüplerce kurulan, özel hukuk tüzel kişisi olarak örgütlenen bir (kulüpler birliği) tarafından söylenmesini öngörür. Bu yönüyle, TİCİ, kulüplerarası çekişmeler yüzünden işlevsizleşip dağılan öncelleri, yani İstanbul Futbol Birliği, İstanbul Kulüpleri Ligi, Cuma ve Pazar Lig’lerinin, hem kurucu üyeleri, hem yönetim ve ideolojik yapısı bakımından devamıdır. İdeolojisi, kurucularından Burhan Felek'in sözleriyle, (spor şahsin ve hususi teşebbüslerin malı, fakat hükümetin ve milletin mahmisi olmalıdır) şeklinde özetlenebilir.

TİCİ'nin yönetim yapısına gelince, 22 Mayıs 1922 tarihinde 27 maddelik bir yönetmelikle tüzel kişilik kazandığını. Temmuz 1922 tarihli 242 maddelik bir (dahili nizamname) ile kulüp-kulüp, kulüp-birlik ve birlik-federasyon (encümen) ilişkilerinin düzenlendiğini, 16 Şubat 1923 tarihli bazı yönetmelik değişikliklerinden sonra, 2 Ocak 1924 günü Ankara'da toplanan Birinci Umumi Kongre ile kesin örgüt yapısına kavuştuğunu görüyoruz. Ancak, hem belirtelim, (profesyonelliği, kumarı, işreti ve siyasetle iştigali bir madde-i mahsusa ile meneden) kulüplerin, onların yani sıra da spora katkıda bulunmuş kişilerin üye oldukları TỈCİ'nin hem yönetim yapısı, hem ideolojisi, (1) İstanbul dışına çıkılarak taşrada (idman mıntıkaları) [iller] olarak peyderpey örgütletilmesi, (2) yine peyderpey kurulan encümenlerin uluslararası spor federasyonlarına üye olmaları dışında, büyük ölçüde aynı kalmıştır.

TİCI'nin (federatif) yönetim yapısı, (1) Umumi Kongre, (2) Merkez-i Umumi, (3) bugün «federasyon» olarak andığımız idman Heyet-i Müttehideleri’nden oluşuyordu. Kulüplerin ve idman mıntıkalarının temsilcilerinden oluşan Umumi Kongre'nin yılda bir tekrarlanan görevi, iki kongre arasında TİCİ’nin tüm işlerini yönetecek Merkez-i Umumiyi seçmek, bir önceki dönemin çalışmalarını değerlendirdikten sonra izleyecek dönemin programını hazırlamaktı. Bu hazırlanan programı uygulamakla görevle Merkez-i Umuminin bu işteki yürütme organı, sorumlu oldukları spor dalının uluslararası kurallara göre yürütülmesini sağlamakla görevli olan (teknik jandarma) niteliğindeki idman Heyet-i Müttehideleri idi.

Aşağıdan yukarıya seçimle ve (federe) birimlerin bir üst örgütsel basamağa (federatif) yetkiler devretmesiyle oluşan TİCİ'nin bu yapısının bir başka özelliği aktif spor yaşamlarını noktalamış (fahrî ve meccani) yöneticiler eliyle, sporcu özyönetiminden kulüplerin özyönetimine geçmesi, önceki dönemlerden devralınan kronik sorunu da kulüplerarası sürtüşme ve kavgalardır.

TİCİ'nin çözülüşünü hızlandırdan, 1936 yılında da yerini (yarı-resmî) Türk Spor Kurumu'na bırakmasına yol açan olaylara geçmeden önce, dönemin iki önemli olayına, (1) spor federasyonlarının kurulmasına ve (2) Türkiye'nin TİCİ eliyle 1924 Paris Olimpiyatları’na katlamasına, yani uluslararası spor topluluğuna üye olmasına kısaca değinmek istiyoruz.

Kaynak : 100 Soruda “Türkiye Spor Tarihi” Prof.DR. Kurthan Fişek, kitabından yazılmıştır.

Türkiye’de futbol sporunu yönetecek bir Futbol Federasyonu kurulması yolunda ilk teşebbüs 23 Aralık 1913 günü, Uluslararası Olimpiyat Komitesi'nin Türkiye temsilcisi Selim Sırrı Tarcan tarafından yapılmıştır. Ancak bu güzel teşebbüs ne yazık ki kulüplerin ilgisizliği ve çok geçmeden patlayan Birinci Dünya Savaşı yüzünden yarıda kalmıştır. 1920 yılında İsviçre'de tahsilden dönen Galatasaray takımının eski futbolcularından Yusuf Ziya Öniş beraberinde getirdiği İsviçre Spor Teşkilatı Nizamnamesi üzerinde Ali Sami Yen, Burhan Felek ve Nasuhi (Baydar) beylerle birlikte çalışmalara koyul muş, bunun somuncunda da 20 maddelik bir nizamname ortaya çıkmıştır. Bu dört değerli spor adamı bu nizamnamenin ışığı altında çalışmışlar ve spor kulüplerimizi toplayarak Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı ismi altında, Türk sporunun ilk teşkilatını meydana getirmeyi başarmışlardır.

Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı, fiili görevine 1923 yılında Federasyonları teşkil etmek suretiyle başlamıştır. 13 Nisan 1923 günü Şehzadebaşı'ndaki Letafet Apartmanında bulunan Kumkapı Kulübü lokalinde yapılan toplantıda Türkiye Futbol Federasyonu resmen teşekkül etmiştir. 0 gün yapılan seçimler sonunda ilk federasyon başkanı Yusuf Ziya Öniş Türkiye Futbol Federasyonunun ilk başkanlığına getirilmiştir.

Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı 15 yıl süre ile faaliyet gösterdikten sonra 1936 yılında yerini Spor Kurumu'na bırakmıştır. Bu kurum iki yıl süre ile Türk sporunu yönetmiş, 1938 yılında 3530 sayılı kanun ile teşekkül eden Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü Türkiye'de sporun yönetimi işini resmen üzerine almıştır. Şener Erzik, toplamda 5 kez Federasyon Başkanlığın görevi yapmıştır. Federasyon başkanı '2019' yılı tarihinden itibaren Nihat Özdemir görev almaktır. 

Yusuf Ziya Öniş

Türkiye futbol Federasyon’un ilk başkanı olan Yusuf Ziya Öniş (Merhum) 1923-1927 yılları arasında bu görevde bulunmuş ve Türk futbolununda temel isimlerden biri olmuştur.

Hasan Polat

1954-1957 yılları arasında bu görevinde bulunmuştur. Hasan Polat aynı zamanda eski milli futbolcularımızdandır.

Ulvi Ziya Yenal

1949-1952 ve 1954 yıllarında ilk kez yaptığı başkanlık sırasında Türk futboluna büyük yenilikler getirdi.

Orhan Şeref Apak

Dört defa başkanlık görevine getirildi. 14 sene süreyle bu mevkide kaldı Türkiye ligleri onun eseridir.

Muvaffak Menemencioğlu (1927-1928)

Danyel Akbel

(1938-1943)

Sadi Karsan

(1943-1948)

Türkiye’de Futbol Federasyonu Başkanları

1. Yusuf Ziya Öniş (1923-1927)

2. Muvaffak Menemencioğlu (1927-1928)

3. Hamdi Emin Çap (1928-1936)

4. Sedat Rıza İstek (1936-1938)

5. Danyal Akbel (1938-1943)

6. Sadi Karsan (1943-1948)

7. Vildan Aşir Savaşır (1948-1949)

8. Ulvi Ziya Yenal (1949-1952)

9. Mehmet Arkan (1952-1952)

10. Orhan Şeref Apak (1952-1954)

11. Ulvi Ziya Yenal (1954-1954)

12. Hasan Polat (1954-1957)

13. Orhan Şeref Apak (1957-1958)

14. Safa Yalçuk (1958-1959)

15. Faik Gökay (1959-1960)

16. Muhterem Özyurt (1960-1961)

17. Bekir Silahçılar (1961-1961)

18. Orhan Şeref Apak (1961-1964)

19. Muhterem Özyurt (1964-1965)

20. Orhan Şeref Apak (1965-1969)

21. Hasan Polat (1969-1976)

22. Füruzan Tekil (1976-1977)

23. Sabahattin Erman (1977-1977)

24. İbrahim İskeçe (1977-1978)

25. Sahir Gürkan (1978-1978)

26. Güngör Sayan (1978-1979)

27. Cemal Saltık (1979-1979)

28. İbrahim İskeçe (1980-1980)

30. Mahzar Zorlu (1980-1980)

31. Doğan Andaç (1980-1980)

32. Yılmaz Tokatlı (1980-1984)

33. Mustafa Kemal Ulusu (1984-1985)

34. Mustafa Kemal Ulusu (1985-1985)

35. Erdoğan Ünver (1985-1986)

36. Erdenay Oflaz (1986-1986)

37. Ali Uras (1986-1987)

38. Halim Çorbalı (1987-1989)

39. Şener Erzik (Atama) (1989-1992)

40. Şener Erzik (Atama) (1992-1992)

41. Şener Erzik (Seçim) (1992-1995)

42. Şener Erzik (Seçim) (1995-1996)

43. Şener Erzik (Seçim) (1996-1997)

44. Özkan Olcay (Atama) (1997-1997)

45. Abdullah Kiğılı (Seçim) (1997-1997)

46. Haluk Ulusoy (Atama) (1997-1997)

47. Haluk Ulusoy (Seçim) (1997-2000)

48. Haluk Ulusoy (Seçim) (2000-2004)

49. Levent Bıçakçı (Seçim) (2004-2006)

50. Haluk Ulusoy (Seçim) (2006-2008)

51. Hasan Doğan (Seçim) (2008-2008)

52. Mehmet Özgenler (Vekaleten) (2008-2008)

53. Mehmet Özgenler (Seçim) (2008-2011)

54. Mehmet Ali Aydınlar (Seçim) (2011-2012)

55. Hüsnü Güreli (2012-2012)

56. Yıldırım Demirören (Seçim) (2012-2015)

57. Yıldırım Demirören (Seçim) (2015-2019)

58. Hüsnü Güreli (2019-2019)

59. Nihat Özdemir (2019-

Kaynak : ‘’SPOR ANSİKLOPEDİSİ’’ not alınarak ve eklemeler yapılarak yazılmıştır.

Aşağıda belirttiğimiz doping ilaçları, bu konuda sizlere genel bilgi verilmek için. alfabetik bir sıra ile bazılarının kısa açıklamaları ve isimleri itibariyle sunulmuştur. Doping kullanan sporcular, bazen de başarılı  sporcularda kulladığı ve ceza yediği doping ilaçlar.

1. Activin

Nandrolone Phenylpropionate etki ana maddesinden oluşmakta olup, Durabolin'in İspanyol yapımı versiyonudur.

2. Adiposinum

Daha ziyade yağ yakıcı özelliği olan bir doping maddesidir. Düşük karbonhidrat diyetlerinde kullanılır. Kullananlarda su dengesini bozma ve allerjik reaksiyonlara sebebiyet verir.

3. Aldactazide ( Spironolactone ve Hydrohclorothiazide)

Diüretik (Su atıcı ) bir doping maddesidir. Yarışma öncesi vücutçular tarafından, vücuttan su atarak deriyi kurutmak için kullanılır Gösteriden veya yarışmadan üç gün evvel başlamak üzere, günde iki tablet alınmaktadır.

4. Aldactone (Spironolactone)

Özellikle kadın yarışmacılarda bu doping anti-androjen etkisi gösterir. Bu sebeple kadınlar yüksek steroid alımını kestikten sonra bir ile üç hafta arası androjen

seviyesini normal düzeye getirmek için kullanırlar. Bu da su atıcılar gibi kullanıldığı takdirde, bütün diüretikler gibi ciddi seviyede kas krampları, baş dönmeleri ve kalp problemleri yaratabilir.

5. Anabolicumvister (Qinbolone )

6. Anador

7. Anadrol (Oxymetholone)

Oral olarak kullanılan kuvvetli bir steroid'tir. Kilo aldırıcı ve kuvvetlendiricidir. Çok ciddi tehlikeleri bulunmaktadır. Karaciğerde büyük toksik etki yapmaktadır. Su dengesini bozarak, yüksek tansiyona ve ayrıca saç dökülmelerine sebep olmaktadır. Çok uzun kullanımı karaciğer kanserine yol açmaktadır. Kullanım sırasında baş ve mide ağrıları yapmaktadır. Bırakıldıktan sonra ani kilo ve kuvvet kaybına sebep olmaktadır.

8. Anapolon 50

Oral steroidler içinde en etkili olanıdır. 1990 yılında Amerika'da sporcular arasında en çok kullanılan ilaçtı. Korkunç derecede kuvvetlendirici ve geliştirici etkileri en çok daha büyük yan etkileri ve tehlikeleri bulunmaktadır. Bu sebeple, ya Amerika'da yasaklı doping ilaçlarının en önde gelenlerindendir. Cambridge Üniversitesi ’inde yapılan araştırmalar neticesinde, öldürücü ilaçlar arasında gösterilmiştir.

9. Anavar (Oxandrolone )

Yapılan araştırmalarda, hafif dozlar ile fazla yan etkiler göstermeyen nadir doping ilaçlarından biridir. Hafif ve düşük Androjen Steroid'idir. Genelde de bu sebeple birçok kadın ve erkek sporcu tarafından kullanıldığı bilinmektedir. Oxandrolone, özellikle kadınlar için Osteoporose'u engellemek ve çocuklar için ise, boy uzamasına yardımcı olmak üzere üretilmiştir. Çocukların gelişimini durdurmayan nadir steroidlerden biridir.

10. Andriol ( Testesterone undecanoate )

11. Android

12. Androtardyl

13. Aqueous

14. Bolasterone ( Myagen )

15. Broncoterol

16. Cheque Drops ( Mibolerone

17. Clembumar

18. Clenbuterol

Son zamanlarda vücutçular tarafından ilgi görmektedir. Senelerce "Astım" ilaç olarak kullanılmıştır. Kas gelişimini ve yağ kaybettirmeyi sağlar. Anabolik steroidlere ergojenik yardımcı olarak da kullanılmaktadır. Kuvvet ve ölçü kazandırmada oldukça tesirlidir. Özellikle yarışma hazırlıklarında doping bırakıldığı zaman da kullanılmaktadır. Baş ağrısı, uykusuzluk ve sinire yol açabilir.

19. Clomid ( Clomiphene citrate)

Uzun süreli steroid kullanımından sonra, erkek ’deki testesteron seviyesini normal dizeye getirmek için kullanılmaktadır.

20. Cytomel ( Liothyronine sodium)

25 lik 100 tablettir. Triacana olarak da kullanılır Steroid olmayıp, Thyroid hormon dopingi olarak yarışma öncesi bazı sporcular tarafından kullanılmaktadır. Karbonhidrat metabolizmasını ve protein lipidini arttırır. Yüksek kalori diyetinde özellikle kullanılır.

21. Decaurabolin (Nandrolone decanoate ) 200 Mgr./vial, 1 cc. Veya2 cc.

Deca- Durabolin'in anabolik etkisi çok güçlüdür. Kas gücũ ve gelişmesini çok çabuk etkilediğinden, vücutçular ve kuvvet sporu yapanlar tarafından çok rağbet edilmektedir. Androjenik etkisi ise normaldir. Normal dozlarda karaciğer toksitesi de düşüktür. Bunu kullanan birçok sporcuda Testesteron kadar olmasa bile, su birikmesi görülür. Eklem ağrılarından rahatsız olan vücutçular için en uygun steroid'tir. Tendonları kuvvetlendirdiği için, özellikle vücutçularda çok görülen omuz, diz ve dirsek tendonu ağrılarını geçirip, sporcunun rahat çalışabilmesini sağlamaktadır. Tercih edilmesinin bir diğer sebebi ise, "Kortizon" isimli salgıyı bloke etmesidir. Çünkü kortizon'un hücre yıkımı ile ilgisi vardır. Ancak doping testlerinde 12 aya kadar bulgu vermektedir.

22. Delatestrl

23. Denistenil

24. Depo - Testesterone

25. Dianobol ( Methandrostenolone )

Çok etkili bir oral steroid'tir. Amerikalı sporcuların kullandığı ilk steroidlerdendir. Dianobol'ün protein sentezinde güçlü bir etkisi vardır. Kalsiyum-bilançosu üzerinde de yoğun bir tesiri olmaktadır. Genel metabolizmanın güçlendirilmesinde ve protein yapımını gerektirecek tüm hastalıklarda kullanılır.

26. Drive

27. Dinatrofon

28. Drolban

29. Durabolin

30. Dyazide

Çokçabuk etki gösteren bir steroid'tir.

31. Dynabolon

Çok kuvvetlendirici ve geliştirici bir etkiye sahiptir.

32. Equipoise

Veterian bir steroid'tir.

33. Esiclene

Özellikle küçük kas guruplarına ( Biceps, calf ve deltoid gibi ) lokal olarak enjekte edilerek o bölgedeki performansı artıran ve 20-30 saatlik bir süre ile uygulandığı yere ölçülü ve definisyonlu bir görüntü kazandıran bir ilaçtır. Bilhassa yarışmam şovlarında çok kullanılmaktadır.

34. Estandorm

35. Femedrole

Fazla androjen içermediğinden, özelikle kadınlar tarafından kullanılan bir steroxo türüdür.

36. Ferbolico

37. Finajet

38. Gaba ( Gamma Amino Butric Acid )

Vücutçular tarafından çok kullanılan, Growth hormonu geliştirici bir preperattır.

39. Genabol

Oral steroid olup, ayrıca multi-vitamin ve mineral ihtiva eden bir ilaçtır.

40. Genetonorm

Growth hormonun bir başka yapımı olan, sentetik versiyonudur.

41. GHB (Gamma Hidroxy Butyrate )

Gaba gibi büyüme hormonu seviyesini yükselten bir ilaçtır. Doksan dakika içinde plazmada en yüksek seviyesini bulmaktadır. Birçok hastalığın tedavisinde yardımcı etkisi maddesi olarak, örneğin, uykusuzluk, gerginlik, alkol ve uyuşturucu alışkan alışkanlıkların, taşikardi, seksüel psikolojik gerginlik ve sorunlarda kullanılmaktadır.

42. Epo (Erythropoitein )

Sentetik olarak DNA tekniğine dayanmaktadır. Kandaki oksijen kapasitesini arttırarak performans gelişimini sağlar. Kansızlıkta etkilidir.

43. Growth Hormone

Growth hormonu, 191 aminoasitten oluşan bir polipeptit hormonudur. İnsanda hipofizden salgılanır ve bu miktar günde 0.5 -1.5 LE. arasındadır. Ancak salgılanması bazı koşullarda söz konusu olmaktadır. (Antrenman, uyku, stres, düşük kan şekeri vs. gibi.) Burada bilinmesi gereken en önemli nokta; Growth'un vücuda direk olarak etkide bulunmadığı, ancak karaciğeri bazı maddeleri üretmek için kamçıladığı şeklinde fonksiyon gördüğüdür. Burada asıl problem, karaciğerin bu maddeleri ancak belirli sınırlarda üretebildiğidir. Yani, growth enjekte edildiğinde, tek başına etkili olmamakta, büyüme ve gelişme ile ilgili maddelerin üretimini hızlandırmaktadır.

44. Halostein

45. HCG ( Human Chorionic Gonadotrophin ) Pregnly

Hamile kadınların idrarından elde edilen naturel bir insan plasentasıdır. Erkek hormonu değildir. Ancak erkeklerdeki testislerin daha fazla testesteron hormonu üretmesini sağlar. Aşırı testesteron içeren steroidler, vücudun kendi testesteron üretimini durdurur. Pregnly ise bu üretime yardımcı olarak erkeklik hormonu seviyesini yükselterek testisleri çalıştırır.

46. Humatrope

Sentetik bir Growth hormondur.

47. Kallı Orotas (Diron, Oropur )

Steroid olmayıp, bir çeşit protein terkibidir.

48. K.H.3 (Procaine HCL)

Kas ve tendon ağanları için kullanılmaktadır.

49. Lasix (Furosemide )

Kuvvetli bir su atıcı olup, yarışmalardan evvel vücuttaki suyun atılması için çok Kullanılır. Ancak bu ilaç vücutta potasyum ve sodyum kaybına yol açarak, hücredeki suyu da azaltmak suretiyle kasların küçülmesine neden olur.

50. Laurabolan

51. Legalon

52. Lipidax

53. Liv -52

İştah açıcı ve vücudu daha iyi hissettiren, Hint yapımı exotik bir ilaçtır.

54. L-Dopa (Levodopa )

Vücuttaki Growth hormon seviyesini yükselten bir amino-asit çeşididir. Özelikle Parkinson hastalığının tedavisinde kullanılır.

55. Lontanyl ( Testesterone DC 1)

Ölçü ve kuvvet arttıran, fakat su toplanmasına neden olan bir testesteron'dur.

56. Masteron

57. Maxibol ( Coenzyme B-12 )

Yüksek enerji harcamalarında, bilhassa kuvvet sporlarında enerji seviyesini yükseltmek için kullanılır. Ayrıca, iştah açıcı ve moral yükseltici fonksiyonlar da vardır.

58. Maxibolin (Ethlestrenol)

Düşük androjen içeren oral bir steroiddir.

59. Metanabol

60. Metandiabol

Vetenerian bir steroid olup, dianabol'un bir nevi likit versiyonudur. Androjenik, su toplayıcı ve toksik etkisi vardır.

61. Metandren ( Methyltestesterone)

Çok yüksek androjenik ve anabolik oral testesterone'dur. Su toplayıcı ve toksik etkisi vardır.

62. Methandriol Dipropionate ( Methyand rostenediol )

Yüksek anabolic ve androjenic steroiddir. Kuvvet ve kilo geliştirir.

63. Methybol

64. Methyluracilum (Methazil )

65. Nandrobolin

66. Nanadrolin

67. Nanorm

Sentetik bir growth hormon çeşididir.

68. Naprosyn ( naproxen )

Non-stereoid olup, romatizmal arthritis ve sancılı hastalıklarda, spor sakatlıklarında çok kullanılır ancak, ciddi mide problemlerine yol açarak, ülsere ve mide kanamalarına da sebebiyet verebilir.

69. Nerebol

70. Nerefor

B vitamini türevidir iştah açmak ve enerji seviyesini yükseltmek için kullanılmaktadır.

71. Nilevar ( Norethandrolone )

Ölçü ve kuvvet arttırmak için kullanılır. Son derece tokxic ve su tutucudur.

72. Nolvadex ( Tamokxifen Citrate )

Non-steroidal ve anti-estrogen'dir. Estrogen'e bağlı tümörlerde ve göğüs kanserinde kullanılır. Toksik olmayıp, sporcular tarafından anti-estrogen olarak kullanılır.

73. Norabolin

74. Norditropin

191 amino-asitten meydana getirilmiş senteteik bir growth hormon türevidir.

75. Oral-Trinabol ( Methylclostebol

76. Oreton

77. Pantestone

78. Parabolan (Trenbolone )

Yüksek toksik etkili ve yüksek tansiyona neden olan bir ilaçtır.

79. Permastril (Dromostanolone )

80. Pesomax

81. Pelenastril

82. Primobolan Acetate ( Methenolone Acetate )

Avrupa'da çok tutulan bir steroid'tir. Düşük androjenik etkisi olup, karaciğere fazla toksik etkisi yoktur.

83. Primobolan Orals

Primobolan'ın kuvvetli formudur. Çok düşük androjen ve yüksek anabolik etkisi olan bir steroid'tir. Kuvvet ve ölçü aldırıcı özelliktedir ve kadın sporcular tarafından çok tutulmaktadır.

84. Primobolan Depot ( Methonolone Depot )

Bu ilacın anabolizan ( Metabolizmaya bağlı ) etkisi, androjen (Hormonal ) etkisinden daha fazladır. Anî bir kuvvet ve hacim artışı görülmez. Fakat uzun bir zaman diliminde kaliteli bir kas yapısı sağlamakta olup, kadınlar için en az zararlı bir doping ilacıdır.

85. Primodian Depot

86. Primoteston Depot

Yüksek dozda androjenik ve anabolik steroid içeren kuvvetli bir testesteron'dur.

87. Primrose Oil

Bir supplement olup, steroid değildir. Steroid kullananlar için naturel ve faydalı bir beslenme katkısı olarak kullanılmaktadır. Sağlık ürünleri satan mağazalarda Evening Primrose Oil veya Gamma Oil olarak da bulunmaktadır. Çeşitli bitkilerden elde edilen yağlı bir bileşik olup, steroidlerin zararlı etkilerini azaltmaya yardımcı olmaktadır. Karaciğeri takviye eder, kolestrol seviyesini düşürür ve tansiyonu düzenler.

88. Pronabol

89. Protabol

90. Protropin

91. Proviron ( Mesterolone )

Oral bir androjenik steroid'tir. Su tutucu ve toksik etkisi nisbeten azdır. Kadınlar tarafından çoklukla kullanılmakta olup, kaslara sert bir görünüm kazandırır.

92. Saizen

Bir growth hormon türüdür.

93. Sanasolum

Yarışmalardan önce potasyum yüklemelerinde kullanılır.

94. Slowk ( Potasyum Chloride )

Kuvvetli bir potasyum supplement'idir. Bilindiği gibi yarışmalardan evvel vücutçular, vücutlarındaki suyu atmak için zararlı olan su atıcıları kullanmaktadırlar. Bu durum büyük ölçüde su ve potasyum kaybına neden olmaktadır. Bu durum, kaslardaki suyun kaybına neden olup, onları küçültür ve ayrıca vücudun elektrolit dengesi de bozulur. Su atıcılar, her gün vücuttan 3.000 Mgr. potasyum rezervi tüketmektedir. Bunun sebep olduğu kramplardan poz verilemeyecek durumlar, hatta ölümler dahi meydana gelmektedir.

95. Sten

96. Steranabol

97. Strombaject

98. Somatonorm

99. Sustanon

Dört değişik testesterone'un karışımından meydana getirilmiş etkili bir ilaçtır. Androjen etkisi vardır, fakat daha az su tutar. Çeşitli spor dalları ve vücut sporu yapanların Dünya'da uzun süredir en çok kullandıkları doping ilaçlarından biridir. Kolay ve ucuz bulunduğu için çok kullanılmasına rağmen zararları da oldukça fazladır. Akne, agresiflik, seksüel artış, yağlı cilt, saç dökülmesi, vücudun normal erkeklik hormonu (Testesteron) üretiminin azalması ve karaciğer toksitesinin artması vs. sayılabilir.

100. Sybolin

101. Teslac (Testolactone )

Androjenic stereoid'tir.

102. Testex

103. Testesterone Retard Teramex

104. Testesterone Cypionate

105. Testesterone Enanthate

106. Testesterone Propionate

107. Testesterone Suspension

Yaklaşık 40 yıllık bir geçmişi olan eski bir drojenik'tir. Ölçü ve kuvvet gelişiminde çok etkilidir. Yüksek androjen olduğundan su toplatır, karaciğerlik hormonu faaliyetlerine çok zararlıdır.

108. Testesteron Teramex

109. Testoviron

110. Testeviron depot

111. Thiomucase

Steroid değildir, fakat doping sistemini hızlandırarak etkiler. Ufak iğneler şeklinde olup, yağlı bölge ve deriye tatbik edilir. Oral olarak alınan tabletleri de vardır.

112. Trisolaren

Sporcular deri renklerini bronzlaştırmak için kullanırlar Ultraviole ışınları ve güneşe çıkmadan iki saat evvel alınır. Pigmeleri etkileyerek, güneş ışığının vücuttaki toleransını arttırır. Günde iki tabletten en fazla 14 gün kullanılabilir.

113. Vebonol

Bir veteriner steroid'tir. Özellikle atlar üzerinde kullanılan çok anabolik, fakat az androjenik bir ilaçtır.

114. Winstrol

Sporcuların en çok tuttuğu anabolik steroidler arasındadır. Definition ve gücü kas yapımına yardımcı olur. Örneğin ünlü atlet Ben Johnson'un mucizevi derecelerini yaptıran bir anabolizandır.

Kaynak: “Herkes İçin Spor” kitabından yazılmıştır.

İlk bakışta Victoria dönemi İngiltere’sindeki bir birahaneyi dünyanın en büyük ve en popüler sporunun doğduğu yer olarak hayal etmek zor olabilir; ama 1863’te İngiltere’nin başkenti Londra’da Freemason’s Birahanesi’nde 12 kulüp temsilcisi Futbol Federasyonu’nu (FA) kurup oyunun kurallarını belirlemiştir.

Tarihteki Gizem

Futbolun atası kabul edelin oyunun ilk olarak nerede oynandığını kimse bilmiyor. Antik Yunanlılar episkiros veya feninde olarak bilinen, Romalılar ise harpastum adından bir oyun oynarlarmış. 2000 yıl öncesinde dayanan resimlerde tsu chu adlı antik Çin oyununu oynayan kadın ve erkek figürleri vardır. Bu oyunda oyuncular, içi doldurulmuş hayvan derisinden bir topu 10 m yükseklikteki bambu kale direklerinin üzerinden geçirmeye çalışırlarmış. Ch’ in hanedanlığı sırasında (M.Ö.255-206), askerleri eğitmek için kullanılan yöntemlerden biri de bir çeşit tsu chu idi. Ortaçağ Avrupa’sında, ayaktakımından oluşan büyük kalabalıkların oynadığı futbol oyunu o kadar acımasız ve şiddet doluydu ki Fransa lideri V. Charles ve İngiliz lider Oliver Cromwell gibi bazı liderler, ülkelerinden bu sporu yasaklamaya çalıştı. Ayaktakımı futbolun aksine, İtalyan calcio oyununu ilk kez 16. Yüzyılda aralarından papaların da olduğu din görevlileri ve aristoklar tarafından oynandı. Her bir takım 27 oyuncudan oluşturdu ve gol, topu sahanın kenardaki belirli bir noktanın üstünden el veya ayakla geçirerek atılıyordu.

Organize Olmak

18. yüzyılın sonlarına, 19. Yüzyılın başlarına gelindiğinde topu tekmelemek ve koşturmaktan ibaret olan oyun, İngiltere’de devlet okullarında ve üniversitelerde oynanıyordu: ama kurallar her yerde farklılık gösteriyordu. 1848’de, Camridge Üniversitesi’ndeki oyuncular futbolun ilk kurallarını belirlediler. Oyuna bir düzen getirme gerişimi ise sınırlı kaldı. İşte bu yüzden 1863’te 12 kulübün temsilcileri (Aralarında Crusaders, No Names of Kilburn ve Crystal Palace takımlarının temsilcileri de vardı) Londra’da bir araya geldi. FA’yı (federasyon) kurdular, oyunun kurallarına geliştirdiler ve sekiz yıl sonra dünyanın halen devam eden en eski kupa müsabakasını, Federasyon Kupası’nı oluşturdular. İlk uluslararası maç, 1872 yılında İngiltere ile İskoçya arasında oynandı ve 1888 yılında İngiltere’de ilk futbol ligi kuruldu.

Futbolun İhracatları   

19. yüzyılın sonlarında futbol, dünya çapında hızla yayıldı. Oyun, ilk kez İngiliz oyuncular tarafından Avrupa ülkelerine, özellikle de koloni ülkelerine ihraç edildi. Rusların futbolla tanışması 1887 yılında değirmen sahibi iki İngiliz Charnock Kardeşler aracılığıyla gerçekleşti. Altı yıl sonra ise İtalya’da oturan bir İngiliz, İtalya’nın en eski lig kulübü olan Genoa’yı kurdu. 1885’te Kanada, ABD’yi Ameraki’da oynanan ilk uluslararası maçta 1-0 mağlup etmeyi başardı. Arjantin’de oturan İngiliz ve İtalya vatandaşları 1865’te Güney Amerikan’ın ilk kulübü Buenos Aires’nin kurulmasına öncülük etti. Güney Amerika’nın ilk ligi 28 yıl sonra kuruldu. 1904’te FİFA, Paris’te yedi üye tarafında kuruldu: Belçika, Danimarka, Fransa, Hollanda, İspanya (Madrid FC temsil ediyordu), İsveç ve İsviçre zaman içerisinde FİFA dünya futbolunda egemen örgüt haline geldi. 1930’da üyesi olan 45 ülke vardı; 1960’ta bu sayı 95’i buldu. Mayıs 2004’te, FİFA bir Pasifik adası ulusu olan Yeni Kaledonya’yı 205’inci üyesi olarak kabul etti.

Kaynak:’’Futbolun Ansiklopedisi’’den yazılmıştır.

Kılıcın insanoğlunun yaşantısının içine girmesi tunç devri ile başlamıştır. Prehistorik devrin başlangıcı sayılan madenlerin bulunması insanoğlunun yaşantısı önemli ölçüde etkilenmiştir. Bulduğu tunçtan önce balta yapan insanoğlu sonra bu madeni kılıç haline getirmiştir. Eskrim bugün bütün dünyanın her yerinde aynı büyük merak ve heyecan toplan bir spor dalıdır. Hedef eldeki silahla rakibin vücuduna temas etmektir.

Tarih, en iyi kılıçların demiri bulan Türkler tarafından yapıldığını yazar. İnsanoğlunun savaş alanlarında yeni zaferlerin yolunu açan kılıç ülkelerin yaşantısında da pek büyük büyük rol oynamıştır. İnsanoğlunun, savaşta hayati bir önem taşıyan kılıcın her zaman en iyi şekilde kullanabilme imkânlarına sahip olmak için bunu sulh zamanlarında da elinden bırakmamıştır. Bu talimler de bugün “Eskrim” adına verdiğimiz ortaya çıkmasına sağlanmıştır.

Önce gladyatörlerin elinde bir ölüm-kalım sporu olarak görülen eskrim zamanla yumuşak bir hüviyete bürünmüş ve “şövalye sporu” halini almıştır. On altıncı yüzyılın İtalyanlar tarafından bugünkü haline pek yakın esaslar içine alınan eskrime zamanla İspanyollar ve Fransızlar yeni esaslar eklemişler ve ortaya bugün ki modern eskrim çıkmıştır.

Türkiye’de Eskrim

Eskrim sporun Türkiye’ye gelişi geçtiğimiz yüzyılın sonlarına rastlandı. Bu konuda öncülüğü yapan kişi Muallim Hüsnü Bey olmuştur. Muallim Hüsnü Bey’in, büyün dünyada pek yaygın bir hal almakta olan eskrim sporun Türkiye’de ilk öğrettiği kimseler arasında Fuat, Refik ve Ömer Lütfi beyler bulunmaktadır. Bu gençler ilk ciddi müsabakalarını, 1903 yılında Yıldız Sarayı’nda Padişah 2. Abdülhamid’in huzurunda İtalyan eskrimcilerine karşı yapmışlardır. Bu karşılaşmada genç Türk eskrimcilerin İtalyanlar karşısında gösterdikleri büyük başarı padişahı pek memnun bırakmış ve

2. Abdülhamid’in emriyle bu spor bütün askeri mekteplerin tedrisat programı içine alınmıştır. Bu arada İtalyanlara karşı fevkalade maçlar çıkaran Fuat (Balkan) Bey de padişahın emriyle Edirne’deki Harbiye Mektebi’nin eskrim hocalığına tayin edilmiş.

Türkiye’de İlk Kulüp

Suat (Balkan) Bey, çok geçmeden yakın arkadaşı jimnastikçi Mazhar (Kazancı) hoca ve kardeşi Hikmet (Balkan) beyle birlikte, Beşiktaş’taki evlerin altında “Beşiktaş Osmanlı Jimnastik Kulübü”nü kurmuştur. Bu kulüp yalnız aletli jimnastik, eskrim ve halter dallarıyla meşgul olmuş, semtin birçok gençleri bu kulüpte jimnastik, eskrim ve halter öğrenmişler, bu sporla meşgul olmuşlardır.

1923 yılında Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı’nın kuruluşunu müteakip Eskrim Federasyon Başkanlığına Fuat (Balkan) Bey getirilmiştir. Fuat Balkan 1938 yılına kadar bu görevde bulunmuş ve eskrim sporunun Türkiye’de yerleşip kökleşmesine pek büyük rol oynamıştır.

Enver Balkan 1931 Balkan Şampiyonluğu kupası ile.

1924 Paris Olimpiyat Oyunları’n da Türk eskrimcileri ilk kez Avrupa sahalarında görüşmüşler ve Fuat Balkan eskrimde Ay-Yıldızlı formayı ilk sporcu olmuştur. Bunu 1928 Amsterdam Olimpiyatları izlemiştir. Bu oyunlarda Türk eskrimi Fuat Balkan, Mülazim Muhiddin ve Mülazim Nami beyler tarafından temsil olunmuştur.

1929 yılında Robert College’in beyaz Rus asıllı jimnastik öğretmeni ve çarlık Rusya’nın çok iyi bir eskrimci olan Nadolsky, Milli Eskrim Takımımızın antrenörlüğüne getirilmiştir. Nadolsky, 1938’e kadar devam eden görevinde teknik yönden Türk Eskrimciliğine pek büyük katkılarından bulunmuş ve sayısız elemanlar yetişmiştir.

Eskirimde İlk Büyük Başarı

1931 yılında Atina’da yapılan Balkan Oyunları’nda Türk eskrimcisi Enver Balkan’ın kazandığı şampiyonluk eskrim tarihimizin ilk büyük başarısını teşkil etmiştir.

1936 Berlin Olimpiyat oyunları, ilk bayan sporcular Türk eskrimciliğine büyük bir merhale teşkil edilmiş, iki bayan eskrimcimiz, Suat (Aşeni) ve Halet (Prof.Çambel) hanımlar Olimpiyat tarihinin ilk Türk bayan sporları olarak Berlin’de Ay-Yıldızlı formayı giymişlerdir.

1938’e kadar süren bu devrinin ünlü isimler arasında Refet Ürgenalp, Rıdvan Bora, Halim Tokmakçıoğlu, Cihat Teğin, Orhan Adaş, İlhami Çene Rıza Arseven ve Said Tayla yer almaktadır...

Kaynak: “Spor Ansiklopedisi” kitabından yazılmıştır.

Modern çağımızda mavi dünyanın esrarlı âlemini yakından görmek ve tanımak her insanın arzusu olmayabilir. Fakat bu konuya eğilmiş olanlar, mavi dünyanın zümrüt yeşili derinliklerinde sayısız canlı ve henüz nitelikleri keşfedilmemiş yaratıklar olduğu bilirler. Bu canlı varlıkların ayrı ayrı dünyaları, çeşitli alemleri, hatta ve hatta kuralları ve yasaları vardır. Aynen insan topluluklarında olduğu gibi...

Sizlere yaşantılarını anlatacağımız bu canlılar sualtı tabiat kurallarına bağlı olarak yaşarlar. Bu kural ve yasalar, yeryüzü cennetinin yaratıklarını yöneten kurallarla kıyasladığı takdirde çok, hem de pek çok farklar görülür.

Öyle ki, sualtı sakinlerinin kanunları tetkik edildiğinde insanoğlu heyecan fırtınasına kapılmaktan kendini alamaz.

Bu sporun heyecanını kısa özetleyelim : Sualtı cennetinde bir canlının yaşaması diğerinin hayatına mal olur !

İşte bu esrar perdesini bizzat aralamak isterseniz çağımızın sporu olan [Modern Yüzücülük ve Dalgıçlık] öğrenmeniz gerekir.

Amatör bir dalıcı mı olmak istiyorsunuz? O halde şimdi dinleyiniz: [Yapamam] endişesine kapılıp, işin başında, bu teşebbüsten vazgeçmeyiniz. Sıhhatinize güvendiğinize göre, her spor gibi bunun da üstesinden geleceğinizden hiç şüpheniz olmasın. Öncelikle, bu sporla ilgili araçları tanımak ve onları kullanma şekillerini öğrenmekle işe başlayabilirsiniz.

Şimdi yapacağınız işleri sıralayalım:

Önce tam teşekküllü bir hastaneye başvurup, doktorların veya aile doktorunuzun tavsiyesini alınız. Bu sağlık kontrolü sırasında kalp, akciğerler ve duyma organlarının sağlık durumlarını iyice tespit ettirmelisiniz.

Ancak bu üç organdan birisinin arızalı olması halinde, sualtı sporuna hiç heveslenmeyiniz. İş bu kadarla da bitmez. Her işin başı sağlık demiştik. Sağlık için başta gelen şart ise sağlam bir psikolojik yapıya da sahip olabilmektir. Hele, hele sualtı sporu yapacak olanların ruhsal yapılarının sağlam değil.

Sapasağlam olması gerektir. Dalış sırasında doğabilecek tehlikeli durumlar ansızın paniğe kapılmak insanın başına umulmadık tehlikeler getirir. Demek ki, sualtı sporunun birinci şartı soğukkanlılıktır. Bu da ancak sağlam irade ile mümkün olur. Heyecanlı, evhamlı, korkak, çekingen kimselerin, bu işe başlamadan vazgeçmeleri de tavsiyelerimizin başında yer alır.

Baştan beri sıraladığımız şartları göz önünde tutup, sualtı sporuna karar vermişseniz artık korkmanıza hiçbir sebep kalmaz. Modern yüzücü ve dalıcılık bu karardan sonra o kadar kolaylaşır ki sormayın. Orta derecede yüzme bilen herkes bu işi rahatlıkla yapabilir. Bu bakımdan hiç endişeniz olmasın.

İşin tarihçesi ile konuya girelim. İkinci Dünya savaşı yıllarında [Kurbağa Adam] gibi terimler ortada dolaşmağa başlamıştı. Savaş bitiminden sonra sualtı sporuna öyle bir ilgi başladı ki, kısa zamanda moda halini aldı. Nereden nereye diyeceksiniz. Savaş taktikleri ve buluşları zamanla cemiyetlerde moda olup, çıkıveriyor. Ne var ki, sualtı alemine dalış, savaş sebebiyle kendisini gösteriyor. Bugün ülkemizde yeni yeni bağımsız bir spor dalı haline gelen sualtı sporları gerçekten istikbal vadetmektedir.

TÜRK BALIKADAMLAR KULÜBÜ

Sualtı sporları için çeşitli ülkelerde son zamanlarda kulüple kurulmuş, bu kulüpler federe hale gelmiş, hatta bazılarında federasyon şekline dahi dönüşmüştür. Ve, merkezi Paris'te bulunan (C.M.A.S.) Dünya Balıkadamlar Konfederasyonu, bu federasyonlar sayesinde meydana gelmiştir. Sualtı sporları böylece beynelminel bir spor olmuştur. Bu spor dalında çeşitli ülkeler karşılıklı müsabakalar düzenlemektedirler. Dolayısıyla sualtı sporları, yönünden de ülkelerin dostluk ilişkileri geliştirilmektedir.

[Balıkadamlar] veya [Kurbağaadam] denildiği zaman, ilk defa [Yalnız dalmamak] prensibi hatıra gelmelidir. Bu söz, sualtı sporu ile ilgilenenler arasında prensibin de ötesinde [Mecburiyet] olmalıdır. Çünkü bir şahıs, sualtına yalnız dalış yapmamakla hem kendisinin hem de arkadaşının hayatını garanti altına almış olur. Şöyle ki, beraberinizde dalış yapan arkadaşınızın başına her an gelmesi muhtemel kazada siz yardımcı olabilirsiniz. Keza aynı şekilde arkadaşınız da sizin için bir garanti unsuru olur. Bu ikaz sualtı sporları ile ilgili yerli ve yabancı yayınlarda yer almakta, konu ile ilgili söz sahibi herkes de aynı fikri her zaman ve her yerde savunmaktadır.

[Yalnız Dalmamak] prensibini benimseyip, sualtı sporuna başlayanlar çok verimli sonuçlar alır. [Yalnız Dalmamak] kuralına, aynı zamanda [Arkadaşlık Sistemi] de denir.

Su üstü ve su altı sporlarına başlayabilmek için özel bilgilere ihtiyaç vardır. Bu bilgilere sahip olmadan dalış yapmak tehlikelidir. Bu bilgileri yenilikleri ile öğrenip, takip edebilmek için de sualtı sporu ile ilgilenen bir kulübe üye olmak zorunluğu ortaya çıkar.

Sizlere, bu sporu öğrendiğim ve sigortalı bulunduğum Almanya'nın Stuttgart Kulübü'ne (T.C.S.) giriş kaydımın nasıl yapıldığını anlatmakla yalnız dalmak kuralının önemini bir kez daha belirtmiş olacağım.

Giriş kaydım için kulübün bağlı olduğu sigorta kurumuna gittiğimde kayıt memuru ile doktorun su uyarmalarına tanık oldum:

[Dalış sırasında başınıza gelecek bir kazada, yalnız dalış yapıp yapmadığınız tahkik edilir. Eğer yalnız daldığınız tespit edilirse, sigorta priminiz ödenmez.]

Biz de [peki] deyip, kaydımızı yaptırdık. Bugün Batı ülkelerinde gerek amatör olsun, gerekse profesyonel, mutlak surette bir arkadaşla değil, guruplar halinde dalış yaparlar.

Sualtı sporları Avrupa ülkelerinde pek çok teknik imkân ve gelişmeler sayesinde modern bir hüviyete bürünmüştür. Örneğin, uzayda olduğu gibi sualtını su üstünden kontrol eden araçlar yapılmış ve sualtı sporu yapanların hizmetine konulmuştur. Tekniğin gelişmesi sayesinde, insanoğlunun, denizin diplerini rahatlıkla gezebileceği günleri ve sualtı dinlenme evlerini pek yakında göreceğiz. Halen, bu konuda yeni yeni buluşlarla, çeşitli deneyler yapılmaktadır.

Yazan:H. Şerif Sofular

Kaynak: “MODERN YÜZÜCÜLÜK ve DALICILIK” kitabından yazılmıştır.

Fernando Meligeni: Diego Armando Maradona, bir kalp durmasının ardından Çarşamba günü 60 yaşında öldü. Spor tarihinin en büyüklerinden biri ve Arjantin futbolunun en büyük idolü olan yıldız, sabah geç saatlerde beyin ameliyatından sonra iyileştiği evine ambulanslar çağrıldığında ani bir hastalığa yakalandı. Ancak eski oyuncu direnmedi ve ölümü Arjantin basını ve öğleden sonra ülkedeki kamu televizyonu tarafından onaylandı.

Diego Maradona, Çarşamba günü 60 yaşında öldü. “El Pibe de Oro” bir futbol efsanesi, fantastik bir dribling yapan ve 1986 Dünya Kupası'nın galibi olan fantastik bir oyuncuydu. Kariyerini resimlerde.

Maradona İnönü'de... 2 Mart 1993'te Galatasaray ile Sevilla arasında oynanan ve 1-1 biten hazırlık maçında Diego Armando Maradona da forma giymişti.

Rusya'da koronavirüs enfeksiyon oranı tırmanırken, ülkenin spor bakanı Perşembe günü yaptığı açıklamada, taraftarların hala spor etkinliklerine katılabilmelerini sağlamaya çalışacağını söyledi.

Rusya, diğer bazı ülkeler boş stadyumlara dönerken bile, Avrupa'daki en büyük kalabalığın spor etkinliklerine katılmasına izin verdi.

Geçen hafta yaklaşık 16.700 kişi Zenit St.Petersburg ile Brugge arasındaki Şampiyonlar Ligi maçını izledi, bu maçın grup aşamasında şimdiye kadarki en yüksek sayı ve 10.500 Çarşamba günü Chelsea ile Krasnodar maçındaydı.

Spor bakanı Oleg Matytsin, Tass devlet haber ajansının yaptığı açıklamada, "Sporun seyircisiz kalmaması ve bu atmosferin stadyumları ve hayatımızı terk etmemesi için mümkün olan her şeyi yapacağız." Dedi.

Matytsin, kulüplerin ve bölge guvernörlerinin karar alma sürecine katkı sağlayacağını ve yerel durumların dikkate alınacağını söyledi.

Futbolun yanı sıra Rusya, taraftarların diğer etkinliklere normalden daha düşük kapasiteyle katılmalarına izin verdi. Koronavirüs salgını sezonu bozduğundan bu yana, geçen ay Soçi'de düzenlenen Rus Grand Prix'sine her gün 30.000'e kadar kişinin katılmasına izin verildi.

Bununla birlikte, bazı Rus bölgeleri kendi katılım limitlerini düşürdü veya taraftarları tamamen yasakladı. Moskova'daki halk sağlığı otoritesi, taraftarların birbirine yakın toplanmasına ilişkin endişelerin ardından Spartak Moskova futbol maçlarında izin verilen taraftar sayısını keskin bir şekilde azalttı ve bir maça gerçek katılımın resmi olarak kaydedilenden daha fazla olduğunu iddia etti.

Antremanın kalp ve dolaşım üzerindeki etkisi

Kas çalışması ve dolaşım arasındaki, fonksiyonel ve morfolojik karşılıklı ilişkilerin sıkı olması, spor antrenmanlarında kalp ve dolaşımda, karakteristik değişiklikler ortaya çıkmasına yol açar. Bu değişikliklerin bilinmesi, performansı değerlendirmek ve ayırıcı tanıdaki hatalardan sakınmak açısından büyük önem taşır. Antrenmana bağlı pozitif fizyolojik değişiklikler, örneğin sporcu kalbi hala patolojik olarak kabul edilmekte ve performans yönünden çok yetenekli birçok genç insan kalp hastası damgasını yemektedir. Özelikle büyümüş olan kalbin değerlendirilmesinin en büyük zorluklardan biri olduğu tecrübeyle sabittir. Kısmen, HIRSCH tarafından oluşturulan ve kalbin kas kitlesi ile vücudun geri kalan kasları arasındaki orantıya dayanan varsayım nedeniyle, sporcuların kalbinin büyümesi patolojik bir bulgu olarak kabul edilmektedir; ancak ayrıntılı çalışmalar sayesinde (AEINDELL ve diğerleri) bu görüş tartışmasız olarak yıkılmıştır. Sporculardaki kalp büyümeleri hakkındaki ilkyazılar HENSCHEN ile birlikte 1899 yılına kadar geri gitmektedir. Bu çalışmalar ve daha sonraki sayısız incelemeler, kalpteki, bugün sporcu kalbi olarak tanımlanan şekil değişikliğinin, uzun süreli aşırı yüklenmeye uyum sağlamanın normal bir sonucu olduğunu göstermektedir.

Sağlıklı erişkinlerde, sportif yüklenme hiçbir zaman birincil olarak patolojik kalp değişikliklerine neden olmaz. Ancak normal ve patolojik olanın arasındaki sınırın bilinmesi, özellikle spor hekiminin çalışması sırasında önem taşır, çünkü böylece erken dönemdeki bozuklukları tanıyabilir ve önlemeye yönelik uygun profil aksiyi yapabilir.

Akılcı ve idareli yapılan spor antrenmanlarının kalpte oluşturduğu değişiklikler, sporun türüne, antrenmanın süresine, yoğunluğuna ve yapısal koşullara göre çok farklıdırlar. Bu nedenle de sporcu kalbi olarak adlandırılan bulgunun da standardizasyonu yoktur. Bu yüzden, genelde, kalbin her bir bölümünde çok farklı olabilen ve hem hipertrofi, hem de düzenleyici olduğu söylenen bir dilatasyon ile (REINDELL) oluşan büyümesi anlaşılır. Bir kazaya uğrayarak veya aniden ölen rekortmen sporcuların kalplerinin anatomopatolojik incelemesi, kalbin ağırlığının genellikle 300 ile 500 g. arasında olduğunu göstermiştir. Ancak kalp ağırlığı hiçbir zaman 500 g.lık kritik ağırlığı geçmemektedir (LINZBACH), Çünkü bu noktadan itibaren koroner kapasitedesin ulaşıldığı için kalbin kanlanmasında bir güçlük belirebilir. Kalbin şeklinin ve büyüklüğünün değişmesi, büyük ölçüde yapılan sporun türüne bağlıdır; aslında yalnızca uzun mesafe koşusu, maraton koşusu, engelli koşu, kayakla mukavemet yarışı, bisiklet yarışı, kürek yarışı, boks ve kano gibi uzun süreli yüklenme olan sporlarda önemli değişiklikler gelişir.

Ancak kalbin büyüklüğündeki artış, her zaman onun performans yeteneğiyle birlikte orantılı olarak seyretmek zorunda değildir,

Örneğin çok büyük kalbi olan sporcularda, kalpleri organik olarak kusursuz olsa bile, sıklıkla hiç de büyük bir performans yeteneği olmadığı görülmüştür. Sprinterler, kayakla atlama yapanlar, atıcılar, güreşçiler ve aletli jimnastikçiler gibi yalnızca kısa süreli

28 yaşındaki bir uzun mesafe koşucusunun sağ ve sol heterotrofi ile birlikte bradikardi (40/dak) görülen tipik sporcu kalbi.

yüklenmelere maruz kalanların kalplerinin büyüklüğü yalnızca çok ufak bir değişme gösterebilir veya hiç göstermez. Sağ kalbin büyümesi, fizyolojik uyum sebebiyle hipertrofi ve kompansatris dilatasyon ile oluşur ve bu hal daima uzun süreli yüklenme ile daha uzun zaman gitgide artan performansın sağlanması gereken veya akciğer dolaşımında büyük bir direncin aşılması gereken durumlarda görülür. Burada çeşitli basınç etkenleri de bir rol oynamaktadır ve devamlı yorucu yüklenmelerde de fonksiyonel olarak bakılırsa, bu

etkenler tamamen ortadan kaldırılamazlar. Kalpte genelde ancak yıllar sonra gelişen şekil değişikliği, sporcularda olması gerekli bir bulgu değildir. Hatta yalnızca uzun süreli performans ile ilişkili olan spor dallarında, kalplerinin büyüklüğü ve şekli tamamen normal olan bazı rekortmen atletler de vardır; örneğin dünya rekortmeni koşucu Zatopek de (HORNOF ve KREMER) olduğu gibi. Sporcu kalbinde ventrikül hipertrofisinin yansıra, kalp ağırlığının 500 g.'a kadar olduğu hipertrofi ile orantılı, bir koroner arter genişlemesi de mevcuttur. Bu arada kalp kapillerlerinde bir artış tespit edilmemiştir.

Gene de antrenmanlı sporcu kalplerinde koroner akım hacmi, normal kalbe göre daha azdır, çünkü vücut üzerine aynı derecede yüklenme bulunduğunda, antrenmanlı kişideki O, tüketimi, antrenmansız kişidekinden daha düşüktür. Kalbin büyüklüğünün röntgen ile saptanması için en uygunu, yatarken alınan uzaktan çekilen grafidir: amaca en uygun olanı, inspirasyon pozisyonunda ağız açık olarak, nefes almadan çekilendir. Kalp hacminin röntgen aracılığıyla belirlenmesi, kalp hacminin 1300 ccm'nin üzerine bile çıkabildiğini göstermiştir. HOLLMANN ve MEDVWED'inbelirtiği 1700 ml. gibi çok yüksek değerlerin, salt fizyolojik uyum olarak kabul edilip edilemeyeceğini, ancak uzunlamasına kesit araştırmaları gösterebilir. Boyu 2 m.'nin, vücut ağırlığı ise 100 kg.'in üstünde olan atletlerin kalp büyüklüğü kuşkusuz genel standartların üzerinde olacaktır. Dayanıklılık için antrenman yapanlarda, kalp hacminin kp-vücut ağırlığına oranı 14 ile 20 ml'dir ve bunun anlamı, bu oranın 100 kg. ağırlığındaki bir atlette 17 olabileceğidir. Büyümüş kalbe rağmen istirahatteki atım ve dakika hacmi azaldığı için, istirahat sırasında kalpteki rezidüel kan hacmi zorunlu olarak daha fazla olmalıdır ve böylece yüklenme sırasında, kalp büyümesi olmadan atım hacmi arttırılabilir. Kasları kuvvetlendirilmiş olan ventriküllerin genişlemesinin yanısıra, sol atriyumda hafif bir büyüme, akciğer venlerinde genişleme ve sağ atriyumda belirgin bir büyüme görülür; böylece bu bölgeler acil depo (REINDELL) fonksiyonunu üstlenirler. Kuvveti bir sportif gereksinim olduğunda, diastolde kalbe hızla kan dolduğu için, kullanıma hazır yeterli bir kan miktarı bulunacaktır. Bu olay, antrenmanlı kişilerde dalağın kanı biriktirme yeteneği de artmış olduğu için, periferik dolaşım ile de desteklenecektir. İstirahatte, atım hacmi düşük frekansa orantılı olarak mutlak miktarda azalmış, dolma ve boşalma süreleri kısalmış ve apeks bölgesindeki kenar pulsasyonları belirgin bir şekilde azalmıştır. Özellikle (sessiz bölgeler) olarak adlandırılan bu son bulgu, eğer yüklenme sırasında, yeniden normal veya hatta artmış kenar pulsasyonları ortaya çıkmıyorsa, mutlaka patolojik olarak değerlendirilmelidir.

Yüklenme sırasında ve sonrasında ayrıca kalp küçülür ve rezidüel kanın bir kısmı, kapasite hacminin ve böylece atım hacminin arttırılması için dışarı atılır.

Dolaşım dinamiğinde vagotoninin hakim olduğunun bir ifadesi olarak, kalbin şekil değişikliğinin yanısıra, genellikle yüksek dereceli bir sinüs bradikatdisi de mevcuttur ve bu 34 ve daha aşağı değerlerde tespit edilebilir. Aynı şey, eşzamanlı olarak bulunan antrenman hipotansiyonu için de geçerlidir; sistolik değerler 80 mm Hg'ye kadar düşebilir. Bradikardi ve hipotansiyonun mutlak ölçüsü, dilatasyon ve hipertrofide olduğu gibi, gerçek performans yeteneği ile son derece az orantılıdır. Kalbin performans yeteneğinin iyi olması, her zaman belli bir vagotoni ve hipertrofi ile seyretmeyebilir ve ayrıca vagotoni ve hipertrofi ve hipertrofi ile seyretmeyebilir ve ayrıca vagotoni ve hipertrofi de her zaman birlikte görülmeyebilirler. Kalplerinin büyük olmasına rağmen oldukça taşikardik ve hipertansif olan rekortmen sporcu sayısı da az değildir. 32 yaşından sonra antrenman yapmaya başlayan veyahut en yüksek performanslarına ulaşan sporcularda daha nadir olan nabız ve tansiyon düşüklüğü görümektedir ve bu da, yaşamın 3. dekadının dolaşım yönünden, en fazla uyum yeteneğine sahip olduğu varsayımını desteklemektedir. Ancak dolaşımda bir kez belirgin antreman vagotonisi oluştuysa, bu, hem antreman süresinden hem de antremana bağlı kalp büyümesinden yıllarca sonra bile devam etmektedir. 20 yıldan daha fazla süredir antreman yapmayan rekortmen sporcularda bile, 40 ile 50 arasında değişen bradikardiler görülmektedir. Bu da, bradikardi ve hipotansiyonun mutlak değerinin, o anki efektif performans kapasitesi için anlamlı bir kriter olmadığını göstermektedir. Buna rağmen,

performansın değerlendirilmesi açısından, antremanın seyri sırasında  istirahat nabzı ve istirahat tansiyonunun devamlı olarak izlenmesinin önemli bir rolü vardır. Kış olimpiyatlarına 4 aylık sıkı bir antrenmanla hazırlanan bir kayak mukavemet yarışçı bunu açıkça gösteren bir Örnek oluşturmaktadır.

30 yaşında bir kayak mukavemet yarışçısından, dört aylık antrenman sırasından nabız (P), sistolik kan basıncı (RR) ve kalbin enine çapının (HTD) seyri.

Kaynak: ‘’Spor Hekimliğine Giriş’’ kitabından yazılmıştır.

Değer okur, tanıklık ettiğin futbol ortamı kısa tarihinde görülmedik biçimde yozlaştı, kokuştu ve biçim değiştirdi. Artık onu tuhaf, ürpertici bir sirk olarak nitelemekten başkası gelmiyor elimden, dilimden. Cambaz hakemleri, güldürmeyen bazı palyaço kılıklı yöneticileri, barbarlardan bin beter taraftar topluluklarıyla bir cinnet sirkinin içinde debelenip duruyoruz. Kandırıldığımızın neredeyse hepimiz farkındayız ama uyuşturulmuş gibiyiz. Yönünü şaşırmış bir Doğu toplumunun iliğine işlemiş kaderciliğe teslim etmişiz sahicilik duygumuzu. "Her şey olacağına varır" miskinliği, hiçbir farklı düşüncenin filizlenmesine olanak tanımayan bir iklim.

Futbolun üst düzey (sahici) zeminlerinde ayakta kalamayışımız biraz da bu yüzden. Çok yakın bir gelecekte uluslararası bir organizasyonun

finallerinde görev alacak bir hakemin bu ülkede yetişebileceğine olan inancımı şu yarım sezonda tümüyle yitirmiş durumdayım. Lig bozuntusunun 17. haftasında yaşanan olaylar

"tehlike" sözcüğünün hafif kaçacağı bir vahamet boyutundaydı. Son haftanın maç görüntülerinden oluşturacağınız bir derlemeyi dünyanın herhangi bir köşesindeki güvenilir futbol

Otoritelerine izletme olanağınız olsaydı, duyacağınız değerlendirmeler belki ayıltıcı etki yapabilirdi.

OYUNUN ADALETİ ÜZERİNE

Trabzonspor-Gençlerbirliği maçı, hakemlikle en ufak ilgisi kalmadığı daha önce kıydığı oyunlarla sabit olan Muhittin Boşat'ın veda partisi gibiydi. Türlü eğlencelerle izleyicisinin heyecanlandıran Boşat, kerameti kendinden menkul faul düdüğü çaldı, iki takımın birer penaltısını vermedi, Trabzonspor kalecisinin Youla'ya ceza alanı önünde çift dalışının “temiz" olduğuna hükmetti, uzatma dakikalarında çizgiyi geçen topun gol olmadığına karar verdi, dönen top Gençler ‘in üçüncü golü olarak ağlara takıldı. Sirkimizin bu gözde cambazın gözlerimiz nemlenerek uğurladık. Kendisinin "gözlemci" sıfatıyla sirkimize daha nice hizmetlerinin olacağını tez elden duymak isteriz.

Elazığspor-Galatasaray maçındaki hakem saçmalıkları da gösterinin aynı bir rengiydi. Ali Aydın, hakemliği şenlikli bir sonla bırakmayı kafasına koymuş gibi görünüyor. Sirkimizin "büyük" takımları üzerinden bu isteğini gerçekleştirme çabasının gayet özgün olduğunu belirtmeli. En mahir hokkabazımız teslim etmemiz şapkasından fil çıkarması yakındır.

En sona dehşetengiz bir ibret öyküsünü bıraktım sevgili okur. Soyu tükenmekte olan futbol romantikleri bir aşkı yetiştirmenin öyküsü olarak da okuyabilirler. İstanbulspor Konyaspor maçının 82. dakikasında, karşılaşma 2-2 seyrederken, Zafer Biryol’un vuruşunu İstanbulsporlu Faruk çizgiden çeviriyor. Gözümüz yardımcı hakemde, o. bayrağıyla köşe vuruşunu işaret ediyor. Konyaspor yedek kulübesi ayaklanıp hakemin kaşını bir çakmakla yarıyorlar, sahaya tokmak, çeşitli metaller, şişeler ve davullar atıyorlar. Konyasporlu Altan köşe vuruşunu kullanmaya giderken orta hakem çağırıyor yardımcı hakem, bir süre konuşuyorlar. Hamza Mısır gol kararıyla santrayı gösteriyor. Türkiye’de böylece hakemin kafasını yararak kararın değiştirilebildiği de görülmüştür.

Maçtan sonra İstanbulsporlu oyunculara yardımcı hakem

"korktuğu için böyle bir karar verdiğini" açıklıyor. Kim bilir, belki de, görgü tanıklarının dedikleri gibi, Konyaspor kaptanı Ogün'ün menajerinin arabasıyla maça geldiği içindir? Canım okur, sana güvenip yazıyorum bunları, söz uçup gitmesin diye...

Barış Tut-Aralık 2003, Radikal

Kaynak: “BAŞKA BİR DÜNYANIN OYUNU” kitabından yazılmıştır.

TÜRKLER milattan nice yıllar öncede Orta Asya steplerinde ayak topu oynayan millet olmalarına rağmen, futbolu Türkiye’ye girişi ve memleketimizde yayılışı hiç de eski bir geçmişe sahip değildir. Türk toplumuna hakim olan koyu taassubun yanı sıra Saltanat idaresinin istibdat rejimi yüzünden Türk gençleri futbol gibi en masum bir oyun nedeniyle dahi olsa bir araya getirilmemiş, bu da futbol oyununun Türkiye’de yerleşmesindeki gecikmeye yol açmıştır. On dokuzuncu yüzyılın son çeyreğinde Avrupa’nın her yanında futbol takımları, kulüpleri, hatta federasyonları kurulurken istibdat rejimi Türk toplumun yaşantısını alabildiğine kısıtlamıştı. Bu da Türkiye’de futbol takımı kurmayı dahi bir hayalden öteye götürmemiştir.

İzmir’de Atılan Tohum

TÜRKİYE’DE modern anlamındaki futbol ilk kez İzmir’de oynanmıştır. İzmir’in Bornova semtinde oturan ve ticaretle uğraşan İngiliz ailelerinin genç erkekleri hafta sonlarında kendi aralarında iddialı futbol maçları yapmak süratiyle bu sporu Türkiye’ye sokmuşlardır. Başta Giraud, Whittall ve Charnaud aileleri olmak üzere pek çok İngiliz ailesi Bornova’da bu iddialı maçlarda yer almışlardır. İzmir’den sonra futbol İstanbul’a da sıçramıştır. İstanbul’da baş gösteren bu futbol faaliyetinde öncülüğü Avukat Henry Pears yapmıştır. Daha sonra orta çıkan James Lafontaine adındaki bir İngiliz bu konudaki liderliği üzerine almıştır. Onun gösterdiği büyük gayret sonucu İstanbul’da futbol büyük bir ilerleme kaydetmiş, Kadıköy’deki İngiliz takımlarını Rumların ve Ermenilerin kendi aralarında kurdukları takımlar izlemiştir.

Türkiye’de İlk Futbol Kulübü

TÜRKİYE’DE ilk futbol kulübü 1902 yılında Mr. James Lafontaine ile arkadaşı Mr. Horace Armitage tarafından Kadıköy’de kurulmuştur. İngiliz ve Rumların teşkil ettikleri bu kulüp ‘’Kadıköy Futbol Kulübü-Cadıkeuy Football Clup’’ ismini almıştır. Bunu birer yıl ara ile yeni İngilizlerin kurdukları Moda Futbol Kulübü ile Rumların kulübü olan ’’ Elpis’’ izlemiştir.

Türk futbolu gönüllerde sembolleşmiş üç dev isim bir arada: Galatasaraylı Aslan Nihat, Hakem Burhan Felek ve Fenerbahçeli Zeki Rıza Sporel. Türk futbolunun temelinde, Türkiye’de futbolun yerleşmesinde ve sevilmesinde Galatasaray-Fenerbahçe rekabetinin de pek büyük rolü olmuştur.   

Türkiye’de İlk Yıldız Futbolcular

TÜRKİYE’DE futbolun bu ilk ciddi devrinde temayüz eden isimlerin arasında Dick Lafontaine, James Whittall, Comber, Jackson, Elpisli Tahtaperde Aleko (Kallios) ve yeni Elpisli Seramidis’in isimleri baş sıraya işgal etmektedir.

Kadıköy’deki İngilizlerin ve Rumların kendi aralarında yaptıkları iddialı futbol maçlarını sadece uzaktan seyretmekle yetinen Türk çocukları arasında da bu cazip oyuna gönüllerini kaptıran pek çok olmuştu. Ancak toplumun taassubu ile saltanatın istibdadı onları be en tabii hak ve en büyük zevkten dahi mahrum bırakmıştır.

Kaynak: ‘SPOR ANSİKLOPEDİSİ’den yazılmıştır.   

Sporun tarihi gelişimi içerisinde en eskiye gittiğimizde, spor hekimliği kavramı altında tanımlayabileceğimiz etkinlikler olduğunu görürüz. Bu etkinlikler, hem performansın artırılmasına, hem de yaralanmalarda rehabilitasyon yapmaya yarıyorlardı. Daha o zaman, Antik Olimpiyat oyunlarında, beslenme, masaj ve uyarıcı maddelerin bugünkü doping anlamında kullanımı ile ilgili bazı çabaların olduğu kanıtlanmış ve o zamanın sorunlarının bugünkülerden pek de farklı olmadığı gösterilmiştir. Markus Aurelius zamanında antik Roma'da gladyatörlerle ilgilenen ve onları yarışlar için hazırlayan, yetiştiren ve rehabilite eden Galen'i (İsa'dan sonra 129-20O) belki de ilk profesyonel spor hekimi olarak tanımlayabiliriz. 20. yüzyılın başında modern spor hekimliğinin başlangıç aşamasında olduğu gibi, o zamanlarda da ağırlık noktası travmatoloji alanındaydı. Ancak sporu terapötik jimnastik olarak tedavide kullanma eğilimi, Çin'de ve Mısır'da İsa'dan önceki üçüncü yüzyıla kadar uzanıyordu ve bu denemeler bugünkü sakatlar için spor çalışmalarına çok benzemektedirler. [Modern] spor hekimliğinin gelişimindeki, sporcuların genel olarak bakımı ve Özel olarak spor kazalarında ilk yardımı kapsayan bu ilk devresinde bile spor ile ilgilenen hekimler biraraya gelmiş ve örneğin daha 1912 yılında Almanya'da [Tıbbi bilgilerin sporda kullanımı cemiyeti] gibi dernekler kurulmuşlardır.

Sporun insan organizması üzerindeki etkilerinin bilimsel olarak araştırması için önemli bir uyarı, tüm ülkelerde, örneğin Berlin'deki Alman Spor Akademisi'nde olduğu gibi spor enstitülerinden gelmiştir. Bu enstitülerde ayrıca doktorlar da resmen ders veriyor ve araştırma yapıyorlardı.

Sporun, birçok ülkede anormal derecede yayılmasına bağlı olarak ortaya çıkan bu gelişme , 1928’de St. Moritz’de yapılan 2. Olimpiyat Oyunları sırasında Federation Internationale de Medicine Sportive (F.I.M.S.)'in kurulmasına neden oldu ve bugün bu federasyona katılmış olan 60 ülke vardır.

Spesifik ilk bilimsel sonuçlar, 1928'de Amsterdam'da yapılan 2. Yaz Olimpiyatların sırasındaki Spor Hekimliği 1. [Dünya Kongresi]’nde sunuldu. 0 zamandan beri bütün dünyada spor hekimliği ile ilgili kongreler yapılmakta ve FIMS'in resmi dünya kongreleri başlangıçtaki iki yıllık aralıklardan sonra bugün artık dört yıllık aralıklarla yapılmaktadırlar. Bu arada uluslararası spor dernekleri ve Uluslararası Olimpiyat Komitesi de, Özel sorunlarını teorik ve pratik olarak çözümlemeye çalışan ve her şeyden önce, çok güncel bir sorun olan doping ile uğraşan spor hekimliği komisyonları kurmuşlardır.

FIMS'in interfederal komisyonu ki, buna uluslararası tüm spor derneklerinin önde gelen doktorları dahildir, en yüksek performansın gösterildiği başarı spor dallarının kontrolü ve buradaki aksaklıklar ile ilgili ortak ilkeler bulmaya çalışmaktadır.

Son 20 yılda spor hekimliğindeki araştırmalarda ağırlık, uluslararası rekor yapma baskısının ön plana çıkması nedeniyle performansın artırılması üzerinde toplanmıştır ve bu yüzden kardiyoloji ve biyokimyanın bu konuya önemli katkıları olmuştur. Uygulamada hekimin sorumluluk bilincine ve görevindeki özenine büyük yükümlülükler getiren bu çabalar, performansın artırılmasındaki sınırları da yavaş yavaş belirlemeye başlamaktadır. Antrenmandaki anormal yüklenmeler Özellikle hareket organındaki spor yaralanmaları riskini çok fazla artırdığı için bu yükümlülükler gitgide ağırlaşmaktadır.

Dünyanın hemen hemen bütün ülkelerinde bugün spor hekimliği ile ilgili enstitüler mevcuttur, bunlar kısmen bağımsız devlet kuruluşlarıdır, kısmen ise Spor Bilimleri veya Eğitimi Enstitüleri olarak üniversitelerin bünyelerinde yer alırlar. Yaptıkları bilimsel araştırmalar, bugün tıbbın, kardiyoloji, fizyoloji ve rehabilitasyon gibi birçok başka alanı için de önemli temel taşların sağlamaktadır. Spor hekimliği konusunda görmezden gelinemeyecek kadar çok sayıda olan yayınlar ki, bunlar ulusal ve uluslararası 34 spor hekimliği dergisinde basılmaktadırlar, yalnızca spor hekimliğindeki gelişmeyi değil, aynı zamanda spor hekimliğinin zamanımız insanı için olan önemini de göstermektedirler.

Kaynak: ‘Spor Hekimliği Giriş’ kitabından yazılmıştır.

Schalke'de oynadığı dönemde bir maçta attığı şutun saatte 200 kilometrenin üstüne çıktığını ölçmüşler.. 230 mu ne!..

Efsane gibi yani... Öyle vuruyor ki topa, rakip takım kim olursa olsun ceza alanı çevresinde faul yapmaya korkuyor. Kaleyi karşısında görünce mesafeye bakmadan abanıyor. Penaltı gibi. Önünde baraj var ya da yok, fark etmiyor. O bu durumun elbette ve doğal olarak bilincinde, büyük keyifle açıklıyor:

"Ben topun ruhunu bilirim. Severim, okşarım, konuşurum onunla. Vurmak için başına geçince de, artık Allah ne verdiyse...

"Bombacı" lakaplı Hami'yi anlatan en belirgin özellik, vuruş tekniği. O, ilk önce bu özelliğiyle, tıpkı pek çok Trabzonsporlu ağabeyi gibi, "tarihteki" yerini çoktan aldı. Elbette sadece tekniğiyle değil. Trabzonspor'da minikten A takıma kadar en uzun görev alan futbolcu, o! Resmi karşılaşmalarda attığı 220 golle, hem Tanju Çolak, Hakan Şükür, Aykut Kocaman ve Metin Oktay'la birlikte 200'ler kulübünde yer aldı, hem de Tanju'dan sonra ligde en çok gol atan oyuncu unvanına hâlâ sahip. 250’ye ulaşıp birinciliğe çıkmak en büyük arzusu! 100 gol de Türkiye Kupası maçlarında yollamış kalelere...

Hami Mandıralı'yı anlatacak en özet paragraf belki bu yazılanlar... Ama....

"Ama"nın ötesi, dününden daha çok etkiliyor kendisini bugünün derdinde şimdilerde. Kendini anlatırken gururla seçiyor seçmesine sözcüklerini, ama gel de kalbine anlat bunu. Zira eli kulağında, "vuruyor" yerine çok iyi "vuruyordu" diyecekler, Hami için. Bir çeşit emeklilik ruh hali..

Hala kendisine ihtiyaç duyulduğuna inanmak istiyor. Daha topa vurur, daha oynar, abilik yapar; sakatlık olmazsa 250'yi de bulur eyvallah. Karşısına çıkan herkesle ve her platformda bunu konuşuyor. Dimağında, günlerce, saatlerce düşünme maratonundan tortu kalmış sayılı cümleler.. Özeti tek: "Biraz daha oynarım!"

Filmin son sahnesinin yaşandığını kabullenmeye direniyor işte. Ama kendi yakın çevresindekiler farkında; eşi Şebnem, attığı gollerin neredeyse tamamını bulmuş buluşturmuş CD'lere yüklemiş. Kendisi iki kızıyla arada seyrederken Hamiyi de çağırıyor; "Bak canım nasıl vurmuşsun topa!" Belki bir tek o zaman yenik düşüyor Hami, eşinin yanına oturup seyrettikçe, bir yandan yüzü gülüyor, biraz heyecan, zaman zaman sanki maçtaymış gibi adrenalin, sonra öfke; "Bu benim işte, anlamıyorlar.."

İsminden "s" harfi düşmüş gibi, "Karadeniz uşağı." Canlı, hareketli, neşeli... Her an bir muziplik yapacakmış gibi duruyor. Etrafıyla sürekli iyi ilişkileri içerisinde olduğunu göstermekten mutluluk duyuyor. Daha doğrusu, "Ben artık piştim, olgunlaştım, geride kalanlarda değil aklım, bugüne bakıyorum" der gibi çevresiyle iletişimi. Herhangi birinin, taraftar olsun olmasın, örneğin bir fotoğraf isteği onun için "emir" sayılabilir; asla reddetmez. Medya mensuplarıyla diyaloğu hep iyidir. Trabzon'da yaşayan yerel gazetecilerle kimi zaman görüş ayrılığına düştüğü ve hatta bu yüzden zorlandığı da biliniyor, ama ulusal basına sabrı ve açıklığı bazen "ağır" eleştirseler bile her zaman üst düzeyde oldu. Bazı maçlarda güzel enstantane verdiğinin farkında; foto muhabirlerine göz kırpması ya da güzel fotoğraf pozları da "bilenler biliyor..." raf vermek için rakip kale dibinde bilinçli verdiği pozları da “bilen biliyor...”

Ama bütün barışçıl çabası, son bi oynayayım" noktasında duruluyor"! Buna engel olanlara sözünü artık sakınmıyor. İyi geçinme isteği kendi "camiasının bir bölümü için en azından geçerliliğini yitirmiş gibi. Örneğin "Başkan’ı ve "Hoca’’sı Özkan Sümer'e medya aracılığıyla alenen söyleniyor artık. Teknik Direktör Samet Aybaba’nın dediğini yapıp, onu tam jübileye hazırlanırken takımdan uzaklaştırdığı için.  Asında Hami'yi takımdan uzaklaştırmaktan çok hayalinin suya düşmesi" üzülüyor. Kimse bilmiyor, o yakın gelecekte

Bordo-Mavili formayla aktif futboldan uzaklaşacaktı. Bunu yaparken tıpkı Beşiktaşlılar Mehmet Özdilek gibi farklı bir misyona soyunacak, tıpkısının aynısı olmasa da benzer bir sosyal aktiviteyle adını futbol dünyasına kocaman harflerle yazacaktı. Belki anlatamadı Sümer'e... Belki de Sümer'in kendisini dinleyecek ve anlayacak durumda olduğunu hissedemedi. Büyük bir rüyanın içine edilmiş ve sarsılarak uyandırılmış gibi hissediyordu durumu. Her şeye rağmen kamuoyu önünde Sümer'e saygıda kusur etmemeye de özen gösteriyor. Bayramda tokalaşmak gerekiyorsa, tokalaşıyor.

Son dönemde bir de eski takım arkadaşlarından bir kısmına "ah" ediyor. Süper Lig'e çıkan Akçaabat Sebat'a gidip, boşta kalan Hami'nin oraya gelişini engelleyenlere, başka bir deyişle. Onları da affedemiyor. Ancak bu öfkenin altında yatan gerekçe pek kimsenin bildiği türden değil. Sebat olmayınca Ankaragücü’ne gelen Hami, burada da "malum ayak oyunlan"an teslim olunca, yine yol göründü, diye eşiyle konuşmaya dalıyor bir akşam. Duyan büyük kızı Aleyna'nın dedikleri bir baba için “hazmı” kolay olmuyor; "Sizi de üzüyorum" diyen "Baba"ya, Ankara'da çocuk gözüyle şimdiye kadar görmediği, tatmadığı eğitim, oyun, "fırsat" olanaklarıyla büyük bir mutluk yaşayan Aleyna, bundan bir büyük insan edasıyla bir anda vazgeçip; “ Üzülme Baba. Sen nereye gidersen biz oraya geliriz. Sen canını sıkma" deyince... Meslektaşlarına yorumu "geleneksel": "Beni çekemediler, kıskandılar" ve ekleme "Allahlarından bulsunlar".

İşte bu belki de Hami'nin yumuşak karnı. Yirmi beş yıl civarında bir takım içerisinde kalıp, tartışmaların, kavgaların içinde olmamak imkânsız. Biraz kulak verirseniz kimi "anlatıcılar", Trabzon'da "ortalığı karıştıranlardan biri de Hami. Onunla ilgili hikâyeler farklı bir biyografi çalışmasına itebilir insanı. Ama buna yanıtını dinleyince ayak bağlanıyor:

-"Ben hiçbir zaman sütten çıkmış ak kaşık olmadım. Hatalarım oldu. Beni nelerle eleştirdiler, suçladılar. Kabul de ediyorum, kusur etmişimdir. Ama hiçbir olayda kötü niyetim olmadı. Yeri geldi, arkadaşlarımı mağdur etmemek için bana verilen paradan fedakârlık ettim. Yeri geldi, para alamadım; gün oldu sakat sakat oynadım. Ama içimde hep Trabzonspor sevgisi vardı. Hep iyi olsun istedim. Kırdıysam, hep özür diledim. Büyük camialarda neler yaşanıyor. Biz yine de daha iyiydik."

Hami’nin Doğduğu Yer;

20 Temmuz 1968 günü Arsin'de doğdu, Hami. Sekiz kardeşin altıncısı. Beş erkek, 3 kız. Necati'yi Trabzon'da bir kaza sonucu kaybetti. Çok etkilendi. Yaşamında etkilendiği olaylar belli başlı onun için de. Evliliği, çocuklarının dünyaya gelmesi, Trabzonspor'dan bir yıl için de olsa ayrılması, dönmesi, babasının kaybı...

Çocukluğu her Karadeniz bebesi gibi işte. Sokak aralarında top oynayarak büyüdü. Hem kendisine büyük kırmızı şortuyla hem de bacak kadar boyuyla oynadığı oyunla dikkat çekti.

Herkes "Hami'ye bak!" diyordu. O ise, zihninde "Ali Kemal koşuyor, koşuyor, vurdu, goool" noktasındaydı. Kaderi o sokak arasında şekillendi Hami'nin. Yeteneğiyle birlikte Trabzonsporlu Ali Kemal sevgisi temelindeki futbol harcının sağlam gelişmesini sağladı dense, abartı olmaz.

Trabzonspor'a İlk Adım ;

Hem kendi beyanı ve isteği hem de fısıldananlar, 1978 yılın da baba Osman Mandıralı’nın elinden tutup Trabzonspor Kulübü’ne götürmesiyle sonuçlandı. Antrenör “Yeşil Osman" kısa bir denemeden sonra "Tamam senden adam olur, ama şimal küçüksün, iki sene sonra gel, hem boyun da uzamış olur” dedi.

Çaresiz kabullendi, ama bir sene sabredebildi. Tekrar gittiğinde bu kez kabul gördü ve yıllar sürecek Trabzonsporluluk serüveni böylece başladı. Yıldız, genç, amatör ve profesyonel.. Bütün kategorilerde forma giydi. Oynadığı bütün kategorilerin Milli formasını da kısa sürede sırtına geçirdi. 1985 yılında Sundermann teknik direktörken bir Malatya maçında A takım formasını, yine aynı dönemde 17 yaşında A Milli Takım formasını giydi. 49'u A olmak üzere, 83 kez ay yıldızlı formayı taşıdı. İlk çağrıldığı gün duyduğu heyecan yıllar sonra yine kadroya çağırılırım diye beklerken Mustafa Denizli tarafından kadroya alınmadığını öğrenince yıkıntıya dönüştü. Sportif anlamda Trabzon'dan ayrıldığı gün duyduğu üzüntü kadar etkileyen nadir olaylardan biriydi Hami için bu durum.

Schalke 04 Transfer Anı;

Trabzon'dan ayrılması da ilginçti. Bir kere yaşadı, Schalke 04'e gitti. Ankaragücü'ne zorunlu transfer oldu. Bir kere de "gitmeyi istedi" ama olmadı. Gitmeyi istediği kulüp Galatasaray’dı. Fatih Terim hayranlığı ve sevgisi onu Sar-Kırmızılı formaya hep sıcak tuttu. Yine iyi oynadığına inandığı, ama öte yandan çok eleştirildiği dönemlerden birini yaşıyordu. Gideceğim, dedi. Ama dönemin Başkanı Faruk Özak ikna etti, kalmasını sağladı.

1997-98 sezonunda ayağından sakatlandı. Schalke 04'ün doktoruna tedavi olmaya başladı. Gidip gelirken hoşuna gitti.

Bir sezon önce Trabzon'daki UEFA Kupası karşılaşmasında gösterdiği performans zaten Almanların belleğindeydi. Topladıkları bilgilerden tatmin olunca da birden transfer gündeme geliverdi. "Olur" dedi, sonra vazgeçti. "Git-gel"ler arasında birden "İstenmiyorum Trabzon'da galiba" kuşkusu beynine girdi ve istemeye istemeye "yola koyuldu". Başkan Mehmet Ali Yılmaz’ın "Olmazsa dönersin" garantisiyle "denemeye" karar verdi. Çoluğu çocuğu "toplayıp" Almanya'ya götürdü.

İlk günler kâbustu. Babası hastaydı ve aklı Trabzon'dan bir öteye gidemiyordu. Bir yandan hasretle karışık merak indeyken, diğer yandan da yavaş yavaş alışmaya başlamışlardı gurbete. Sonra..

Baktı ki, Avrupa dedikleri aslında hiç de fena yer değildi. Her şey farklı bir ilişki içindeydi. Yeniyorlardı rakiplerini, maçın hemen ardından yaşanan sevinç stadın dışında bitiveriyordu. Yenilgiyle yaşanan hüzün, keza öyle... Futbol değil, sanki insanlar tiyatroya, sinemaya gelmiş bi maç seyrediyordu. Akına birden Trabzon'da maç kaybettiklerinde taraftar gelir taşlar, bağırır çağırır korkusuyla evlerinin ışığını kapatarak oturduklarını, kendi evlerine kimse görmeden hırsız gibi girmek zorunda kaldığı günler aklına geldi. Bazı arkadaşları böyle günlerde tesislerden dışarı çıkamıyordu hatta. Elinde av tüfeğiyle yine tesisin arka tarafında ateş ederek stres atanlar da yok değildi. Almanya'da bir de Schalke onlara çok sevdikleri bir ev ayarlayınca... İş, Hami'nin "Profesyonel hayatımın en büyük yanlışını Schalke'den ayrılmakla yaptım" diyecek noktaya geliverdi. "Mehmet Ali Yılmaz'ı kıramadım, gittiğim gibi kalktım geldim" deyiverdi, Hami. Nasıl bir stres ve sıkıntı çektiğini unutmuş, hiç yaşamamış gibi. Bugün yaşadıklarından duyduğu üzüntüye neden olan şeyler o hatanın faturası sanki; dönüp dolaşıp "Gelmeyecektim" diyor.

Bu noktada altı çizilmeli ki, Mehmet Ali Yılmaz onun için çok önemli. Büyük adımları onunla attığını düşünüyor. Yılmaz'la yaşadığı her şeyin olumlu ve yararlı olamadığını demeye çekiniyor. Almanya'dan dönmesi gibi. Ama yine de "hakkını helal ediyor" ona. "Büyük adam" kanısında. Son döneme Trabzonspor yönetiminin Özkan Sümer’in elinden gitmesine en çok sevinen o. Mehmet Ali Yılmaz'ın "Başkan" olarak oraya çıkması ise -ütopya gibi olduğunun farkında ama- en büyük rüyası şimdi. İşte o zaman yıkılan hayaline yeniden sarılma imkani olabilir düşüncesinde...

Ankaragücü’ne gidişi ise "çok sıcak" hafızalarda. Hami belki de ilk kez, alenen, gerçekten istenmedi Trabzon'da! Yaşamın tartışmasız gerçeği "pat" diye çıkıverdi karşısına. "Yeni" teknik adam, iddialarını gerçekleştirebilmek için "kadro” çalışması yapacaktı. Başkandan bu doğrultuda yetki istedi. O da koskoca takımı güvenerek teslim ettiği "adama" ne diyecekti ki?  “Onay” verdi. Bu, 9 yaşında "Büyü de gel" diye ilk yollanışından çok farklıydı Hami için. O zaman da gözleri dolmuştu, nasıl geçecek 2 yıl da ben büyüyeceğim, Trabzonsporlu olacağım, kaygısı çocuk kalbinde büyük depremdi. Yirmi yedi sene sonra bir "hocanın" sevgiyle "büyü" sözü, yerini profesyonel diğerinin "yürü"süne bırakıverdi.

Ankaragücü’ye Transfer Anı;

Biraz bekledi, takım bulmaya çalıştı. Akçaabat Sebat şans gibi göründü. İstenmediği bilgisi geldi. Ankaragücü'nün yolunu tuttu. Kader burada da "cilve" peşindeydi. Sarı-Lacivertli takımın "kurtları" bu kez ona "yedirmediler". Oysa son durak diye ailesi ve çocuklarını alıp Ankara'ya yerleşmişti. "250" golü burada bulacağını hayal etti. Hepsinden öte, "Trabzon'a kökünden bağlı yaşam" kabuklarını kırınca hoşuna da gitti. Büyük kızı Aleyna okulunda, küçük Alara da anaokulunda kendilerini bulmuş, adeta başka çocuk olmuşlardı. Bunu fark etmek çok mutlu etmişti eşi Şebnem'le kendisini. Olamadı. Yönetmelikler transferine de izin vermeyince, kalakaldı ve bu kez istemeyerek ama zorunluluktan yine Trabzon'a döndü.

Eşi Şebnem bütün bu hengâmelerde doğal olarak yanındaydı. "Sessiz, karışmaz" olmadı hiç. Gerektiğinde yönlendirdi. O da hemen her erkek "gibi" dinledi ya da direndi ikazlarına. Yaşadıklarıyla hayat arkadaşının üzülmesine sebep olduğu için sıkıntı hissettiği de çok oldu. 30 Ekim 1989’da evlendiler.

Çocukluk arkadaşım, futbolcu, Metin Diyadin tanıştırdı Şebnemle beni. Gel bak, seni bir kızla tanıştıracağım, dedi de buluştuk." İki kızıyla birlikte aile kavramı içinde yaşamını sürdürüyor. Ailesine de çok düşkün.

Kardeşleriyle diyalog halinde. Annesi Hikmet hanım hepsinin gözbebeği. Baba Osman Mandıralı artık hayatta değil; ama belleğinin önemli bir yerinde kazılı. Daha çok küçükken yaşadıkları diyaloglar zihninde. Para meseleleri yani. "Yok, bu kadar, ileride olur inşallah".. Buna duyduğu burukluk, sonra eline para geçince, "Al baba" deme noktasına gelmesi...

Hami Mandıralı Hiç Şampiyonluk Göremedi;

Hiç şampiyonluk göremedi Hami. En büyük tatminsizliği bu oldu. Çok güzel maçlar yaşadı. Çok da kötü ve unutulmaz.. Türkiye'de, yurtdışında önemli başarılarda hep onun adı vardı. En çok sevdiğin goller ya da maçlar, diye sorunca, sular seller gibi akıtamıyor belleğini. O kadar çok oynamış ve o kadar çok gol atmış ki... Konuştukça bazı anılar dökülüveriyor: ama Türkiye Kupası’nda, Samsun'da Beşiktaş’la oynacakları maça gelmek için yola çıkan 6 taraftarın kazada ölmesi, bir başka... Barcelona’ya 7-2 mağlup oldukları karşılaşmada, attığı, İspanyolları bile ayakta alkışlatan gol...

Pek çok teknik adamla çalıştı. Sadi Tekelioğlu onda iz bıraktı. Takımda sonraki hoca-teknik adam karşılaşmaları pekiyi gitmedi ama. Bu hayal kırıklığı içerisinde Ali Kemal Denizli’yle yaşadıkların daha çok etkiledi kendisini. İdolüm dediği "adam" başına teknik direktör olduktan sonra kendisini medyaya eleştirdi. "Sen de mi Brütüs" gibi bir şeydi bu. Ya da Hami sık sık yanına gittiği, birlikte yediği içtiği Ali Kemal'in "takımla ilgili işlerde" onun değil "işinin" yanında olmasını kabullenemedi. Belçikalı Urbain Breams de onu etkiledi. Hala sevgiyle konuşuyor. Şenol Güneş ve Fatih Terim'in de Türkiye'nin yetiştirdiği çok değerli teknik adamlar olduğuna inanıyor.

Türkiye’de ve Dünya’da En Çok Beğendiği Futbolcu;

Türkiye'den ve dünyadan sevdiği, takdir ettiği futbolcular var. Ergün Pembe'yi, hem istikrarı hem de düzgün kişiliğiyle çok beğeniyor. Ronaldo, beğendiği yabancı. Hakem konusunda bugünden etkilenmiş. Ali Aydın iyi, diyor.

Uçağa binmekten korkuyor Hami, inanması güç ama. Her binişinde okuyor üflüyor. Araba merakı var. Bütün markalara binmiş neredeyse, ama Mercedes'te karar kılmış. Macera türü roman okumaktan ve sinemadan hoşlanıyor. Eşinin yaptığı!

Karadeniz yemeklerine de bayılıyor.

Hami şimdi "filmin bitmesini" bekliyor. Belki son bir çırpınışıyla bir takım bulacak; bu satırlar yayımlandığında çok sevdiği futbolu yaşıyor olacak. Ancak bu kitabın yayımından çok fazla uzun olmayan bir süreç sonrasında, yani eninde sonu "eski"yecek. O zaman yorumlar, söylemi elbette değişecek uzunca bir süre çokça, daha sonra azalan tekrarlarla hayatından kesitler anlatmaya devam edecek. Belki daha net, daha katı çıkacak fırsat buldukça kamuoyunun önüne, ama hep farkında olacak: "Ben" diyecek, "Birçok duygumu hep işin içine soktum. Profesyonel bir futbolcunun, arkadaşlarımla dengesizlik olmasın, bana daha az para verebilirsiniz, demesi ne demek.

Ne kadar büyük bir hataymış." "Keşke" diyecek sonra, şunları bunları yapmasaydım. Diyor da zaten... Futbol diğer bütün branşlardan daha çok endüstrileşmiş durumda. Profesyonel futbol yaşamının tamamen paraya dönüşmüş bugününün ortaya çıkardığı acımasız rekabetin Türkiye üzerindeki en son direnişçisi Hami.. Bugün bu çarkın içerisinde ranttan payını kapabilme ana fikriyle dolu "ayakta kalabilmek" mücadelesinde her yol mubah tarzını benimseyerek "canını dişine takanlara" bakıldığında, Hami "Son Mohikan" gibi.

Kaynak: “Fırtına, İhtilal, Efsane Trabzonspor” Kitabından yazılmış. Derleyen; Hakan Kulaçoğlu.

Şubat 2015’te yeni gelen futbolcuyu tanıtmak orta saha oyuncusu ve antrenör turnuvası yöneticisi Vincenzo Guerini' ye düştü. Muhammed Salah Floransa' ya iki gün önce gelmişti ve gazeteciler ve taraftarlar tarafından karşılanmıştı. Taraftarlar takımın mor atkısını Salah'ın boynuna dolamakta hiç gecikmediler.

Resmî ACF Fiorentina Facebook sayfasında beğeniler ve Arapça gönderiler binleri aştı. Birisi, "Ben 22 yaşında bir Mısırlıyım. Floransa’dan kız arkadaş arıyorum. Salah’ın gelişiyle Floransa benim yeni şehrim, yazmış. Bir başkası, "Floransa zaten dünya çapında ünlüydü, şimdi daha da çok ünlenecek, diye tahminlerini belirtmiş. Bir üçüncüsü, "Montella, Salah'ı seçersen Fiorentina'nın anında 20 milyon yeni taraftarı olacak," demiş. 2014’teki resmi tahminlere göre 135 bini asan Mısır topluluğu, İtalya’daki Avrupalı olmayan en büyük sekizinci vatandaş topluluğunu oluşturur ve onlar Mısırlı'nın gelişi için yollara düştüler. Sadece göçmenler değil, Mısır, Filistin ve Suriye'den mesaj yağıyordu. Chelsea'nin bekleme kulübesinde geçirdiği uzun zamandan sonra herkes Mo'yu tekrar sahada görmek istiyordu, tabii mor çizgili forma içinde. Etkinlik öylesi bir ilgiyle beklediyordu ki Mısır Televizyonları resmi sunum ve canlı basın konferansının olacağı büyük günün arifesindeki akşam Salah'ın kariyerinin bir belgeselini gösterdi. 6 Şubat saat 14.00'da, Artemio Franchi Stadyumu'ndaki Sala Manuela Righini'de Mısırlı Messi yerel ve ulusal medyanın onayı için tanıtıldı. Ceketinin cebinin üstüne bir zambak ve mor kravatla kulübün takımını giyen güler yüzlü Mo kamera ışıkları önünde rahatlamış görünüyordu ve Port Said İsyanındaki kurbanlara bir minnet için seçtiği

74 numaralı yeni formasını tutuyordu. Fotoğrafçılar pozlarını aldıktan sonra Guerini yeni forvetlerini tanıttı: "Görüşmelerden haberiniz var. O önü açık bir oyuncu. Çok yüksek bir kiralama bedeli var bu da Chelsea'nin ona gerçekten inandığını gösterir. Umarız takımımıza çabuk alışır. Onu evinde hissettirmek istiyoruz ve her türlü yardıma hazırız çünkü sezonun ortasında Ocak'ta Chelsea gibi bir takımdan başka bir takıma geçmek hiç kolay bir şey değil."

Sonra da soru-cevap kısmını açtı. İtalyan futbolunun büyük şampiyonalarının yurtdışına, özellikle de İngiltere'ye gittiği bir zaman dilimindeyiz, ama ada karşımızda Chelsea’den Floransa'ya gelmeye karar veren birisi duruyor. Bu seçim nereden çıktı?"

Salah’a İtalyan futbolcu olup olmadığı soruldu:

Mo çeviriyi dinledi ve Arapça olarak yanıtladı. "İtalyan ligi oldukça üst düzeyde oynanıyor bu yüzden buraya gelmeyi tercih ettim. Bence İtalyadan giden oyuncular vizyonlarını geliştirmek ve deneyim kazanmak istiyorlar. Floransa' ya gelmeden önce Ahmet Hegazy ile konuştum [Floransa’da üç sezon oynamış Mısırlı savunma oyuncusu ve bana şehir, takım ve atmosfer hakkında harika şeyler söyledi. Umarım burada mümkün olduğunca uzun kalırım. Lig kupası kazanmak istiyorum ve sadece bir kere de değil. Chelsea'ye geri dönme planım yok. Fiorentina’da tüm takımla beraber büyüyüp gelişmek istiyorum."

Ardından Salah'a hayranı olduğu bir İtalyan futbolcu olup olmadığı soruldu: "Elbette. Pek çok Seria A oyuncusu bana rol model olmuştur örneğin Batistuta, Baggio, Totti ve Del Piero. Bir gazeteci, "Arap dünyasında olup bitenler hakkında bir şey söylemek ister misin?" diye sordu. Maccabi olayının yarattığı karmaşadan ağzı yanan Salah

"Ben bir futbolcuyum. Politika hakkında konuşmuyorum,” dedi gülümseyerek ve sessizliğini korudu. Toplantı odasına rolü ve istekliliğinin güvencesini vererek futbol hakkında konuşmayı tercih etti: "Basel’de ve Chelsea’de sağ veya sol kanatta veya ikinci forvet olarak 4-3-3 oyun tipiyle oynadım." Pazar günü oynayacak mısın? "Pazara kadar hazır olmayı umuyorum. Amacım her zaman oyunda olmak."

8 Subat'ta sezonun 22. maç gününde Franchi’de öğlen maçı oynanıyordu. Bu güzel pazar gününde Vincenzo Montella'nın

Fiorentina'sı Stefano Colantuono'nın Atalanta'sıyla karşılaştı. Muhammed Salah 65. dakikada skor 1-1'e sabitlenmişken Joaquín'in yerine girdi. Serie A çıkışını 3-2 morluluların galip olduğu maçta yaptı. Montella maç sonrası konteransta yeni oyuncusu hakkında konuştu: "Dinamik bir oyuncu. Bize hız ve enerji getirdi. Top bizdeyken harika fakat defansta kendini geliştirmesi lazım. Futbolcu olduğu dönemlerde "Aeroplanino diye de bilinen menajerin Mısırlı'yı 14 Şubat'ta deplasmanda Sassuolo ya karşı oynanan ligin 23. maçında ilk on bire alması, ona değer verdiğini gösteriyordu. Çocukları Kurtarın logolu beyaz bir forma giyen Momo koluna siyah bandaj takmıştı. Bu, Lega Calcio'nın izniyle polis ve Beyaz

Şövalyelerin Kahire'nin dışındaki Air Defense Stadyumu'nda 7 Şubat Zamalek ve ENPPI müsabakasından önceki çatışmasındaki 25 kurbana bir saygı göstergesiydi. Reggio Emilia’daki maç başladı. Bir dakikadan az bir süre içinde Salah sol kanattan gelen uzun bir atıştan yararlanıp, kaleci Andrea Consigli'yi tedirgin eden fakat gole dönüşmeyen bir çapraz vuruş yaptı. Bu neler yapabileceğinin ilk göstergesiydi. İlk yarının 30 dakikası geçmişken Khouma Babacar’dan gelen bir topuk pası Salah'ı harekete geçirdi. Salah iki savunmayı hızlıca atlattı ve bu sefer sol ayak vuruşuyla kaleci Sassuolo'yu gafil avladı. Bu onun ilk Serie A golüydü. Birkaç dakika sonra Babacar'a teşekkür babında müthiş bir pas verdi.

Bu sadece bir başlangıçtı, Nagrigli çocuğu durdurmak mümkün değildi. Bir aydan az bir sürede 7 maçta altı gol attı. Mourinho'nun kiraladığı oyuncunun işe yaramaz olduğunu düşünenler bir daha düşünmek zorunda kaldılar. Salah, "Özel Kişi'nin daha önce İnter ve Fiorentina'ya gönderdiği Wallace Oliveira dos Santos, Van Ginkel veya Marko Marin gibi biri değildi. Mısırlı’nın Cuadrado, "The Vespa”nın yerini doldurup dolduramayacağından endişe edenler gerçekleri göz ardı edemediler. Floransa’da insanlar "Cuadroda da kimmiş? Diye dalga geçmeye başladılar.

Salah’ın İtalya’da ilk forma numarası 74

Mor forma ile ilk golünü atması 12 maçı bulan Kolombiyalının aksine 74 forma numaralı hemen gol attı, hem birden fazla. Ve bunlar önemli gollerdi. Ligde (Torino, İnter ve Sassuolo' ya karşı) üç isabetli atış, Avrupa Ligi' nde Totenham'a ve İtalya Kupası’nda Juventus’a karşı gollerin hepsi konuşmaya değerdi.

Avrupa Ligi'nin son 16’larının ikinci ayağı 26 Șubat'ta Franchi Stadyumu'nda oynandı. Morlu takım İngiltere'ye karşı 1-1 berabere kaldı. Mario Gómez 54. dakikada Milan Badelj den gelen harika bir pasla Fiorentinayı öne geçirdi, Alman kaleci Lloris'in karşısında hiç hata yapmadı. Yedi dakika sonra, Salah kendini Spur’lerin Fransız kalecisiyle teke tekte buldu ama kalecinin tam üstüne atış yaptı. 71. dakikada başka bir avantaj yakalayacaktı: Momo, Londra takımının ceza sahasından topu sağ tarafa alıp Gómez'le verkaç yaparak topa sahip olmaya çabaladı. Jan Vertonghen

Salah'tan üstün görünüyordu ama Mısırlı devam etti, topu çalarak Lloris'in kalesinin filelerini havalandıran bir vuruş yaptı. Formasını çıkararak fanatik taraftarların olduğu tribüne doğru kutlamaya gitti. Bu sebeple sarı kart aldı ama bu sarı kartın takımının çeyrek finallere gitmesini sağlayan bir golün yanında ne önemi vardı? Basın, Mo'nun performansını 10 üstünden 8 olarak değerlendirdi ve "sadece gol değil, aynı zamanda da ofsayt çizgisinin çok yakınından attığı doğru atışları, Totenham defansını endişelendiren hızlı koşuları ve takım arkadaşları için fırsatlar yaratması ile konuşuldu. Salah'a övgüler yağdıranlar sadece İtalyan basını değildi, aynı zamanda İngilizler de ondan bahsediyordu. Guardian'1n Batı Londra kulübünün bu kış Juan Cuadrado'nun Floransa’dan alınmasına karşılık, bir süreliğine kiralanmış Pochettino'nun adamının "baş işkencecisini" hâlâ bir Chelsea oyuncusu diye tanımlaması büyük bir ironiydi. Telegraph "Özel Kişiyi hedef alarak, "José Mourinho tarafından beğenilmeyen Muhammed Salah, Totenham'ın umutlarını bitiren müthiş bir gole imza attı!" başlığını attı.

Salah’ın İnter’e karşı ilk golü

Mourinho' nun hata yaptığının kanıtı 1 Mart'ta Portekizli direktör ’ün eski takımı İnter'e karşı San Siroda oynan maçta geldi. Salah 43. dakikada bir anda sakatlanan Babacar'ın yerine oyuna girdi. Aniden Nerazzurro savunmasından iki oyuncuya, Nemanja Vidic ve Juan Jesus, öyle bir etki bıraktı ki, ikisi de sarı kart aldı. Roberto Mancini's takımı arkada şaşkına dönerek, 74 numaralıya bir gol armağan etti.

Handanovic' çıkarken Pasqual tarafından bir orta açıldı ve sahanın ortasına düştü; Mo bu şansı kaçırmadı. Bu, Mısırlı'nın dördüncü golüydü ve mor formalı takımın San Siro'da İnter'e karşı attığı ilk goldü. Takımın Milan’dan dönüşünde Fiorentina taraftarları Franchi'nin stantlarını coşkulandıran bir şarkıyla karşıladı. "Siam venuti fun qua, siam venuti fın quaper vedere segnare Salah" (Buraya geldik, buraya Salah’ın gol atışını izlemeye geldik).

Gerçekten de Salah gol atmaya devam etti: 5 Mart'ta Turin'de Coppa İtalia yarı finallerinde Fiorentina'nın ezeli rakibi Juventus'a karşı iki inanılmaz gol. 11. dakikada, Morluların defansı Pepe'nin kornerini savuşturdu, Mo topu kaptı, 70 metreyi hızlıca geçti, solbek Bianconero'yu alt etti ve Marco Storari'nin kalesine topu şutladı. Juve karşılık verdi ve Fernando Llorente'nin kafa vuruşuyla durumu eşitledi, ama daha bitmemişti. Marchisio topu kaybetti; Salah harekete geçti ve gecenin ikinci golünü atmak için ceza sahasına hücum etti. Morlular 2- Juve 1. "The Old Lady" Juventus) kendi evinde 10 Nisan 2013 Bayern Münih maçından bu yana neredeyse iki seneden beri hiç yenilmemişti. Kupanın finaline kesin gözüyle bakılıyordu fakat Fiorentina ikinci ayakta yenilmişti. Avrupa hayali de suya düşmüştü. Morlular, Mayıs'taki yarı finallerde Sevilla tarafından (iki maçta toplam 5-0) mağlup edilmişti. Tabloda dördüncü sırada bitirdiler fakat bu Avrupa elemelerine gitmek için yeterli değildi. Muhammed Salah bu Rönesans şehrindeki üç buçuk ayını 26 maç ve 9 golle tamamladı. Gollerin altını Serie A’da (son üçü Sampdoria, Empoli ve Parma'ya), ikisi Coppa Italia’da ve biri Avrupada atıldı.

Gollerin dışında Nagrigli çocuk söz verdiği gibi Floransa halkının kalbini kazandı. Kalpleri, kanattan uzun koşuları, top sürme becerisi, golleri, duaları ve herkes tarafından bilinen saygısı ile kazandı. Fiorentina hayranları onu çok seviyordu. Tuscany'deki memleketlileri onu idol edinmişti. Şubat ayında Momo’nun Sassuolo'ya karşı attığı ilk golden sonra Mısırlı lokantası Via del Palazzuolo’da bir parti organize ettiler. İçlerinden birisi şöyle açıklıyor: "Salah gol attığında bu bizim için bütünleştirici bir imge oluyor. Hepimiz çok mutlu oluyoruz." Martta Momo sosyal medyada Floransa'nın merkezinde Ponte Vecchio'nun yakınlarında yaşadığı binanın kapısındaki üstü yazılı bir tahtanın fotoğrafını paylaştı. Ok ve kalple süslenmiş tahtada "Salah yazıyordu. Floransa onu çok sevdi ve onun gitmesini hiç istemedi. Fakat Serie A'nın sahalarında gösterdiği performanslardan sonra Salah, İtalyan ve diğer kulüplerin ilgi odağı oldu: Inter, AC Milan, Juve,

Roma, Atlético Madrid ve Wolfsburg bu kulüplerden kimisiydi. Momo için İtalya’da yıllardır benzeri görülmemiş bir tartışma patlak verdi. Fiorentina'nın 2002'den beri sahipleri The Della Valles, Diego ve Andrea oyuncularını tutmak istiyorlardı. Salah'ı Montelladan gelen Portekizlik teknik direktör Paulo Sousa'nin dizayn ettiği yeni oyun taktiğini kurmak için bir köşe taşı olarak görüyorlardı. Chelsea ye kiralama süresini 2015-16 sezonuna uzatmak için 1 milyon avro ödediler. Sonra da geçen yıl 800.000 avro olan değerini dört yıllık 3 milyon avro artı bonuslara yükseltip oyuncuyla finansal anlaşma yapmak istediler. Guerini’nin tanımına göre bu “çılgınca” bir teklifti.

Ve burada da kalmayacaktı. Chelsea ile anlaşmalı olarak toplam 18 milyon avroya oyuncuyu satın almaya da hazırlardı. Bu, kulüp için kayda değer bir yatırım olacaktı oyuncunun sadece 23 yaşında olduğu düşünülürse verdikle miktarın zaman içinde kâra döneceğini ümit ediyorlardı. Tek gereken şey Salah'ın cevabıydı. Kulübün onursal başkanı Andrea Della Valle olumlu düşünüyordu ve oyuncunun taleplerini karşılayabileceklerine emindi. Güçler geçmesine rağmen tatilde olan Momodan cevap gelmedi. Kulüp ve Momo'nun

temsilcileri arasında görüşmeler kesin bir sonuç olmaksızın sürdü. Nihayet ültimatom geldi: Salah, Fiorentina'nın teklifini kabul edip etmeyeceğine 2 Temmuz akşam saat 8'e kadar kadar karar vermek zorundaydı. Sessizlik. Bu, bardağı taşıran son damlaydı. Onaylama Salah'ın kazançlarından sorumlu avukatı Ramy Abbas'tan geldi: "Fiorentina’da kalmama kararı aldık. Muhammed bu yaz başka bir İtalyan takımına geçecektir. Tüm göstergeler bir sonraki durağının, Salah’ı takımına katılmaya ikna etmek için kurallara aykırı bir şekilde görüştüğü iddia edilen Mancini'nin Inter'i olacağı yönündeydi. 5 Temmuz Pazar günü, La Gazzetta dello Sport'un ilk saya şunları yazmıştı: "Salah için mücadele. Chelsea, Inter’e evet diyor ama Fiorentina onların vazgeçiriyor. Mısırlı’yla anlaşmaya varan Nerazzurri (Inter) Londra kulübüne 20 milyon teklif ediyor. Anlaşma yapıldı mı? Hayır. Fiorentina şikâyetçi:

Kontratı devam eden bir futbolcuya teklifte bulundunuz." II Coriere dello Sport ekliyor: "Salah için fırtına bulutları. Floransa Inter'i suçluyor! Nagrigli oğlan ertesi gün yine ilk sayfalardaydı. La Gazetta’nın başlığı şöyle: "Mısırlı kampanyası. Salah transferi. Fiorentina ve Inter tweetlerle ve basın açıklamalarıyla kapışıyor. Fiorentina’nın danışmanlarından biri (kişisel fikri) Inter'in Serie B’ye sürülmesi gerektiğini söylüyor. Bu arada Roma beklemede."

Della Valles'in savaştığı tek cephe Inter değildi. Ayrıca Salah ile de araları bozuktu. "Çılgınca'" teklifi geri çektiler, 13 Temmuz’da Moenadaki sezon öncesi eğitim kampına çağırdılar ve avukatlarına "kulüp haklarını korumak için gerekenleri yapma talimatını verdiler. Momo tweetleriyle karşılık verdi: Medyadaki söylentilere her zaman inanmamak lazım. Fiorentina ya saygı duyuyor ve şu an konuşmak istemiyorum. Bir başka tweetinde de "Bana saygı duyduğunuz için teşekkür yazıyor. Fazlası yok. Yaz macerası devam etti fakat Salah ile Fiorentina kulüp yönetimi arasında anlaşmazlığa neden Salah olan nokta ortaya çıktı: Fiorentina’yla kontrat yapılırken Salah, haziran ayında başka bir kulüpten teklif geldiğinde ayrılmasına izin veren bir anlaşma istemişti.

Abbas, "Araflar arasında ocak ayında imzalanan kontrattaki belgeleri kullandık. Fiorentina'yla kontrat çoktan bitti, bu, yüzden Chelsea'ye geri dönüyoruz; Salah'a gelecek yeni teklifleri bekliyorum. Fiorentina’dan gelecek herhangi bir teklif veya iyileştirme oyuncu tarafından reddedilmiştir. Durum Şubat'tan itibaren belliydi ve kulüp bunu biliyordu. Fiorentina büyük bir kulüp ve her büyük kulüp gibi onlar da neye imza attıklarının ve karşılığında ne alacaklarının farkındalar. Sorun para mı? Finansman meselenin sadece küçük bir kısmı. Salah başka bir İtalyan kulübüyle oynar mı? Şu an için söyleyebileceğim tek şey Salah'ın bir Chelsea oyuncusu olduğu. İtalya ve başka ülkelerden başka teklifler oldu tabii. Birkaç gün içinde gelecekte ne yapacağımıza karar vereceğiz, diye açıklama yapıyor.

Kolombiyalı avukata göre, durum apaçık ortadaydı ve uzamadan yakında çözülecekti. Durumun karmaşıklaşması sebebiyle Inter ve Roma bir süreliğine geri adım atmış görünüyorlardı. Roberto Mancini basın konferansında, "Salah’ın durumu açığa kavuşana kadar onun hakkında konuşamayız. Hiçbir şey yapamayız. Tekrar satışa çıktığında onun hakkında konuşmaya başlayabiliriz. Fiorentina’da sadece altı ayda neler yaptığını gördünüz fakat şu an Inter olarak ona yaklaşamayız," diyor. İki hafta sonra Roma öne çıkmaya başladı. Kış transfer döneminde salahı kaçıran spor direktörü, Walter Sabatini Salah ve Abbas ile Fulham Road'daki Zafferano lokantasında görüşmek için Londraya uçtu.

Salah AS Roma’da

Sezonluk 3 milyon ile dört yıllık bir anlaşma teklif etti. 23 Temmuz'a kadar arar verilmişti. Momo artık bir Roma futbolcusuydu, Inter ve Napoli'nin son tekliflerini reddeden Mısırlı’nın anlaşmayı kabul etmesine ek olarak Sebastini Chelsea’den de onay almıştı: 20 milyon avro zorunlu bırakma şartlı bir kiralama.

Muhammed Salah Fiumicino havalimanına 29 Temmuz’da akşam 6 buçukta iniş yaptı. Fakat transferin gerçekleşmesi henüz beklendiği için, AS Roma yeni oyuncusunu açıklayamıyordu ve Salah da yeni kontratı imzalayamiyordu. Bu esnada Fiorentina zorlu bir yasal mücadele başlatacağının belirtilerini gösterdi. Chelsea ve Mısırlı oyuncuya kontrat anlaşmasını ihlalden FIFA'ya şikâyette bulundular. 30 milyon avro tazminat istediler ve eğer futbolun dünya çapındaki yönetimi onları haklı bulsaydı, oyuncu dört ay oynama yasağı alabilirdi. FIFA Fiorentina'nın şikayetini Mayıs 2016’da reddetti ama Morlular pes etmedi ve başvurularını Lozan’daki Spor

Tahkim Mahkemesi'ne (STM) götürdüler. Haziran 2017’de

STM başvuruyu reddetti ve FIFA'nın kararını onayladı. Salah meselesi kapanmıştı ve Ramy Abbas Fiorentina’ya tepki için olayı Twitter’a taşıdı ve şunları yazdı: "İtalyanca’da soytarı ne demek?" ve "İtalyanca’da 'mor' ne demek?" Yasal dava iki sene sürmüş olsa da futbol davası 6 Ağustos 2015’te sonlandı. Resmi bildiri 19.00'da geldi: "AS Roma Mısırlı uluslararası oyuncu Chelsea’den Muhammed Salah'la imza attığımızı bildirmekten mutluluk duymaktadır. 23 yaşındaki futbolcu Giallorossi ile dört yıllık kontrat imzaladı"

Roma’da 11 numaralı forma

Bildirinin ardından 11 arka numaralı yeni formasıyla fotoğraf çekildiler, sarılıp el sıkıştılar ve Mo televizyon kameraları önünde kontratı imzaladı. Yedi aydan kısa bir süre içindeki ikinci resmi basın toplantısı ertesi gün yapıldı. Roma’nın Amerikan CEO'su Ítalo Zanzi Salah'ı tanıttı: "Muhammed Salah’ı sunmaktan büyük mutluluk duyuyoruz, o genç ama çok yetenekli bir oyuncu. Gelecekten eminiz. Roma'ya hoş geldin." Sorular başladı ve Mısırlı Messi açıkladı: "Fiorentina’da geçirdiğim süre çok faydalı ve olumluydu. Orada 6 ay geçirdim ve ailem ve kendim çok mutluyduk. Fakat artık bunun sonuna geldik. Seçme hakkım vardı ve ben de işte tam bu yüzden burada, Roma’dayım."

Kaynak: “Futbolun Hızlı ve Yetenekli Yıldız SALAH” Kitabından yazılmıştır.

Birçok kişi için okçuluk, Robin Hood ve Küçük John'un Sherwood ormanlarında derebeyinin adamlarına ok atmaları anlamına gelmektedir. Ama o günden bu yana okçuluk sporu çok şey kazanmıştır. Beceri olarak pek değişmese de malzeme olarak büyük ilerleme olmuştur. Eski uzun yay gitmiş, yerine gücünü cam elyafından alan ve alüminyum oklara saatte, 200 km'nin üzerinde bir hız verebilen yaylar gelmiştir.Okçuluk fazla bedensel güç gerektiren bir spor değildir, daha çok süreli uygulanabilen kas gücüne ve beceriye dayanır. Bu nedenle okçuluk yarışmalarında her yaştan sporcu yer

alır. Seyircisi azdır.

Hedefin ortasına saplanmış bir ok 10 puan alır. Kenara doğru her halkının puan sayısı 1’e düşene kadar azalır.

1Hedef

Sıkıştırılmış samandan yapılan hedefin üzeri branda beziyle kaplanmış ve çember çizgilerle beş renge boyanmıştır. Bu renkler merkezde sarı ve sırasıyla, dışa doğru kırmızı, mavi, siyah ve beyazdır. Her renk şerit de ikiye ayrılmış ve böylece hedef içten dışa doğru 10'dan 1'e inen sayılarla numaralanmıştır. 122 cm çapındaki hedef 60, 70 ve 90 m atışlarında, 80 cm çapındaki hedef ise daha kısa mesafeli atışlarda kullanılır. Hedefin ortasındaki sarı alan "altın" diye adlandırılır.

2Malzeme

Yay ve oklar dışında okçular, parmaklarını yayın etkisinden koruyan bir eldiven, yayı tuttukları kollarını korumak için de bir kolluk kullanırlar. Yay bazen göğüse ya da omuza çarpabilir, bunu önlemek için de göğüslük takılır. Yay büyük bir hızla boşaldığı için çarptığı yerde büyük yaralar açabilir. Modern yaylara duyarlılığı artırmak amacıyla birçok ek parça konmuştur. Bu parçalardan en belirgini dengeleyicilerdir. Yayın sap kısmına vidalanan çubuklara küçük ağırlıklar tutturulmuştur ve gerilen tel bırakıldığında yayın dengede kalmasını sağlarlar. Modern yaylarda ayrıca el tutacak yerin 20 cm üzerinde, bir gez takılıdır. Bu okçunun hedefe iyi nişan almasına yardımcı olur. Yaylar ağırlıklarına ya da germe ağırlıklarına göre sınıflandırılır. Germe ağırlığı, yayın gerilme uzunluğu için gerekli gücü gösterir. Yayın sınıflaması için, 15 kg'la 71 cm denilmişse, yay 71 cm uzunluğundaki oku atmak için gerildiğinde okçunun parmakları 15 kg'lık bir güç harcıyor demektir.

3Kazanma

Okçulukta kazanma çok kolaydır. Okçular atışlarını hedefin tam ortasına yöneltirler. Her ok hedefte vurduğu yere göre puan alır. Bir ok halkaları ayıran çizgi üzerine saplanmışsa daha yüksek olan puanı alır. FITA tarafından düzenlenen uluslararası yarışmalarda erkekler iki turda 144'er ok atarlar. Her turda okçu 90, 70, 50 ve 30 metreden hedefe üçer düzine ok atar. Kadınlar da 4 ayrı mesafeden 3'er düzine atış yaparlar. Yalnız bu mesafeler 70, 60, 50 ve 30 metredir. Okçular her seferinde sayılarını okumadan önce 6 atış yaparlar. 50 ve 30 metreden, daha küçük hedefe yaptıkları atışlarda ise 3 atışta bir sayı okunur, çünkü sarı alan oklarla çabuk dolar ve bazı oklar ötekilere çarparak saplanmadan düşebilirler. Olimpiyat Oyunları'nda iki turda toplam 288 ok atışıyla yapılan karşılaşmalarda iyi bir puan erkeklerde aşağı yukarı 2500, kadınlarda da 2400 olur.

4Kurallar

Kurallar malzeme, kıyafet ve emniyet önlemlerini içerir. Bunlar öylesine genel kurallardır ki önemli karşılaşmalarda okçular bu kuralları hiçbir zaman çiğnemezler.

Modern okçu çeşitli dengeleyiciler kullanarak atış yapar.

5/6Beceriler-Taktikler

Okçular her atışta aynı mekanik hareketleri yapmak zorundadırlar.

Bu bir dizi hareket şunlardır: Takma, Kavrama, germe, tutma ve bırakma, yani oku yaya takma, yayı parmaklarla kavrama, yayı germe, nişan alana kadar tutma ve oku yaydan bırakma. Okçu eğer bunlardan herhangi birinde hatalı davrandığını anlarsa hemen durup hareket dizisine yeniden başlar. Okçuluk yapmadıkça kimin iyi ok attığını söylemek zordur. Her oku aynı stilde atan okçu önde gidiyor demektir ve bir atış ne kadar rahat yapılmışsa o kadar iyidir.

7Terimler

Bouncer (Zıplama): Hedefe vurup düşen ok.

Cutter (Kesme): İki halka arasındaki çizgiye saplanan ok.

FITA: Uluslararası Okçuluk Federasyonu.

Fast (Çabuk Dur): Ok atmayı durdurması için okçuya yapılan çağrı.

Gold (Altın): Hedefin merkezi.

Grouping (Gruplaşma): Hedef üzerinde okların toplu olarak bir yere saplanması.

Hanger (Sallanma): Hedefe tam saplanamayıp sallanan ok.

Perfect end (Tam Vurma): 6 atışı da sarıya saplama.

Pinhole (iğne Deliği): Hedefin bir noktayla belirlenmiş olan tam ortası.

Quiver (Torba): Ok torbası.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır.

Standart engelli koşular erkekler arasında 110 m ve 400 m’de, kadınlar arasında 100 m ve 400 m’lerde yapılır. Gerçekten zorluklar ilavesi dışında, sürat koşullarından pek farklı değildirler tepesi tahta metal engeller şeklinde 10 “zorluk” yarışmacıların üzerinde aşmasını bekler. 3000 m çit engelli yarışı ise yalnız erkeklerin koştuğu bir yarıştır ve 28 tahta engellerden 7 kez geçilen bir sulu hendek engelinden oluşur.

2Malzeme

3Kazanma

Hepsinde çizgiyi ilk geçen atlet birinci olur.

400 m yarışın son 3 engeli, yorulan atlet için büyük bir zorluk oluşturur. Adaleler kasılır ve adımlar teklemeye başlar.

4Kurallar

Engelli koşularda her yarışmacı kendi kulvarında kalmak zorundadır. Koşu sırasında bacağın, engelin üstünden değil de, yanından aşması geçerli değildir. Ancak kasıtlı olmamak kaydıyla, engel devirmenin cezası yoktur. Zaten bir engeli geçmek, devirmekten daha avantajlıdır, çünkü engel deviren atlet dengesini kaybedebilir.

300 m çit engelli yarışının engelleri çarpıldığından yıkılmayacak şekilde yapılmıştır. Koşucular engelleri geçerken isterlerse üstlerini basabilirler. Ama, 0,914 m yüksekliğinde olan ve arkasında 3, 66 m’lik bir su havuzu bulunan engel dışında koşucular engelleri aşarken üstlerine basıp vakit kaybetmek istemezler. Sulu engeli aşarken üstüne basılmazsa suyun daha derin bölümüne düşülür. Gerçi bir cezası yoktur, ama aletler bu yavaşlatıcı ve rahatsız edici uygulamadan kaçınırlar.

5/6Beceriler-Taktikler

Engellerinin kademeli bir şeklinde dizilerek hazırlanmasına rağmen, 400 m engelli, 400 m düz yarışı göre, izlenmesi daha kolay bir yarıştır. Bütün kulvarlarda her engel başlangıç çizgisinden eş uzaklıktadır. Aynı sıra numaralı engeli aşmak için ilk yükselen atlet önde koşuyor demektir. Günümüzdeki engelli koşucuların akıcı ritmi, bu koşunun aslında nedenli güç olduğunu gizlemektedir. Engelleri kötü aşan birini görmeden, iyi bir engelli koşucunun üstünlüklerini anlamak kolay olmaz. Amaç engelleri yüksekten değil, süratli ve koşu hareketini kesintiye uğratmadan geçmektir. Havada harcanan zaman vakit kaybıdır. İyi engelli koşucuları, engelleri sürtünür gibi aşarlar. Hareket önce öndeki ayağın engeli aşmak için ileri doğru açılmasıyla başlar. Bunu, arkadan gelen sıçrama ayağının yan dönerek onu takip etmesi izler. Bu arkadan getirilen ayağın, fazla yükseltilmemesi, engeli geçecek kadar kaldırılması gerekir. Amaç mümkün olduğunca çabuk koşuya geçebilmektir. Kalçaların aşırı hareketli olması gerekmektedir. Ama tüm engelli koşularda, mesafe ilerledikçe yorgunluk artar ve yarışın bitimine doğru beklenmedik düşmelerle karşılaşılabilir. Bu yüzden, birinci atlet çizgiyi geçmeden kazananın kim olacağı pek belli değildir.

Engelli yarış zamanları sürat koşullarından çok düşük değildir, çünkü koşucular engellerin üzerinden atlamaz, adeta uçarak geçerler. Bütün maharet, atlayış yapacağı bacağı süratle kaldırıp engeli aşmak ve hemen koşu pozisyonuna geçebilmektedir.​​​​​​​

7Terimler

Stride pattern (Adım düzeni): Başarılı bir engelli koşusu için adımların düzeni son derece önemlidir. Atletler sadece kafaları ilerde hızla engellere saldırıp başarıya ulaşamazlar. Engeller arasındaki adımlarının sayısına ve uzunluğuna dikkat etmeleri gerekir. Engele vardıklarında sıçrama ağıyla yükselebilmeleri ancak böyle bir düzenlilikle sağlanabilir. 400 m engellide, ilk engel başlama çizgisinden 45 m ötededir, bunu 35 m aralıklı dizilmiş öbür engeller izler. En sonda ise 40 m'lik bir düz koşu alanı kalır. Yarışın ilk yarısında bir atlet diyelim 13 adım atarak engelleri doğru ayakla geçiyor. Yarışın ikinci yarısında yorgunluk kendini gösterince, kalan engeller arasında 15 adım atmaya bilinçli bir şekilde karar verebilir ve böylece gene engelleri doğru ayakla geçer. Öte yandan iki ayağıyla da engel aşabilen koşucular vardır ki, bunlar yorulunca, diyelim 13'den 15 adıma değil de, 14 adıma geçebilirler.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır.

Dimdik ve zikzaklı bir buz pistinde korkunç bir hızla kayan bir kızağı kullanmak hayli cesaret işidir. Kızaklar 2 ya da 4 kişi tarafından kullanılır.

1Parkur

Yarış parkuru en fazla 1200 m uzunluğunda ve en az 15 sert virajlı olarak yapılır. En keskin virajlarda duvarlar, yaklaşık 6 m yüksekliğindedir ve parkurdan fırlamaları önlemek için de duvarın üst kenarı içe dönük olarak yapılmıştır. Geçmişte virajlarda ölümle sonuçlanan kazalar yaşanmıştır. Birçok parkurda virajlar yapay olarak buzlandırılırsa da tamamen yapay buzlu parkurlarda sürat düştüğünden bunları yıldız kayakçılar pek tutmazlar.

2Malzeme

Bugünün kızakları çelik ve alüminyumdandır ve iki çift yuvarlak çubuk üzerine oturtulmuştur. Arkadaki çubuklar birbirine bir dingille bağlıdır, öndekiler bir ip yardımıyla dönebilir olarak yapılmıştır.

Kızakçılar, yerden 20 cm yüksekliğinde ve önünde rüzgâr direncini kesmek ya da çarpmalarda etkiyi azaltmak için bir siperi bulunan oturma yerlerine otururlar. Kızaklar en çok 67 cm genişliğinde ve dörtlülerde en çok 3.80 m, ikililerde de en çok 2.70 m uzunluğundadırlar. İki kişilik kızaklara boblet adı verilir.

Kızaklarla 150 km/saatlik hıza yaklaşıldığından kızakçılar koruyucu dizlik, dirseklik, başlık ve yarış gözlüğü takarlar.

3Kazanma

Uluslararası yarışlarda her kızak 4 deneme yapar, bu bir günde iki şeklinde olur. Toplam iniş zamanı en az olan kızak yarışı kazanır. Dört iniş süresi toplamında bile derecelerin saliselerle belirlendiği çok olur. Büyük yarışlarda her ülke antrenman inişlerine 3 kızakla katılabilir, ama yarışmalara bir ülkenden yalnız iki kızağın katılmasına izin verilir.

4Kurallar

Ağır kızakçıların avantajlı olacakları göz önünde bulundurularak bir ağırlık limiti konmuştu. Bu limit kızakla beraber dörtlüler için 630 kg, ikililer için 385 kg’dır. Bu limitler içerisinde kalmak koşuluyla kızaklara ek ağırlık konabilir.

Yarışı en iyi zamanda bitirmenin sırrı en hızlı yolu bulmaya bağlıdır. Buzdan duvardan çok alçaktan ya da çok yüksekten gitmek yarışçıların az da olsa saliselerle de ölçülse zaman kaybetmesine yol açar.

5/6Beceriler-Taktikler

Önemli saniyeleri kazanmanın birkaç yolu vardır. Bunlardan biri, viraj alış biçimiyle, yani kızağı viraj duvarından fazla yükseğe çıkarmamakla zaman kazanmadır. İşte burada parkuru tanımanın önemi ortaya çıkar. Bu nedenle parkurda resmen 4 gün antrenman inişleri yapılır. Arkada oturan frenci, öndeki dümenciyle tam bir uyum ve anlaşma içerinde olmalıdır. Onun için de çiftler birkaç sezon bir arada çalışır ve yarışırlar. Dört kişilik yarışlarda ağırlığın bir yandan öbür yana alınışının kontrol mekanizmasıyla uyumlu hale gelmesi son derece önemlidir ve dönüşlerde pek açık olmasa da iki orta adamın oynadıkları rol çok büyüktür.

Bu iki adam kızağı yalnızca safra olarak alınmamışlardır. Kızak hızlandıkça kızakçılar öne doğru tek bir vücut gibi eğilirler ve bu tek söz söylemeden birlikte uygulanan hareketler uzun çalışmalarla kazanılır. Birlikte eğilemeyen kızakçılar görürseniz bilin ki dereceleri iyi olmayacaktır. Çoğu zaman çıkışın bir yarışı kazanma ya da kaybetmedeki rolü önemsenmez, oysa çıkış tekniği adeta belirleyicidir. Çıkıştan 15 m sonra elektrikli kronometre çalışmaya başlar. Dümenci dahil bütün kızakçılar, yerlerine oturmadan önce yanda ve arkada bulunan tutunacak yerlerden kızağı iterler. Kızağı yalpalatmadan ve birbirlerine çarpmadan iterek hızlı çıkışa sağlayabilmek için kızakçıların mükemmel bir takım çalışması yapmaları gerekir. Bu o kadar önemlidir ki, birçok takım sezon başlamadan önce benzer koşullarda uzun uzun çalışırlar.

Hoparlörler yapılan anonslarla kızağın belirli noktalarda geçiş süreleri belirtilir ve birinci anons, çıkışın başarılı olup olmadığını gösterdiğinden özel bir öneme sahiptir.

Parkur bir dağ yamacından yılan gibi kıvrıla kıvrıla iner ve hatta bir yerinde kendisini kesen bir dönüş oluşturur. Üç değişik başlama noktası vardır.

7Terimler

Ballast (Safra): Limit ağırlığın altındaki kızaklara konan ek ağırlık.

Bob: Kızağın popüler adı.

Boblet: İki kişilik kızak.

Brakeman (Frenci): Start ve finiş uyumunu sağlayan sonraki adam.

Cowling (Siperlik): Fiberglastan yapılma, rüzgâr direncini azaltan pürüzsüz levha.

IBF: Uluslararası Bobsleigh Federasyonu.

Middle men (Orta Adamlar): 4 kişilik kızakta ortadaki iki adam.

Starting Block (Start Bloku): Frencinin başlangıçta hız almak için ittiği takoz.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Sebastián Nadal ve karısı Ana María'nın, oğullarına Barcelona’dan gelen tenis bursu teklifini reddetmelerinde şaşılacak bir şey yok. Hele Rafa'nın, ailesinin bu kararını sevinçle karşılamasına ise hiç şaşırmamak gerek. Büyük ada gezilecek yerler Mallorca Adanın, Rafa Nadal'ın üzerinde güçlü bir çekim etkisi olduğu çok açık. Uluslararası turnuvalara gittiğinde sürekli evini özlüyor ve ilk fırsatta, en hızlı şekilde geri dönüyor. Ağır rekabetle dolu dünyasının zorlukları, spor kariyeriyle özel hayati arasındaki derin karakter farklılıkları göz önüne alındığında, kendini yalnızca evindeyken rahat hissetmesi anlaşılır bir şey.

Tenisçi Nadal, dünyanın dört bir yanında başarıdan başarıya koşuyor; ancak öteki Nadal, Mallorca'nın dışında kendini sudan çıkmış balk gibi hissediyor. Akdeniz’de gezilmesi gereken ada.

Bunun nedenini adalılara özgü kuvvetli aidiyet hissinde aramak gerek. İşin doğrusu, Nadal'ın kendini normal hissedebildiği; insanların ona yaptıkları yüzünden değil, kişiliği yüzünden saygı duyduğu tek yer Mallorca.

Mallor kültüründen geldiğini unutmamak gerekir. İlginç olan şu Nadallar, Mallorca kültürünü şekillendirmekten ve de bu kültürlü şekillenmekten her zaman gurur duyuyorlar. Rafa'nın o zihinsel dayanıklılığının temeli olan sağlam aile bağlarının, biraz da Mallorca kültüründen geldiğini unutmamak gerekir. İlginç olan şu ki, Mallorcalıların sarsılmaz birliktelikleri, İspanya gibi Katolik geleneğin ağır bastığı, insanların doğdukları yere ve atalarına son derece düşkün oldukları bir ülke için bile fazla. Ve adanın üçüncü büyük kasabası olan Manacor'da kök salmış olan Nadallar bu gerçeğin en iyi örneklerinden biri sayılmalı. Akdeniz’in nadide incisi. 

Sebastián ve Ana María, onların babaları, babalarının babaları hep orada doğup büyümüşler. Buna elbette, Rafa ve uzun süredir beraber oldukları sevgilisi María Francisca da dahil. Rafa kendini memleketiyle öyle özdeşleştirmiş ki, başka bir yerden bir kadınla ilişkisi olmasını hayal etmek bile zor. Onun doğal ortamı Manacor olduğu için Miamili ya da Monte Carlolu bir kadınla duygusal bir bağlılığı olması, herhalde iki farklı türün birleşmesi kadar tuhaf kaçardı.

Rafa'nin üç nesle kadar uzanan geniş ailesi tüm fertleriyle birlikte, Manacor'da ya da Manacor' un sayfiye yerlerinden biri olan Porto Cristo'da yaşıyorlar. Ve Rafa'nın, fizyoterapisti Rafael Maymó dahil en yakın arkadaşları da hep Manacorlu. Kasaba dışından yakın olduğu iki arkadaşı var: Carlos Moyá ve kondisyoneri Joan Forcades. Ancak onlar bile Mallorca'nın başkenti olan Palma' danlar. Dünyanın en güzel adası.

Nadal'in profesyonel ekibinde, Carlos Costa ve Jordi Robert gibi iki Katalan' ın olmasının bir sebebi olduğunu da sırası gelmişken açıklamak gerekir. Mallorcalılar için iki türlü "yabancı” vardır: Katalanlar ve diğerleri. Dillerinin ve yaşadıkları coğrafyaların benzerliği (ki Katalanların başkenti Barcelona, Mallorca'dan uçakla en fazla yarım saat ötede), Katalanların birinci dereceden kuzen gibi görülmelerini sağlıyor. Nadal'ın çevresindeki tek "yabancı” olan Endülüslü Benito Pérez Barbadillo ise, ekip içinde sevilip sayılan biri, ama Endülüslülere özgü dışa dönüklüğü onun şakayla karışık sürünün kara koyunu olarak görülmesine neden oluyor.

Mallorcalılar’ın bu bir arada durma dürtüleri, İspanya’nın geri kalanının onları son derece "kuşkucu" insanlar olarak görmelerine yol açar. Adanın tarihine şöyle hızlı bir bakış atıldığında, bu yargının çok da yanlış olmadığı anlaşılıyor. Avrupa haritasında küçük bir nokta olan Mallorca, en az iki bin yıldır yabancı istilacıların fatihlerin hedefi olmuş. Önce Romalılar, sonra Vandallar, sonra Mağribiler, sonra İspanyollar ve elli yıl önce başlayan turizm patlamasının sonucu olarak da İngilizler ve Almanlar. Mallorcalılar' ın kuzeyden gelen barbarlar" olarak gördükleri bu son ikisi, zaman içinde adanın en güzel manzaralı yerlerini kapmışlar. (Mallorca'nın nüfusu 800.000 civarında olmasına rağmen, adayı her yıl 12 milyon turist ziyaret etmekte.)

Ada tarih boyunca korsanlar tarafından da pek çok kez yağmalamış. Geçen yüzyılın ortalarına kadar denize yaklaşmayan, hatta denizi hiç görmemiş Mallorcalıların olması belki de bu yüzden. Yani yabancı istilacılarla birlikte yaşama tehlikesinin onları böyle temkinli ve çekingen yaptığını söylemek hiç yanlış olmaz. Bu izlenimlerin varlığından haberdar olan Sebastián Nadal, memleketinin kültürünü öğrenmeye meraklı olanlara, hem adalıların hem de ziyaretçilerin iyi bildikleri Sevgili Mallorcalılar adlı bir kitabi okumalarını tavsiye ediyor. Söz konusu kitabın sayfaları, adalıların nasıl mesafeli" ve "konuşmaktan çok dinlemeye meyilli" olduklarına dair örneklerle dolu. Bu, Sebastián Nadal'a ve oğluna da uyuyor. Tabii, aralarında en konuşkan karakter olan Toni hariç. Aile içinde biraz uyumsuz olarak görülmesinin bir nedeni de bu belki.

Fakat Rafa Nadal' ın, tenis dünyasını fethedip, bütün dünyada tanınan bir isim haline gelmesinin en önemli nedeni, Toni Amcası onun da adalılara özgü klişeleri kırma cesaretini göstermiş olması. Sevgili Mallorcalılar'da konuyla ilgili olarak şöyle diyor: “Mallorca' da insanlar, çalışmaktan değil, yaşamaktan zevk almanın peşinde koşarlar. Zaman kavramları da hep bunun üzerine kuruludur.” Kendini Protestan iş ahlakına daha yakın hisseden Rafa Nadal'ın bu bakımdan Mallorca'nın yerlisi olan atalarından çok, yakın zaman da gelen Alman sömürgecilerle daha çok ortak noktası var. Kendisi de Mallorcalı ve de bir tenis şampiyonu olan Carlos Moyá, Rafa'yla Toni'nin, "Karayiplilere özgü bir rahatlıkları" olduğunu söylediği

Mallorca halkında, nadir görülen bir başarma arzusuna sahip olduklarını söylüyor.

Öte yandan, Rafa Nadal'ın, tenis hayatının dışındaki zaman algısının Mallorcalılar gibi geniş ve uyuşuk olduğunu da belirtmek gerekir. Randevularına zamanında gitmek gibi bir kaygısı olmadığı gibi, arkadaşlarıyla eğlenirken gecenin kaçı olduğuna bakmak gibi bir alışkanlığı da yok. Ancak arkadaşlarıyla arasındaki tek fark, elbette birkaç saat sonra kalkıp antrenman için korta gitmekten üşenmemesi. Bütün hayatını adadığı tenis sporu söz konusu olduğunda, o Akdenizli haz düşkünü hallerinden sıyrılıp bir disiplin abidesine dönüşüyor.

Mallorcalı hemşerileri, onun seçtiği bu yola saygı gösterip adaya getirdiği başarılarla gurur duysalar bile, ona karşı tahmin edildiği kadar büyük bir hayranlık beslemiyorlar. "Mallorca fazla kahraman çıkaran bir yer değildir," diye yazıyor Sevgili Mallorcalılar’da. "Ve bu az sayıdaki kahramanlarını pek de göklere çıkarmazlar." İşte Rafa Nadal'ın, insanların imza ya da fotoğraf istemek için üzerine atlamayacaklarını, sokakta görüp etrafına üşüşmeyeceklerini bildigi için gündüz vakti rahat rahat dolaşabildiği tek ver Manacor. Alın size, adalıların ne kadar mesafeli olduklarına bir örnek daha. Adada, kendini göstermede aşırıya kaçmak da hoş karşılanmayan durumlardan.

(Mesela Rafa başarılarından sonra değişseydi herkes, "kendini ne sanıyor?" diye ayıplardı onu.) "Kalabalığın arasından sıyrılmayı çalılaşan bir kafa anında koparılır," diyor Sevgili Mallorcalılar' da. Zaten Nadal’ın da, tenis oynamadığı zamanlarda kafasını çıkarmaya niyeti yok. Annesi Ana Maria’ya göre Nadal’ın kendini dünyadan soyutlayabildiği tek yer Mallorca. “Turnuvalardan sonra buraya dönemeseydi delirirdi herhalde,” diyor Ana Maria Nadal. Anlaşılan, tenis hayatı çılgınca bir koşturmaca içinde geçen Rafa Nadal için Mallorca huzurlu eşanlamlı.

Kaynak: “Benim Hikayem Nadal” kitabından yazılmıştır.

Alişan ve Ailesi, Ciple Kaza Yaptı

Büyük aksilik: Alişan olarak tanınan şarkıcı Serkan Burak Tektaş, ölüm tehlikesi atlattı. İstanbul’dan İzmir’e giden Alişan, ailesiyle birlikte kaza yaptı. Şarkıcının kullandığı cipi sağ arka aksı, İzmir-İstanbul Otoyolu Çerkezosmaniye Mahallesi yakınlarında kırıldı. Bunun sonucunda araç bariyerlere çarpıp devrildikten sonra 30 metre sürüklendi. Feci kazadan Alişan ile eşi Buse Varol ve iki yaşındaki oğlu Burak yara almadan kurtuldu. Hafif yaralanan ailenin yabancı uyruklu çocuk bakıcısı Marianne Villamor Landayan hastaneye kaldırıldı.

Alişan “Ne olduğunu anlamadım. Büyük şok yaşadık, ölümden döndük. Hayatımda ilk defa kaza yapıyorum, verilmiş sadakamız varmış. Böyle bir aracın aksı nasıl kopabilir, hayret ediyorum” diye konuştu. 

Kaynak: İHA

Hitit ve Selçuklu dönemlerinde [savaşçı] içerik ve amaçlarla yapılan, Osmanlı döneminin ortalarından hayli sonrasına kadar da dinsel tekke ve vakıfların bünyesinde örgütlenen spor, Türkiye’de, Tazminat Batıcılığın etkisiyle, genel eğitim düzeninin bir parçası olarak laikleşti. Osmanlı İmparatorluğu’nun hem geleneksel sporlarıyla (güreş) bütün bağları bir çırpıda koparan bu [Batı’ya yöneneleşin] ilk adımı, 1863 yılında, [Mektebi Harbiye, Mektebi Bahriye,. Kuleli idâdisi ve öteki askerî idadilere lüzûmlu álet ve tesisler yaptırılmak suretiyle jimnastik dersinin konulmasıdır] (Unat, s. 137).

1869 yılında çıkarılan Maarif-i Umúmiye Nizamnamesi ile bu uygulama rüştiyeleri de kapsar biçimde genişletilecek, böylece, spor, tıpkı Aydınlanma Çağı Avrupa'sında olduğu gibi önce lâikliğe, sonra bağımsızlığa, beden eğitiminin vebiçimsel eğitim sisteminin bir parçası olarak yönelecektir. 

[Spor] denildiğinde akla yalnız [ata yadigârı] güreşin geldiği bir yapıdan spor anlayışının [tepük'ün alafrangası yani Moda,

Elpis, Imogene ve Kadıköy kulüplerinin bir araya gelerek 1903 yılında kurdukları İstanbul Futbol Birliği’ne nasıl gelindiğini kısaca görmekte yarar vardır. Sporun beden eğitimine bağımlı olduğu 1863-1903 döneminde biraz halkın agorafobisi (açık hava korkusu), çokça da padişahların Okolofobisi (kalabalık korkusu) yüzünden, sporu tanıma fırsatını fazla bulamadı Osmanlı insani.. Gerçi Galatasaray Lisesi'ne 1870 yılında gelen beden eğitimi öğretmeni Curel, Kâğıthane Çayırında halkın şaşkınlıkla izlediği bazı öğrenci koşuları düzenlemiş, Mekteb-i Bahriye öğrencisi Fuat Hüsnü (Kayacan) [Bobi] takma adıyla 1890'lı yıllarda istanbul'daki İngiliz takımlarında futbol oynanmış, [keyfiyet Il. Abdülhamit'e jurnal edilip hafiyeler takibata geçince] kapatılan Black Stockings (1899) ve Kadıköy (1901) gibi Türk takımlarını kurmak için girişimler olmuş, hatta 1904 St. Louis Olimpiyatları sırasında düzenlenen yarı-resmî yarışmalarda kim oldukları, nereden nasıl geldikleri bilinmeyen bazı Türk sporcuları boy göstermişlerdi (Fişek, SY, S. 261), ama bütün bunlar ya kişisel rastlantı ya yabancılarla sınırlı uğraşılar ya eğitim sisteminin uzantılarıydı. Bir başka deyişle 1863-1903 dönemi süresince çağdaş anlamda bir sporun belirtileri zaman zaman görülmekle birlikte, beden eğitimiyle spor, Avrupa'daki gibi, [zoraki] (ama bir bakıma zorunlu) bir [nikâh] içinde yaşadılar. Beden eğitimiyle sporun bu beraberliği zorunluydu, çünkü, Tanzimat yenilikçiliği, başka bütün alanlarda oldu

ğu gibi sporda da, Fransız modelini ithal etmişti. Lâik bir biçimsel eğitim sisteminin bir parçası okullardaki beden

eğitimi dersinin eklentisi olarak spor yapılmasını öngörüyordu bu model... Bu beraberlik yine zorunluydu, çünkü [Batılaşma gereği] Osmanlı okullarına beden eğitimi dersinin girmesiyle birlikte, futbol (Mekteb-i Sultani) ve basketbol (Robert Kolej) gibi Batılı sporlar da gelmişti. Hem ilk sporların, hem ilk sporcuların, hem 1903 sonrasında kurulan ilk kulüplerin (ör. Galatasaray, Vefa, İstanbulspor) büyükçe bölümünün [mektepli] oluşu her türlü örgütlenme ve kalabalıklaşmanın yasak olduğu bir II. Abdülhamit döneminde, okul duvarlarının arkasında ve biçimsel eğitim programları çerçevesinde yapılmanın spora sağladığı güvenceyle açıklanabilir. Ama, öte yandan, 1863-1903 dönemi süresince beden eğitimiyle sporun beraberliği zorakiydi, uzun ömürlü olamazsa, çünkü, spor beden eğitimiyle bütünleşirken, beden eğitimi de cimnastikle, hem de cimnastiğin çok özel bir türüyle özdeşleşmişti. Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü arşivlerinde yer alan [XX. Cumhuriyet Yılında Beden Terbiyesi ve Spor] başlıklı belgeden bu gelişmeyi izliyoruz:

Sadrazam Ali Paşanın zamanında Galatasaray sultanisine Fransa'dan beden terbiyesi öğretmeni olarak Morioux adında bir zat getirilmişti. Mektebi sultanide kurduğu jimnastik salonunda yapılan eklektik jimnastiklerin yetiştirdiği gençler arasında Faik Hoca (Üstün idman) vardı. Morioux'dan sonra çok sevdiği okulunun beden terbiyesi öğretmeni olmuştur. Yaptırdığı beden terbiyesi çalışmalarının Morioux'nunkinden farklı olmayacağı tabii idi, Bu, Fransızların meydana getirdikleri ve içerisinde âletsiz hareketler, gülle idmanları ve eskrim bulunan bir nevi Jahn Amoros jimnastikçileridir.

Kaynak: ‘’100 SORUDA TÜRKİYE SPOR TARİHİ’’ PROF.Dr. Kurthan Fişek, kitabından yazılmıştır

Modern pentatlonun kökleri, belki de, kralın hizmetine alınıp, "Kral Habercisi" olabilmek için başvuranların niteliklerini ölçmek amacıyla yapılan sınavlara dayanmaktadır. Haberleri ulaştırabilmek için bu adamlar, bugün Modern Pentatlon karşılaşmalarında sınanan becerileri göstermek zorundaydılar: Atla gösteri atlayışları, epe karşılaşmaları, tabanca atışları, yüzme ve kros koşusu. Bir haberci düşünün ki atına atlayacak, duvarları ve çalıları aşacak, kendisini kılıçla, tabancayla savunacak, atını bir çatışmada kaybederse, diyelim bir ırmağı yüzerek geçecek ve koşarak getirmekte olduğu haberi bir an önce Kral'a iletecek.

Bu modern spor güçlü, sağlam ve çok yönlü sporcularda şu özellikleri aramaktadır: Bir ata hakim olmak ve onunla bir uyum içine girebilmek; eskrimde incelik, hız, denge ve yenme hırsı; tabanca atarken sürekli konsantrasyon ve kendini dış etkilerden sıyırma yeteneği; birbirinden çok farklı olan yüzme ve koşuda güçlülük ve dayanıklılık.

Modern pentatlon bir erkek sporu olmasına karşın, günümüzde kadın sporcular da kendi aralarında yarışmaktadırlar, ama Olimpiyatlar ‘da bu dala yalnız erkekler katılıyor. Pentatlonda gereken malzeme normal olarak bireysel dallarda giyilen ya da kullanılan malzemeyle aynıdır.

Uygulanan kurallar da değişmez. En iyi olanı seçmek amacıyla her dalda standart bir performans saptanır. Bu standardı aşan yarışmacıya ek puan verilir. Standarda erişemeyenden ise puan eksiltilir. Bir takımın yaptığı sayı ise takım adına yarışan sporcunun aldığı puanların toplanmasıyla hesaplanır. Beş ayrı karşılaşma beş ayrı günde yapılır. Karşılaşmalar her zaman at binme, epe, atış, yüzme, koşma sırasıyla yapılır.

At binme: Her yarışçı bineceği at için kura çeker ve daha önce binmediği bu atın huyu ve yetenekleri binici için belirsizdir. Kurasını çektikten sonra, biniciye, atıyla uyum sağlaması için, yarışa başlamadan önce 20 dakikalık bir süre tanınır ve altı deneme atlayışı yapmasına izin verilir. Yarışma sırasında yarışçı 800 m'lik parkurda 15 engeli aşar. Bu engellerden birisi iki engelin arka arkaya konduğu ve iki atlayışla geçilen çift engeldir birisi de üçlü engeldir. Böylece toplam engel sayısı 18i bulur. Yarışçıya parkuru tamamlaması için iki dakika süre tanınmıştır ve bu sürede yarışı tamamlarsa 1100 puan kazanır. Puanlardan şu şekilde eksiltme yapılır: İki dakikayı aşan her saniye için iki puan; devrilen her engel için 30 puan, atın engel aşmayı istememesi durumunda 40 puan (at bir engeli en fazla üç kez atlamak istemeyebilir, üçüncü isteksizlik belirtisinden sonraki engele geçilir). Eğer isteksizlik çift ya da üçlü engelin herhangi bir aşamasında olmuşsa o engel bütünüyle yeniden aşılmalıdır.

En zor tahmin yürütülebilecek bölüm at binmedir. Çünkü atlatın seçilmesi kura çekimiyle yapılır.

Epe: Yarışın beden ve kafa olarak en yorucu bölümüdür. Bir yarışmacı teker teker bütün öbür yarışmacılarla karşılaşır. Karşılaşılan rakip sayısı dünya şampiyonalarında altmışı bulur. İlk tuşu yapan maçı kazanır. Vuruş vücudun herhangi bir noktasına yapılabilir ve tuş epenin ucu vücuda değdiğinde yanan elektrikli bir aletle saptanır. Bir karşılaşmaca için yeşil, öbürü için kırmızı ışık yanar. Bir yarışmacı en fazla 1000 puana varabilir ki bunun için maçların yüzde 70'ini kazanmak gerekir. Yarışmacı sayısına bağlı olarak her galibiyetin belirli bir vs. puanı vardır. Yarışmacı sayısı azaldıkça, galibiyetle kazanılan puan sayısı artar.

Atış: Bu yarışta bedensel güce ya da dayanıklılığa çok az gereksinim vardır, ama yorucu geçen bir epe karşılaşmasının ertesi günü büyük bir konsantrasyon gücü sergilenecektir. 22 kalibrelik standart tabancayla, dönen ve 3 saniye görüntüde kalan bir hedefe atış yapılır. Karşılaşma her birinde 5 atış yapılan 4 ayrı seriden oluşur (toplam 20 atış) ve her atış öncesi sporcu kolunu 45’lik açının altına indirmelidir. 1000 sayılık bir pentatlon puanına ancak 194 atış puanı (maximumu 200) ile ulaşılır. Pentatlon puanlarına ekleme ve çıkarma 194'ün üstünde ve altında kaydedilen sayılarla yapılır. Her atış puanı 22 pentatlon puanı değerindedir.

Yüzme: Normal yüzme yarışlarındaki birlikte yüzme yerine pentatlonda yüzme saate karşı yapılır. Yarışlar gruplar halinde düzenlenir ve her yarışçı 300 m serbest yüzmek zorunda 1000 puan alabilmek için sporcu bu mesafeyi 3 dakika 53 saniyede yüzmelidir ve her yarım saniye erken ya da geç bitiriş için 4 puan eklenir ya da çıkarılır. Hangi grupta yarışırsa yarışsın grubu birinci bitiren yarışçıya ek bir puan verilmez.

Koşma: Her pentatloncu engebeli arazide 4000 m koşar. Normal kros koşularının tersine pentatloncular birer dakikalık aralarla çıkarak tek başlarına koşarlar. Bu nedenle, öndeki koşucuyu yakalamadıkça ya da arkadaki koşucuya yakalanmadıkça, koşucular birbirlerini görmezler. Saate karşı yarış genellikle normal yarışta olduğu gibi birlikte koşmaktan daha zor ve yorucudur. 1000 puanı alabilmek için yarışçı bu mesafeyi 14 dakika 15 saniyede koşmak zorundadır ve her saniye geç ya da erken bitiriş için 3 puan çıkarma ya da ekleme yapılır. 1976 Montreal Olimpiyat Oyunları’nda kazanan yarışçının toplamı 5520 puan olmuştu. At binmede 1066 ve epede 928'le standardın biraz altında, atışta 1044'le biraz üstünde puanlar almış ve güçlü bir yüzme (1164) ve hızlı bir koşuyla (1318) zafere ulaşmıştı.

Beş günlük yarışma boyunca hangi pentatloncunun birinci geleceğini, her birinin güçlü ve zayıf yanlarını iyice bilmeden tahmin etmek çok güçtür. Genellikle bir pentatloncu ilk üç günde çok iyi puanlara erişse de son iki yarışta gerekli enerjisi kalmadığından pentatlonu kaybedebilir. Tersine bir pentatloncu ilk üç karşılaşma sonucu pek parlak durumda olmayabilir ama üstün yeteneği sayesinde güce dayalı son iki yarışmada yukarı sıralara çıkabilir. Genellikle her karşılaşmada normal puanlar tutturan bir pentatloncunun madalya alması beklenir, ama çok iyi bir pentatloncunun bile şanssızlık sonucu at binme bölümünde huysuz ve inatçı bir atı çekebileceği hatırdan çıkarılmamalıdır. Bu tür beklenmedik durumlar bu spora heyecan ve üzüntü öğeleri katmaktadır.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır.

Söylentilere göre, 1823 yılında, Rugby Okulu’nda William Web Ellis’in bir futbol topunu kapıp koşmaya başlamasıyla Rugby oyunu ortaya çıkmıştır. Oyuncuların bir oyunda koşar, pas verir, ayakla vurur ve topu karşı takımın kale çizgisinin ötesine geçirerek ya da kale direkleri arasında atarak gol kaydına çalışırlar. Savunmadaki takım ise topu kapmaya çalışır.

“Rugger” diye de adlandırılan bu oyun 15’er kişi ile oynanan amatör veya profesyonel bir oyundur. Sekiz forvetin görevi rakipten topu kapmaktır. Bunlar iri ve güçlü oyunculardır. Yedi bekse hızlı koşan iyi top götüren oyunculardır ve forvetlerinden aldıkları toplarla depara kalkarlar. Oyun sık sık kesilir ve yeniden başlatılır, ama iyi bir oyunda oyuncular ve top alanın her yanına gidip gelir.

1Alan

Oyun alanının boyutları kesin değildir, ama boyu, kale çizgisinden kale çizgisine 100 metreyi, eni de 69 metreyi aşamaz. Alan boyutları gibi, kale direkleri de çeşitli nitelikte olabilir. Direkler genellikle tahtadan olup bazen çelikten, bazen de herhangi bir malzemeden yapılabilir.

FB tambek - RW sağ açık - LW sol açık - IC iç orta - OC dış orta - SH scrum haf- FH fly haf

Rugby alanı. Bir scrum (diziliş) yapışmış. Karşındaki savunma takımın bekleri bir sıraya dizilmiş takipleri karşılaşmaya hazır bekliyorlar.

2Malzeme

Bu oyunda giyilecek formaların ve şortların sağlam olması gerekir. Bazı forvet oyuncuları top kapma sırasında herhangi bir zarar gelmesin diye kulaklarını bantlarlar. Forvetler ayak bileğini saran yüksek konçlu ayakkabılarla, beklerse daha kısa konçlu ayakkabılarla oynarlar. Kramponlar "Rugby Football Union" (Rugby Futbolu Birliği) tarafından belirlenmiş boyutlara uygun olarak kösele, lastik, alüminyum ya da plastikten yapılır. Top, yumurta biçiminde, boyutları belirli ve 380-430 gram ağırlığındadır.

3Kazanma

İki temel sayı yapma yolu vardır. Deneme (try) ve gol (goal). "Try" bir oyuncunun topla birlikte karşı takımın kale çizgisini geçip topu kale arkasında yere değdirmesidir ve 4 sayı değerindedir. "Try" yapan takım ayrıca yere değdirmenin yapıldığı noktadan bir yer ya da hava vuruşuyla kaleye şut atma hakkını kazanır. Yer vuruşu top yere konarak yapılan vuruştur. Hava vuruşu ise topa elden bırakılıp yere değdiği anda yapılan vuruş, yani bir yarı vole vuruştur. Kaleye yapılan bütün atışlarda olduğu gibi, top bu vuruşta üst yatay direğin üzerinden ve iki düşey direğin arasından geçmelidir. Geçerse iki sayı daha kazanılır ve dört sayıya eklenir. Bu nedenle "try" yapan kişinin topu mümkün olduğu kadar kaleye yakın

ve kaleye karşı bir yere değdirmesi gerekir ki, vuruşu yapacak oyuncunun işi kolaylaşsın. Ayrıca hakem, "try" yapmak üzere olan bir oyuncunun favulle engellendiği görüşünde ise bir ceza "try"i (penalty try) verebilir. Bu durumda vuruş tam kalenin karşısından, ortadan yapılır.

Bunlar dışında iki gol atma yöntemi daha vardır: Penaltı golü (penalty goal) ve alan golü (dropped goal). Her ikisi de üç sayı değerindedir. Bazı hataları hakem penaltıyla cezalandırır, bu durumda rakip takıma bir yer vuruşu ya da hava vuruşu hakkı tanınır. Alan golü ise oyun devam ederken alanın herhangi bir yerinden yapılan bir vuruşla atılır.

Bir "try" yapıldıktan sonra, kaleye şut atılacağı zaman şutu atacak takımın oyuncuları topun arkasında durmak zorundadırlar. Karşı takım oyuncularıysa şutu atacak adam koşmaya başlayana kadar kendi kale çizgilerinin arkasında dururlar. Golü önlemek amacıyla atıştan önce savunma oyuncuları rakiplerine yüklenebilirler. Ama penaltı atışlarında böyle bir yüklenmeye izin verilemez.

Üç güçlü ve kısa adam ön sırayı oluşturmakta. Çengelci iki direk adam arasında yer almış. İkinci sıra forvetlerinin öndeki direk adamlarını destekleyişlerine dikkat edin. Açık oyuncusu da (6) skrum’un kenarına kaynamış.

4Kurallar

Oyunun kuralları oldukça karışık ve ayrıntılıdır ve sürekli olarak incelenip değiştirilmektedir. Bütün büyükler karşılaşmaları 40 dakikalık 2 devre olarak 80 dakika oynanır. Orta hakem oyunun yönetiminden sorumlu olmakla birlikte yan hakemlere danışabilir. Her devre, orta alanda bir yer vuruşu yapılarak başlatılır. Oyun her golden ve penaltı golünden sonra da böyle başlatılır. "Try"dan sonraki vuruş gol olmamışsa oyun ortadan bir hava vuruşuyla başlatılır.

Karşı takımın kalesine doğru ilerlemenin üç yolu vardır: Yan paslar yaparak, topu taşıyarak ve ayakla şut atarak. Hücum eden oyuncuyu önüne geçerek durdurmak ve engelleme yapmak (obstruction) yasaktır ve hücumu durdurmanın tek yolu elinde top olan oyuncuyu tutup düşürmektir.

Oyuncunun düşürülmesi bir ya da daha çok rakip oyuncu tarafından yakalanarak taşıdığı topun yere değdirilmeye çalışılması şeklinde olur. Top yere değdiği anda oyuncu topu bırakmak zorundadır. Bırakmazsa penaltı ile cezalandırılır. Böyle bir top bırakmadan sonra aynı takımın yeniden ilerleyebilmesi için topu kapması gerekir. Top yerdeyken forvetler çevresine toplanır (ruck) ve topukla (heel) vurmaya çalışırlar. Eğer top eldeyse forvet oyuncuları topu tutan oyuncunun çevresine toplanır (maul) ve topu düşürtüp kapmaya uğraşırlar. "Ruck" ve

"maullar bazen kitlenir ve her iki taraf da topu elde edemez. Bu durumda hakem bir tür hava atışı yaptırmak için oyuncuları "scrummage" denilen şekilde karşılıklı dizdirir. Topun kitlenmesinden öncelikle sorumlu olmayan takım oyunu başlatır. En yaygın "scrummage" dizilişi yandaki çizimde gösterilmiştir. Bu dizilişte en önde iki direk adam (prop) ve ortalarında da çengelci (hooker) bulunur. Hemen arkalarında iki ikinci hat oyuncusu ve yanlarında birer kanat adamı ya dayan forvet,en son hatta ise tek başına 8 numara forvet yer alır. Bekler ise kendilerine pas çıkarsa topla koşabilecek şekilde sıralanırlar. Bu yerleşmeden sonra top iki takımın diziliş hattı arasında kalan tünele kilitlenmeden sorumlu olmayan takımın scrum-half denen oyuncusu tarafından sokulur ve forvetler itişerek topu çekip kendi arkalardaki oyunculara geçirmeye çalışırlar. Top tünele düz olarak sokulur ve bu sırada oyuncular ayaklarını yerden kaldıramazlar.

Oyun sırasında yer kazanmak amacıyla ya da savunma taktiği olarak bir oyuncu topu ayakla vurup taca atabilir. Oyuncu kendi 22 metre çizgisinde ya da daha gerideyse topu doğrudan taca atma hakkına sahiptir.

Topun taca çıktığı yerde bir sıralanma (lineout) yapılır. Taca atma 22 metre çizgisinin dışından yapılıyorsa top taca çıkmadan önce en az bir kez yere çarpmalıdır. Eğer top yere çarpmadan doğrudan taca çıkarsa sıralanmada (lineout) topa vurulan noktanın hizasında yapılır. Sıralanmaya her iki takımdan en az ikişer oyuncu katılır. Top, sıralanmasa, oyuna "hooker" tarafından sokulur. Düz olarak atılması ve top elden çıkana kadar oyuncuların yerlerinden oynamamaları gerekir.

Bir oyuncu toptan ilerde yer alıyorsa ve kendi takımından birinin oynadığı top ona gelirse ofsaytta düşer. Scrummage ve lineout dizilişlerinde ofsayt durumlarını tanımlayan kurallar vardır. Örneğin sıralanmada (lineout) yer almayan bir oyuncu ofsayta düşmemek için taç çizgisinden en az 10 m uzakta olmalıdır. En ufak pas verme ya da top taşıma kurallarını çiğneme durumunda hemen karşı takımın oyunu başlatacağı bir scrummage cezası verilir. Lineout ya da scrummage dizilişleri sırasında yapılan teknik hatalar ise kaleye atılamayan ama doğrudan taca atılabilen serbest vuruşlarla cezalandırıl. Serbest vuruş verildiğinde karşı takım 10 metre geriye çekilmelidir. Çekilmezlerse serbest vuruş aynı noktadan penaltı vuruşuna çevrilir, yani kaleye atılabilir. Daha ciddi hatalarda doğrudan penaltı cezası verilir ve eğer hatanın yapıldığı nokta kaleye yakınsa, vuruş 3 sayı kazanmak amacıyla kaleye yöneltilebilir. Penaltı cezası verildiği anda karşı takım hemen 10 m geri çekilmelidir. Geri çekilmekte gecikirlerse penaltı vuruşunun yapılacağı nokta 10 m ileri alnır. Bu kural hakemle tartışmayı önlemek amacıyla konmuştur.

5Beceriler

Ön sıra: Direk adamlar (props) bu oyunun temeli sayılır. Bunlar, çengelciyi (hooker) destekleyen ve Scrummage’ların temelini oluşturan oyunculardır. Rakiplerine karşı bedensel üstünlük kurmak oyunlarının esasını oluşturur ve iyi direk adamları olmayan forvetler scrummage'larda başarılı olamazlar. 1.80 metreden kısa ama 95 kg'dan ağır olmalıdırlar. Çengelci (hooker) daha kıvrak bir oyuncu olup en önemli becerisi topla çok çabuk oynayabilmesidir. Birçok takımda lineout'larda topu yuvarlama görevi de çengelliye verilir.

Kilitler (Locks): Ön sıranın arkasında iki kilit adam yer alır ve genellikle bunlar takımdaki en iri adamlardır. Scrummage' larda kilolarından, lineout'larda ise boylarından yararlanırlar. Lineout sırasında sıçrayarak kapılan topun değeri çok büyüktür çünkü buradan beklere uzatılan toplar onlara daha geniş bir koşu alanı yaratır. En iyisi sıçrayan oyuncunun topu iki eliyle yakalayıp beklere pas vermesidir, ama genellikle oyuncu topu havada ancak tek elle çelerek ya da tokatlayarak beklerine yansıtabilir.

Arka sıra: İki yan oyuncu ve 8 numaralı forvetten oluşur. Son zamanlarda bu iki yan oyuncu kendilerini daha çok ikinci sıraya bağlamaktadır. Arka sıra forvetlerinin ortak hareket etmesi gerekir. En atletik oyunculardır ve görevleri topa, oyun süresince, olabildiğince yakın bulunmaktır.

Karşı takımın beklerine en yakın oyuncular olarak savunmada önemli rol oynarlar, hücumda ise ortadaki kaçak topları çok çabuk hareketlenip kendi takımlarına kazandırmaya çalışırlar.

Diziliş yan adamı (scrum hal):

Bekler ve forvetler arasındaki ilişkiyi kuran oyuncu olup scrummage'larda da topu tünele atan kişidir. Scrummage ya da ruck'tan lineout ya da maul’dan- arkaya çıkarılan topları kapıp karar vermek durumundadır: Pas mı verecek, ayakla şut mu atacak, ya da topla karşı alana doğru kendi mi koşacak? Dış yan adamı(Outside -half): "Fly half" ya da "out-haf" olarak da adlandırılır ve arka kısmın pilot adamıdır. Oyunu şut atarak, pas vererek ya da topla koşarak kontrolü altında tutar. Amerikan futbolundaki "Quarter-back" görevine eş bir görev yapar.

Orta adamları (Centre-three/quarters): Hücumda ya kanatlara pas verirler ya da rakiplerini koşarak geçmeye çalışırlar. İyi pas vermeleri çok önemlidir. Kısa mesafelerde büyük bir hızlanma yetenekleri olmalıdır. Savunmada ise aynı şekilde karşı takım oyuncularının yapacakları dalışları önlemekle görevlidirler.

Agklar: Orta adamları gibi, bunlar da iki kişidir. Biri sağda, biri solda durur. Bir açık oyuncusu rakiplerini feykler, dönüşler, hız değiştirmelerle aldatıp geçebilecek son derece hızlı bir oyuncu olmalıdır.

Tam bek (Fullback): Savunmanın en geri adamıdır ve tam zamanında, tam yerinde bulunmasını sağlayacak bir sezgi gücü olmalıdır. Her iki ayağıyla yapacağı vuruşlarla topu kolayca taca çıkarabilmelidir. Yalnızca savunma yapmakla kalmamalı, sırasında orta alana girip hücumu desteklemelidir.

6Taktikler

Takımın güçlü forvetleri varsa oyun genellikle onların çevresinde döner. Scrummage'larda topu beke vermek yerine, 8 numaralı forvet yan oyuncular ya da scrum-half ile birlikte karşı kaleye iniverir. Eğer top scrummage dizilişinden çok çabuk çıkartılmışsa "scrum-half" ya da "outside-half" kısa bir şutla topu forvetlerin önüne atarlar. "Box"denilen, karşı takımın "fullback"i ile forvetlerinin arasındaki boşluğa uzatılan bu topa forvetler saldırıverir. Lineout'ta ise top bir forvet tarafından bir başka forvete tokatlanır ve topu kapan forvet tüm gücüyle öbür forvetlerin de desteğini alarak ilerler. Lineout sırasında bir başka taktik de topu, diş orta adamla çaprazlama koşan (makas yapan) diş yan adama (outside-half) vermektir. Bir başka taktik de scrumhalf'in sürekli taça atacağı toplarla karşı kaleye doğru yaklaşmaktır. Takımın güçlü yanı bekleriyle, karşı savunmayı yarmak için çeşitli oyunlar yapılır, çapraz koşular, beklenmedik oyuncular kullanmalar, aldatıcı hareketler denenir.

Bu oyunda sürpriz öğesini kimse alt edemez. Aniden hızlanma, yana kayma, dönerek ilerleme bek oyuncularının en güçlü, kendiliğinden ortaya çıkan silahlarıdır.

Havanın da oyunda önemli rolü vardır. Koşmalar, paslaşmalar güneşli bir günde, kuru bir zeminde çok başarılı olurken, yağmurlu ve rüzgârlı günlerde oyun son derece çetin bir hale gelir.

7Terimler

Advantage (Avantaj): Bir takımın kurala aykırı davranışında öbür takımın üstün durumu bozulmamışsa hakem oyunu sürdürür.

Blind side (Kör Yan): Kısa, dar zayıf yan da denir. Topla, yakın olunan taç çizgisi arasındaki alan. Eğer top alanın sol yanındaysa sol taç çizgisiyle top arasındaki bölge.

Dead (Ölü Top): Topun oyun dışı kalması.

Drop out 22 (22'den Hava Atışı): Hücum eden takım bir şut atar ya da koşarak taşıdığı topu karşı kale çizgisinde kaybederse ve bu arada rakip takımdan bir oyuncu topa değerse, savunmadaki takıma 22 metreden bir hava atışı kazanır. Bu atış 22 m çizgisinin istenen bir yerinden yapılır.

Atış kurallar çerçevesinde engellenebilir. Dummy (Aldatma): Oyuncu pas atıyormuş gibi yapıp topu tutar.

Engine room (Makine Odası): Maç spikerlerinin ikinci sıraya verdiği ad.

Fly hack (Yerden Vuruş): Top yerdeyken yere yakın, paralel ve sert vuruş.

Front five (On Beşli): Üç ön forvet ve iki kilit adam. Sıkı forvetler olarak da adlandırılır.

Grub kick (Yerden Giden Hava Vuruşu): Havadan bırakılarak vurulan topu yerden kaydırarak gönderme. Bekler tarafından ilerlemek için yapılır ve yağışlı havalarda çok yararlıdır.

Knock on: Oyuncu topu düşürdüğünde ya da ileri doğru fırlattığında karşı takıma bir scrummage hak verilir.

Lifting at the lineout (Sıralanmada Kaldırma): Line-out sırasında bir oyuncunun önündeki arkadaşına topa yükselmesi için yardım etmesi. Kurallara aykırı bir harekettir.

Loose forwards (Hareketli Forvetler): İki yan oyuncusu ve 8 numaralı forvet.

Loose head prop (Serbest Direk): Çengelcinin (hooker) solunda duran direk adam.

Mark: Geçerli yakalama olarak da adlandırılır. Oyuncunun iki ayağı yerdeyken rakipten gelen bir topu yakalarken "Mark" diye bağırması. Mark yalnızca oyuncunun kendi 22metre çizgisi içinde yapılır ve takıma bir serbest atış hakkı kazandırır.

No side: Oyunun bitmesi.

Pack: Forvetlerin tamamının ad.

Punt (Degaj): Topu elden bırakıp yere çarpmadan ayakla yapılan vuruş.

Scrum five (Dizilme Beşi): Savunmadaki takım kendi kale çizgisi arkasında değdirmeden kendi kale çizgisini hakem savunma takımının kale çizgisinin arkasında topu yere değdirebilir. Ama herhangi bir savunma oyuncusu topu yere değdirmeden kendi kale çizgisini geçerse ya da top bir savunma oyuncusuna çarpıp kale çizgisinin 5 metre önünde topu tünele sokma hakkı hücum takımında olmak üzere bir scrummage verir.

Second phase (İkinci Faz): Kasten yapılan bir "ruck" ya da "maul".

The shove (ltme): Forvetler tarafından scrummage sırasında yapılan itme.

Strike (Vurma): On sırada topu çelip arkaya alma hareketi.

Strike against the head (Kafaya Vurma): Scrummage sırasında rakip takımın tünele yuvarladığı topu çelip almak.

Threequarter line (Üç Çeyrek Çizgisi): İki orta adamdan ve iki kanat adamından oluşan çizgi.

ght bead prop (Sıkı Direk): Çengelci’nin (hooker) sağında duran direk adam.

Up and under (Yüksek ve Altına): İleri doğru yüksek bir vuruş. Vuruşu yapan takımın oyuncuları hızla koştuklarında düşüşü sırasında topun altına ulaşabilirler.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Frizbi Nedir?

Plastik bir diski karşıdakine atıp tutmak bir açık hava eğlence örgütlü yarışmalara dönüşmüştür. Kenarları kıvrık çembersel disk sert plastikten yapılmıştır. Karşılaşmalarda 5 ayrı boy kullanılır. 97 gramlığı gençler için serbest stil ve en çok havada kalmada; 119 gramlığı uzaklık ve nişanlamada; 133 ve 141 gramlıkları her tür yarışmada; 165 gramlığı ise takım oyununda kullanılır.

Temel beceriler havaya atma, yakalama ve geciktirme olarak sıralanabilir. Üç esas atış biçimi şunlardır: backhand (ters atış), sidearm (koldan çıkarma) ve overarm veya wrist flip (bilekten çıkarma). Sağ elle backhand atış diske saat yönünde bir dönüş verirken öbür ikisi saat yönüne ters bir dönüş verirler. Vücudun önünde tek ya da iki elle basit yakalama teknikleri yanında, boyun arkasından, sırtın altından ve hatta bacak altından şaşırtmacalı yakalama teknikleri de vardır. Geciktirme taktiklerinin geliştirilmesi ile serbest stilde yeni oyun çeşitleri ortaya çıkmıştır. Geciktirme taktiklerinden birisi parmakla geciktirmedir, dönerek gelen disk parmağın ucuyla yakalanıp tırnak üzerinde dönmesi sürdürülür.

FRISBEE DISC GOLF (FRİZBİ GOLFU)

Bir sopa ve golf topu yerine frizbi ile oynanır ve ağaçlar arasından, çalıklardan ve suların üzerinden atışlar yaparak başlangıç noktasından bitiş direğine ulaşmaya çalışılır. Amaç bu uzaklığı en az atışla geçebilmektir. Belli bir ağaç ya da elektrik direği bitiş direği olarak kullanılabilirse de yarışmalarda bu hedefin tepesine zincirle bir metal sepet asılı 1,5 m yüksekliğinde bir direk olması gerekir. Diskin her atılışında ve her ceza atışında 1 puan yazılır. Atışta gerilmeye izin vardır, ama disk elden çıkarken bir ayağın diskin daha önceki atışta düşmüş olduğu yere basması gerekir. Yarışma alanı dışına düşen ya da yerden 2 m yükseklikte bir yerlere konan ya da takılan disk penaltı atışıyla yeniden oyun alanına sokulur.

ULTIMATE FRISBEE (TAKIM OYUNU)

Yedi oyuncuyla oynanan bu oyun, hızlı, hareketli, gol atılarak sayı yapılan bir takım oyunudur. Oyunda amaç diski oyuncudan oyuncuya aktararak alanın karşı yarısındaki (endzone) bir oyuncuya ulaştırmaktır.

Oyun 35x55 m'lik bir alanda ve her türlü zeminde oynanabilir. Bazı oyuncular koruyucu başlık, şapka ve eldiven takarlar. Yalnız bunların öbür oyunculara zarar verecek şeyler olmaması gerekir. 24'er dakikalık iki devreden oluşan oyun, molalar, sakatlanmalar ve favullerde kesildiğinden çok daha uzun sürebilir. Bir oyuncu diski hatasız yakaladığında takımı diski kazanmış olur. Eğer oyuncu diski yakalarken elinden düşürürse ya da kendi alan dışına çıkarsa, disk rakip takıma geçer. Disk kimseye değmeden yere düşerse gene rakip takımın olur. Oyuncular diski yürüyerek, koşarak ya da adım atarak taşıyamazlar, elden ele geçiremezler, mutlaka havadan pas vererek arkadaşlarına aktarmak zorundadırlar. Diski kapmak için itişmek kural dışıdır. Bu, çok hızlı, dinamik, ama çok daha temiz bir spordur.

Yarışmacılar frizbiyi çok ciddiye alırlar. Resimde konsantrasyona ve oyuncunun özel ayakkabılarına dikkat ediniz.

BİREYSEL KARŞILAŞMALAR

Oyuncular belli bir çizgiden uzağa atış yaparlar. Sonra "TR ve C" (Fırlat, Koş ve Yakala) vardır: Oyuncu diski atabileceği kadar uzağa fırlattıktan sonra koşar ve yere düşürmeden yakalar. "MTA" (Maksimum Havada Kalma) karşılaşması diskin havaya atılışından tekrar yakalanışına kadar geçen sürenin uzunluğu yarışmasıdır. Serbest stilde ise yarışmacı, 5 dakikalık sürede buz pateni hareketlerine benzer hareketlerle müzik eşliğinde becerilerini sergiler. Öbür yarışmacılar güçlük, yaratıcılık ve hareketlerin akıcılığına bakarak, arkadaşlarının gösterisini 1-10 arası puanlarla değerlendirirler.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır.

Trambolin nasıl yapılır:

Amerikalı George Nissen, 1940'ta trambolini keşfettiğinde, sporlara çok eğlenceli ve güzel bir dal kazandırmış oluyordu. Yarışmacılar trambolini bir tranbolin de sıçrama aracı olarak kullanıp havada çok çeşitli ve son derece zor hareketler yaparlar. Dikkat, uyum, incelik isteyen artistik hareketler.

Bir yatağa benzeyen trambolinin çerçevesi çeliktir. Yerden 1 m yükseklikte, 3,6 m - 4,3 m arası uzunlukta ve 1.8 - 2.15 m arası genişliktedir. Hava geçirmesi için üstü iç içe örülmüş naylon şeritlerden yapılır ve bunlar uçlarından yaylar ile çerçeveye bağlıdır. Yarışma için en az 6,7 m tavan yüksekliği ister. Yarışma sırasında hata yapan sporcuların yere düşmemesi için dörtkenarda dört yardımcı bekler.

Trambolin kıyafetleri aynen jimnastikçilerinki gibidir. Beyaz uzun pantolon üzerine hem kadınlar hem erkekler leotard giyerler. Ferdi yarışmalar, 2 bölüme ayrılır: Zorunlu hareketler ve serbest program. Yarışma genellikle iki tur üzerinden yapılır. İlk on, ikinci tura geçerek, bir dizi serbest hareket daha yaparlar. Takım yarışmaları, dörder yarışmacının puanlarına göre değerlendirilir.

Senkronize yarışmalarda yan yana iki ayrı trambolinde iki yarışmacının aynı anda yaptıkları hareketlerin uyumluluğu değerlendirilir. Yarışmada her bölümü 10 hareket oluşturur. Zorunlu hareketler denen bölüm onlu zıplama bölümü olarak bilinir, yarışmacılar kendilerine bildirilen hareketleri yaparlar. Serbest bölümde ise tıpkı jimnastik, paten ya da dalmada olduğu gibi, yarışmacı en iyi yaptığı hareketleri sergilemeye çalışır. Her hareketin zorluk derecesine göre bir puanı vardır. Bu puan, hareketin yapılışındaki başarıya verilen puana eklenir. Bu yüzden, çok güzel yapılan basit bir hareket, ancak kötü yapılan güç bir hareket kadar puan toplayabilir.

Yarışmacılar, serbest hareketlerinin bir listesini önceden hakemlere verirler, ama hareketleri sonradan değiştirseler de puan kaybetmezler, bu sadece hakemlere yardım amacı taşıyan bir zorunluluktur.

Yarışmacılar, gösteriye başladıklarında, tramplen atlayıcılar tarafından kullanılan 3 pozisyonu (dik, bükük, toplu) havada kusursuz olarak uygularlar. Ayak parmaklarının ve ellerinin duruşu çok önemlidir. Bu temel pozisyonlarda doğru sayıda dönme, kıvrılma ve takla hareketleri yaparlar.

Görece yeni bir spor olduğu için, trambolinin, hareketleri adlandırırken kullandığı dil öbür sporlardan daha karışıktır. Zaten sorun terimleri hatırlamak değil, bunları "swing-time" adı verilen ritmik, uyumlu, kesintisiz bir iç içelikle birbiri ardına yapabilmektir. Birinci sınıf trambolinciler hareketlerini 6 m yükseklikte sergilerler.

Basit trambolin hareketleri: Geriye bükük düşüş (üstte) ve ileriye bükük düşüş. (altta). İki harekette de, sporcu ellerini ayak parmaklarına değdirerek bükük pozisyonuna geçer ve sonra tramboline düşer.

7Terimler

Adolph: 3 1/2 dönüşlü öne takla.

Barani: Yarım dönüşlü öne takla.

Barani-in: Birincisi yarım dönüşlü öne çift takla.

Barani-out: İkincisi yarım dönüşlü öne çift takla.

Checking: Yataktaki itmeyi engellemek için diz, ayak bileği ve kalçaları yumuşatıp kırma.

Double: Çift takla.

Double-full: Çift dönüşlü geri takla.

Fluffus: Tam dönüşlü çift takla.

Free-bounce: Havada hiç hareket etmeden, dikey sıçrama.

Front: Öne takla.

Killi: Checking. Sıçramayı öldürme.

Knee drop: Diz ve dizden aşağı kesim üzerine yapılan temel çakılma; dizden yukarıya vücut diktir.

Miller: İlk uygulayan sporcunun adi verilmiştir. Üç dönüşlü geriye çift takla.

Out bounce: Bir hareket dizisinin sonunda serbest sıçrama. Bu yarışmacının halen kontrollü olduğunu gösterir.

Randolp/Randy: 2 1/2 dönüşlü öne takla.

Rudolp/Rudy: 1 1/2 dönüşlü öne takla.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Sırı-Kırmızılı takım Çaykur Rize ile oynadığı lig maçında, sakatlanan Uruguaylı file bekçisi Galatasaray, yeni sözleşme yapacak. Normalde sözleşmesi 2021’de sona erecek olan Muslera iki yıl daha yönetim sözleşmesini uzatacak. 2. Başkan Abdürrahim Albayrak, “tüm haklarını kuruşu kuruşuna ödeme yapacağız.” dedi.

Sağ ayakta iki kırık tespit edildi;

Korona virüs nedeniyle Lig’e verilen aradan ardından, lig kaldığı yerden devam ederken, Çaykur Rizespor -Galatasaray maçı Pazar günü oynanmıştı. Ev sahibin 2-0 skorla üstünlük sağlanmıştı. Ancak; oynan maçta sağ ayak iki yerden kırık görülen ve doğum gününde ameliyat olacak Muslera, yaklaşık 6-8 ay sahalardan uzak kalacak. Sarı-Kırmızıların 2’inci Başkanı Albayrak, “F.Muslera sadece bizim değil, taraflı-tarafsız herkesin gönlünde taht kurmuş bir isimdir. Görüyoruz ki, farklı renklere gönül veren spor sevenlerde çok üzüldü” diye konuştu.

Galatasaray, Muslera’ya jest

Galatasaray yöneticileri Fernando Muslera’yı maaş konusunda mağdur etmeyecek ve ikinci Başkan Abdurrahim Albayrak, şöyle konuştu; “Muslera’nın daha 1 yıl sözleşmesi bulunuyor. Bu sürede Muslera’nın sözleşmesini 2 yıl daha uzatacağız. Sanki aktif oynuyormuş gibi ödeme yapacağız. Başarılarını anlatmaya gerek yok. 8 senede 14 kupa, kolay mı? Bu başarılarda onun da alın teri var. O bizim evladımız, asla onu zor gününde yalnız bırakmayacağız.” dedi.

Andone’de sakatlandı

Sarı-Kırmızı takımın Rumen forveti Andone, oynan Çaykur Rizespor maçında kaleci çarpışarak sakatlandı. Kiralık olarak forma giyen Andone, böylelikle sezonu kapattı. Yapılan kontrollerde Florin Andone’nin “ön çapraz ve iç yan bağımda ileri derecede yırtık tespit edildi. Şimdilik durumu belirsiz olan Andone’nin kulübü Brighton ile yapılacak görüşme sonucu netlik kazanacak.

Florin Andone: "Bu sezon geçirdiğim iki sakatlıkla birlikte, sezon benim için bitti. Bu harika kulübe gelirken hayalini kurduğum golleri atamadığım için çok üzgünüm. Futbolumu sergileme imkânına sahip olamadığım için birçok insanı hayal kırıklığına uğrattığımı hissediyorum."

Florin Andone: "Üzgünüm. Galatasaray'da çok fazla olumlu şey yapamamama rağmen, bu formayı giyip, bu kulübü temsil ettiğim için ayrıcalıklı hissettim. Sevginiz ve tutkunuz için, dünyanın en iyi taraftarlarından biri olduğunu gösteren Galatasaray taraftarına teşekkür ederim."dedi.

Hazırlanmış kayak pistlerinde yarışçıların tek tek ve saate karşı iniş yapmaları Alp tipi kayak yarışlarının temel özelliğidir. Bugün 40’dan fazla ülkeden yapılan bu tip yarışlar uygun eğimleri olan Alp Dağları’nda başlandığından Alp tipi yarışlar olarak adlandırılır.

Şampiyonlarda, “iniş”, “slalom” ve “büyük slalom” olmak üzere üç ayrı yarışın birincilerine ve ayrıca üç yarışta toplam en yüksek puanı alan kişiye olmak üzere, Alp tipi kayak yarışlarında dört birincilik ödülü verilir.

1Kayak Pisti

Uluslararası iniş yarışı pistleri çok çetin ve slalomdan daha fazla cesaret gerektiren pistlerdir. Pek keskin dönüşleri olmayan ve yarışmacılara değişim eğimler, tümsekler ve çukurlardan yararlanarak hızlanma olağanı veren pistler üzerinde yapılır.

Uzunlukları arazinin durumuna göre, erkek için 3500 ile 4500 metre, bayanlar için ise 1500 ile 2500 metre arasındadır. Pistler erkeklerin iki dakika çevresinde, kadınlarınsa bundan biraz daha düşük bir sürede bitirebileceği gibi hesaplanır.

Pistin başıyla sonu arasındaki yükseklik farkı 750 ile 900 m arasındadır. Geniş kapılar, birbirinden en az 8 m uzaklıkta çifter çifter çakılmış bayraklı direkler, yarışçının pist içerisinde kalmasını ve tehlikeli alanlara saplanmasını sağlar. Yarışçının ortalama hızı saatte 100 km’yi geçer. Yarışçılar yarıştan bir gün önce pisi tanımak için amacıyla deneme kayışları yaparlar.

İniş yarışları hız ve cesaretin gösterisi olurken, slalom yarışlarında dönüşlerdeki kontrol önem kazanır. Slalom pisti iniş pistinden kısa olup kapılar 3 metreye kadar inebilir. Ayrıca yarışçının çabuk karar verme yeteneğini, hareketlerindeki akışkanlığı, hız kontrolünü, dönüşlerdeki becerisini ölçmek için ters açılarla yerleştirilmişlerdir.

Kapıları kontrol edenler ayrı ayrı her kapının yanında bekler ve yarışçının kapıyı doğru olarak geçip geçmediğini saptarlar. Eğer yanış bir geçiş yapılmışsa, yarışçı geri dönüp kapıyı yeniden geçmek zorundadır yoksa diskalifiye edilir. Uluslararası yarış pistlerinde erkeklerde yaklaşık 50 ile 75 kapı bulunur ve başlangıçla bitiş arasındaki yükseklik farkı 200 ile 300 m arasında değişir. Kadınlarda ise pistler daha kısa ve daha az eğimlidir.

Büyük slalom ise slalom ve iniş yarışlarının ortak özelliklerini taşıyan bir yarış tarzıdır. Pist, slalom pistinden daha uzun olup daha geniş kapıların birbirinden daha uzağa yerleştirilmesiyle kurulmuştur. Pist koşulları yarışmalarda ilk kayanlar için genellikle daha elverişlidir. Yarışlar ilerledikçe karin sertleşmesine bağlı olarak kayma zorlaşmaya başlar. Bu gerçek göz önüne alınarak en iyi yarışçıların önce kaymaları kuralı benimsenmiştir ki, bu kural her yarışçıya eşit hak tanınmalıdır görüşünde olanlarca eleştirilmektedir.

Paralel slalom ya da çifte slalom Alp tipi kayak yarışlarının yeni ve değişik bir türüdür, ama yapılan alışılagelmiş şampiyonalarda pek yer almaz. Yalnız Dünya Kupası dizileri arasına sokulmuştur.

Paralel slalomda birbirine olabildiğince benzeyen yan yana iki pist üzerinde iki yarışçı ayni anda kaymaya başlar ve varışa ilk gelen yarışçı ilk bölümü kazanmış olur. Yarışçılar pist değiştirip bir kez daha yarışırlar. Kaybedenler elenerek finale doğru gidilir.

TV ekranı iki parçaya bölünerek seyircilere her iki yarışçının aynı anda yaptıkları hareketlerin ayrıntılı olarak iletilmesi sağlanır.

Büyük Slalom Pisti

2Malzeme

Son zamanlarda yarışlarda uzmanlaşma yönünden bir eğilim olduğundan malzemelerde de özellikler belirmiştir. Daha önceki yıllarda üç tip yarış için de aynı kayaklar kullanılırken artık her üç tip için ayrı ayrı kayaklar kullanılmaktadır. Ek olarak kayak botlarında da büyük değişiklikler göze çarpıyor. Topuklardan ya da burundan otomatik olarak atan sustalar tehlikeli düşüşlerde koruyuculuk ediyor. Malzeme yapımcıları arasındaki yoğun rekabet bu alanda çok hızlı gelişmelere yol açıyor.

Ahşap ve metal kayaklar yerlerini fiberli plastik malzemelere kaptırmış durumdalar. Ayrıca son zamanlarda daha kısa kayaklar tercih edilmektedir. Plastikten yapılmış botlar, deri botların yerini almış olup bağ olarak da çitçit kullanılmaktadır. Kayak sopalarının gövdeleri de bir zamanlar revaçta olan bambu ağacı yerine hafif metalden yapılmaktadır. Lasteks pantolonlarla anorakların yerine rüzgâr direncini azaltan şeytan pantolonlarıyla vücuda yapışan dar fanilalar kullanılmaktadır.

Çeşitli niteliklerdeki kayak yağları yıldız kayakçıların, karın durumuna göre, hız ve kontrol için kullandıkları başlıca yardımcılarıdır. Eldivenler, koruyucu başlık ve havalandırması ayarlı kapalı gözlüklerle malzemeler tamamlanır.

İniş karşılaşmalarında kullanılan kayaklar genellikle slalom kayaklarından daha uzun ve geniştir. Kayakçıların boyundan biraz daha uzun olan iniş kayaklarının arka tarafı daha dengeli, daha sağlam ve daha sert yapılmıştır. Burun kısmi ise esnek olup hızlı kayarken küçük tümsekleri kolaylıkla aşmayı sağlar. Bu nitelikleri taşıyan bir kayağın dönüşlere yatkın olmayacağı açıktır.

Slalom kayağı dönüşler göz önüne alınarak yapılır. Sağlam ve sert arka kısmı daha kısadır. Onun için de hızlı ve düz kayışta daha zor kontrol edilir.

Büyük slalom kayağı ise hem dönüşlerde, hem de hızlı inişlerde kullanıldığından her iki kayağın niteliklerini bir arada bulundurur ve her koşulda kullanılabilmesi gerektiğinden, daha çok zevk için kayanların kayaklarına benzer.

3Kazanma

İniş yarışını inişi en az surede tamamlayan yarışçı kazanır. Slalom yarışını ise iki ayrı pistte yapılan iki yarış sonucunda toplam olarak en hızlı kayan yarışçı kazanır. Yarışçılara yarışacakları pistlerde çalışma hakkı verilmez, bunun için de başlama yerine çıkarken kapı noktalarını gözlemeleri gerektir. Slalom, iniş yarışına oranla daha az cesaret gerektiren ve serinkanlı yarışçılara daha uygun düşen bir yarış çeşididir.

İniş yarışçıları hız yapmak zorundadırlar. Bunun için de, zaman zaman kayaklarının kenarlarını kullanırlar.

4Kurallar

Pistin niteliklerini belirleyen kurallar dışında kalan kurallar çok yalındır. Alp ipi yarışlarda iki kayağı da ayağından çıkan yarışçı elenir. Tek kayağı ayağında kalan yarışçı ise yarışa devam edebilir, ama hızı çok düşeceğinden devam etmesinin pek bir amacı olamaz.

Genellikle yarışa önde katılmak avantajdır ve yarışa önde katılma hakkı daha önceden kazanılır. Yarışçılar 15'er kişilik gruplar halinde yarıştırılır. Birinci grup daha önceki yarışlarda en başarılı olan 15 kişiden oluşur. İki aşamada yapılan yarışlarda gruplar ve yarışma sıraları bozulmaz, ama eşitliği sağlamak amacıyla ikinci aşamada her gruptaki yarışçılar sondan başlatılarak kaydırılır. Belli başla kayak yarışlarında yarışçıların kayma sırasını saptamak amacı ile Uluslararası Kayak Federasyonu (FIS) yarışçıların daha önceki derecelerine dayanan bir puanlama sistemi getirmiştir. Yarışçının topladığı FIS puanları bir yarışa katılıp katılamayacağını, katılırsa hangi grupta yarışması gerektiğini belirler. Bu puan ne kadar azsa o kadar iyidir.

Bu puanlama sisteminin bir yararı da her yarışta sonuna kadar mücadele edilmesine yol açması, ilk üçe giremeyeceği kesinleşen sporcuların da puanlarını yükseltmek amacıyla en iyiyi yapmaya çaba göstermelerini sağlamasıdır.

Tipik bir iniş pisti. Yüksek hızlara ulaşılması nedeniyle, pistin geniş olması, bazı bölümlerinden kazaları önlemek için emniyet ağları ve saman balyalarıyla çevrili olması gerekmektedir. Pist 400 m uzunluktadır ve 800 m’ye yakın bir yükseklik farkı vardır.

5/6Beceriler-Taktikler

İnişçi en hızlı kayak yarışçısı olup hızlandıkça daha çok eğilerek "yumurta pozisyonu" alır. Bu durumda gövdesini geriye vererek kayakların uçlarının havaya kalkmasın sağlar. Buzlu kar yüzeyi yarışı hızlandırır, yumuşak gevşek karda ise yarış çok yavaşlar ve yarışçı ağırlığını geriye vermek için daha yüksek bir pozisyon alır. Ağırlık daima dönüş yönüne yatırılır ve gövde rüzgâr direncini artırmamak için olabildiğince az hareket ettirilir.

Slalom tekniği Avusturyalılar, İsviçreliler ve Fransızlar tarafından geliştirilmiştir. Kalça kıvırıp kuyruk sallama diye tanımlanan tekniğine hızlı kayılan bölümlerdeki öne doğru eğilmeler de katılınca son derece güzel bir görünüm olur. Kapılar birbiri ardına geçilirken kayışın güzelliği, kayakçının ustalığıyla oranlı olarak artar.

Resmi Alp tipi yarışlardan başka, gene ondan kaynaklanmış olan serbest ya da yaratıcı kayak tipi de gelişmektedir. Bu, son yıllarda şampiyonaları da düzenlenmeye başlanan ve çok hızı gelişen, akrobasi ile bale karışımı bir kayak türüdür ve Avrupa'dan çok Kuzey Amerika'da yayılmaktadır. Bu yarışlarda atılan parendeler akla durgunluk veren, inanılmaz uygulamalardır.

Birkaç yıl önce yapılması olanaksız gözüken birçok hareket temelden profesyonel olan bu spor dalında başarı ile yapılmaktadır.

7Terimler

Basket (Halka): Kayak sopasının ucunda sopanın kara batmasını önlemek için konulmuş çember biçimindeki engel.

Camber (Kambur): Kayağın ucundan sonuna kadar olan eğrilik.

Christie (Kristi): Orta ya da yüksek hızda kayarken kayaklar paralel olarak yapılan dönüş.

Edging (Kenarlama): Kayakları dönüşlerde yana eğerek kara daha fazla girmesini sağlama.

Egg position (Yumurta Pozisyonu): Çömelmişçesine eğilip rüzgârın direncini azaltmak için kolları birbirine kavuşturarak kayma.

Fall-line (Düşüş Hattı): En dik alçalma yönü.

Gate (Kapı): Yarışçıların arasından geçmek zorunda oldukları aynı renk iki direk.

Hairpin (Saç Tokası): Birbirine çok yakın iki kapıdan geçmek için yapılan keskin dönüş.

Heringboning: Kayakların ucunu dışarı doğru açarak ve balık kılçığına benzer bir iz bırakarak yukarı doğru tırmanma.

Mogul: Sürekli kullanımdan dolayı karda oluşan tümsekler.

Pist: Ayakla ya da makineyle hazırlanmış kayak iniş yolu.

Pre-jumping (On Atlama): İnişte karşılaşılan ani tümseklerden atlama tekniği.

Safety bindings (Emniyet Bağları): Kayak botunun kayaktan otomatik olarak ayrılmasını sağlayan mekanizma.

Schuss: Düz, dönemeçsiz, yokuş aşağı iniş.

Schussboomer: Denetimini kaybetmiş bir yarışçı.

Seelos: Ortadaki kapının öbür ikisiyle dik açı yaptığı üç kaplı özel geçit.

Shovel (Kürek): Kayağın ön ucundaki yukarı doğru eğim.

Sideslipping (Yan Kayma): Kayakların kenarlarını yukarı doğru eğerek çaprazlaştırma ve yan yan kontrollü kayma.

Sidestepping (Yan Basma): Kayakları paralel tutarak yan yan tırmanma.

Sitzmark: Düşen kayakçı tarafından karda bırakılan iz.

Stemming: Tek ya da iki kayağın arka uçlarını dışarı doğru iterek kayış yönüne bir açı verme.

Stem-christie: Stemming'le başlayıp christie ile bitirilen dönüş.

Swing: Kayakları paralel tutarak hızla dönme.

Vorlage: Vücut ağırlığını parmak uçlarına vererek öne doğru eğilme.

Wedeln (Godille): Ritmik olarak kalça çalkalayarak yapılan dönüşler.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Bu tür kayak İskandinav ülkelerinde gelişmiştir. Bundan dolayı da Kuzey tipi kayak olarak adlandırılır ve bu genel ad altında kros, biatlon ve kayakla atlama yarışları yapılır. Kayak krosu, ki bir adı da "kuzey yarış"dır, eğimleri pek fazla olmayan inişli çıkışlı arazide kayakla yürüme yarışıdır.

Uzun çalışmalar ve çok iyi bir atletik yapı gerektiren bu spora, Kuzey Avrupa ülkelerinde yaşayanlar dışında, kadınlar genellikle pek ilgi duymazlar, ama son yıllarda Kuzey Amerika ve Güney Avrupa ülkelerinden de bayan yarışçıların kros yarışlarına katıldıkları görülmektedir. Doğal olarak, İskandinavlar'a yürümek kadar kolay gelen ve eğlence için yapılan kros kayağı, saate karşı yarışıldığında zorlu bir spora dönüşür.

1Pist

Kayak Pist Alanı:Krosta erkekler şampiyonaları 15, 30 ve 50 km üzerinden yapılır. Bayanlarda ise bu uzaklıklar 5 ve 10 km'dir. Bundan başka erkeklerde 4x10 km, bayanlarda ise 4x5 km kros bayrak yarışları da yapılır.

2Malzeme

Kayak Malzeme: Alp tipi kayakta kullanılandan farklıdır. Kayaklar daha uzun, daha dar, daha hafif ve uç kısımları daha bükük olarak yapılır. Ortalama bir çift kayak ağırlığı 1,4 kg kadardır, Botlar kayağa yalnızca burun kısmından bağlıdır ve yürüyüş sırasında topuk ayağı yukarı hareket edebilir. Kayak sopaları daha uzun olup kayakçının kendisini itmesi için kullanılır. Alp tipi kayakta ise sopalar yalnızca denge bulmaya yarar. Kayakların altı yağlanarak kullanılır ve doğru yağı seçmek çok önemlidir. Karın durumuna ve iniş çıkışa bağlı olarak kaymayı kullanılır.

3Kazanma

Kayakta Kazanma: İyi bir yarışçı saatte ortalama 16 km bir hızla kayabilir. Dolayısıyla en kısa yarış olan 15 km yaklaşık 50 dakikada, en uzun olan da 2 saat 45 dakika gibi bir zamanda alınır. 30 ve 50 km yarışlarında arada bir şeyler yenmesine ve alkolsüz içki içilmesine izin verilir

Yarışçılar kaymaya yarım dakikalar aralarla teker teker başlatılır. Pist kabaca çemberseldir ve Dünya şampiyonaları ve Olimpiyatlarda pist öyle bir düzenlenir ki bir yarışçı iki kereden fazla aynı yerden geçemez. Pist belli aralıklarla işaretlenmiş olup her yarış başladığı yerde biter.

4Kurallar

Kayakta Kurallara göre pist iniş çıkış düz kayma bölgelerinden oluşmak zorundadır. Pistin seçiminde, uzun süren çıkışlara ya da dik ve tehlikeli inişlere yer verilmemelidir. Tekdüze açık kesimler genellikle Pis yine alınmaz ve yarış daha ilginç olsun istenir, ama bunu sağlamak için yapay engeller kullanılamaz. Pistin ilk bölümü özellikle kolay aşılacak biçimde seçilir ve zor bölüm yarı yoldan sonra başlatılır. Pistte ayrıca yarışçının ritmik "tırıs" gidişini bozacak ani dönüşler bulunmamasına dikkat edilir.

5/6Beceriler-Taktikler

Tırıs gidişte ritmik adımlar işin sırrıdır. Bir kayakla yeri iterken öbür kayak üzerinde kayma yapılır ve itişi yapan ayağın karşıtı olan eldeki sopa da kara saplanarak itişe yardım eder. Dönüşler vücut ağırlığı kayağın iç kenarına verilerek buz patenindekine benzer bir biçimde yapılır. Benzer teknik geri kaymaları önlemek amacıyla tırmanış yaparken de kullanılır. Bu adımlama biçimi Alp tipi kayıştaki "herringbone" gibi arkasında balık kılçığına benzer bir iz bırakır.

Ritmik hareketlerin önemi enerji harcamayı azaltmasından gelir. Kayak sopalarının da bu ritme uygun olarak kullanılması gerekir. Yokuşlarda ve dönüşler sırasında her iki sopayı aynı anda kara batırıp iterek ve öne doğru iyice eğilerek daha fazla güç kazanmaya çalışılır. Birçok sporda olduğu gibi, kros kayağında da iyi yarışçı kaymayı çok kolaymış gibi gösterir. Alp tipi kayağa oranla daha az tehlikeli olmakla birlikte, Kuzey tipi yarışlar daha tüketici ve dayanıklılık gerektiren yarışlardır. Atletizmde olduğu gibi, uzun mesafelere geçildikçe, yaşlı sporcular genellikle daha dayanıklı olduklarından, yarışmacıların otuzuna yakın sporculardan seçildiği görülür. Derin ve sürekli nefes alabilmenin yanında tükenmek üzereyken bile yarışı bitirme isteğini yitirmemek ve hareketler arasında tam bir uyum sağlamak gerekir. Birçok yarışın sonucu, kayakçı ile antrenörünün ne tür kayak yağı kullanılacağına karar verdiklerinde, yani daha yarış başlamadan belirlenir. Çeşitli yağ ya da mum (wax) türleri olup hava sıcaklığına ve karın durumuna göre özellikleri çok değişebilir.

Eğer yağ seçimi isabetli yapılmışsa kayakçı daha kolay kayacak, yokuşlarda da daha az zorlanacaktır. Kötü bir yağ seçimi ise kayakçının zorlanıp yorulmasına neden olur.

7Terimler

Kayakta Terimler:

Bumbag (Çanta): Kros kayaçlarının yiyecek ve içecek taşımak amacıyla kullandıkları çanta.

Critical point (Kritik Nokta): Kayakla atlamada düşüş alanını belirleyen çizgi. Bu çizginin berisine düşmek tehlikeli olur.

Diagonal stride (Tırıs): Ayakların ve kolların itmede kullanılması. Sağ kolla sol ayak öne hareket ederken, sol kol ve sağ ayak geriye çekilir.

Double poling (Çift Sopa): Her iki ayak yan yana konup iki sopa birlikte kara saplanarak itmenin sağlanması.

Scaffold, tower (Kule): Kayakla atlayıcının hız almak üzere kaymaya başladığı yer.

Vorlage: Kayakla atlayıcının kollarını iki yanına yapıştırıp gövdesini havada öne doğru vererek ve dizlerini kırmadan dümdüz tutarak yaptığı atlayış.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır.   

Beyzbol hiçbir hareketi yavaş olmayan bir spordur. Genellikle yazın oynanan, gözün izleyebileceğinden daha hızlı ve televizyonda ağır çekimle gösterildiğinde olup bitenin daha iyi izlendiği bir oyundur. Bir strateji oyunu olarak sonsuz değişiklikler yapılabilen, iyi oynanması çok zor, zevk için oynandığında ise çok kolay olan beyzbol ABD, Güney Amerika ve Japonya'da çok sevilmektedir. Dokuz değişik nitelikteki 9 oyuncuyu bir takıma toplayan ve sekiz aylık sezonu olan beyzbol iki belirgin nedenle ilgi çekici bir oyundur. Takım halinde ligleri birinci bitirebilme yarışı ve ABD şampiyonluğu için finallere katılma işin birinci ilginç yönüdür. İkincisi ise oyuncuların kişisel bir yarış olarak sürdürdükleri vurma, yakalama ve top atma rekorlarıdır.

Üstte: oyuncuların yeri.

1Oyun Alanı

Oyun alanı iç ve dış alanlar olmak üzere ikiye ayrılır. Oyunun merkezi kare biçiminde ortada çizilmiş olan alandır. Bu karenin üç köşesi kale (base) olarak adlandırılır. Kalelerde yere bağlı küçük yastıklar bulunur. Bu kaleler birbirinden 27,4 m uzaklıktadır. Karenin bir köşesinde sayı kalesi, öbür köşelerinde ise

1.kale, 2.kale ve 3.kale vardır. Sayı kalesi beyaz lastikten beş yüzlü bir plakadır ve top fırlatıcıya bakan kenarı 43 cm, iki yanı 22 cm, iki arka kenarı ise favul çizgileri üstünde ve 30'ar cm'dir. Topa vuran kalelere, saatin ters yönünde, sağdan sola doğru koşarak gider ve değer. Karenin ortasında, 18,4 m uzaklıkta, top fırlatanın durduğu yerde, yaklaşık 40 cm yükseklikte bir düzlük vardır ve fırlatıcı topu bunun üstünden fırlatır.

Karenin ortasındaki alana iç alan denir. Top atıcının üstüne çıktığı düzlüğün (tümsek) çevresi ve dış alan çim ile kaplıdır. Ama kalelerin arasındaki yolların 6 m'lik çevresi topraktır ve bu da hızla koşan oyuncunun kayarak kaleye değmesine olanak sağlar.

Diş alan 3 m yüksekliğinde bir çitle çevrili, çim kaplı geniş bir alandır. Oyun alanının sınırlarını belirleyen sol ve sağ favul çizgileri arasındaki açıklık yaklaşık 100 m kadardır. Alanda en büyük uzaklık sayı kalesi ile tam karşısındaki sınır çizgisi arkasındadır ki, bu da 140 m kadar olabilir.

Favul alanı olarak isimlendirilen bölge iki favul çizgisinin dışında kalan alandır. Diş alan oyuncuları favul alanına giden topları yakalamak için buralara girebilirler, ama bu alan dar olduğu ve hemen yanında seyirci yerleri bulunduğu için mecbur kalınmadıkça oyunda pek kullanılmaz.

Beyzbol stadları birbirinden değişik boylardadır, onun için de çitlere olan uzaklıklar, favul alanları farklıdır, ama kaleler arası uzaklıklar ve iç alan ölçüleri vb. kurallarla kesinleştirilmiştir. Alanın çim kaplı olması da zorunlu değildir. Kuzey Amerika'da bazı modern stadların yüzeyi yapay malzemeyle kaplanmıştır ve bunun oyun üzerindeki etkisi tartışma konusu olmaktadır. Bu yapay malzemeye çarpan toplar çime oranla daha uzağa sıçradığından dış alandaki yakalayıcılar iyice uzakta durmak zorunda kalıyorlar.

Yalnız, yapay yüzeyin çok açık bir yararı da var her zaman oynanmaya hazır durumda olması. Beyzbol yağmur yağdığı zaman çim alanlarda oynanamaz, bu yüzden de yağışlı havalarda oyunu iptal etmek adeta bir gelenektir. "Yağmur çeki almak" deyimi de seyircilerin eski biletlerinin yeniden oynanacak maç için geçerli olması anlamını taşır.

Üstte: Oyun alanının bölümleri.

2Malzeme

Sopa, top ve eldiven esas malzemelerdir. Emniyet için ise vurucu başlığı ve vücuda sımsıkı oturan bir forma gereklidir.

Vurucu başlığı hem topa vuran, hem de kaleden kaleye koşan oyuncuların atılan toplardan korunmaları için mutlaka kullanılacaktır. Oyun kıyafeti sıkı bir pantolon ve kayarken ya da topu yakalarken yaralanmaları önlemek için koruyucu kalın bir çoraptan oluşur. Sopa dişbudak ağacından yapılır. Eldivenler deriden, yuva gibi ve parmak araları topu rahat yakalamak için esnek perdeli olarak yapılmıştır. Top sert ve beyaz, kriket topu büyüklü- günde, çevresi yaklaşık 22,5-23 cm ve ağırlığı da 142-149 gr kadardır. Doğal çim sahada özel çivili ayakkabılar, yapay yüzeyde de lastik tabanlı spor ayakkabılar kullanılır.

3Kazanma

Oyunun amacı rakipten daha çok sayı turu (run) atmaktır. Her takıma oyun boyunca 9 kez vuruş hakkı (inning) tanınır. (9 devre) sonunda beraberlik durumunda kalınırsa, kazananı belirlemek için ek vuruş hakları verilir. Misafir takım daima oyuna ilk başlar.

Sayı yapabilmek için, topa vuran oyuncu bütün kaleleri dolaşmak zorundadır. Her tur bir sayıdır. Topa vuracak oyuncu sayı kalesinde durur ve top fırlatıcının topu atmasını bekler. Arkasında duran hakem atılan topun vurulabilir, geçerli bir top mu?

(strike), yoksa aşağı ya da yukarı kötü atılmış bir top mu (ball) olduğuna karar verir. Dört kez kötü atılmış top oyuncunun otomatik olarak ilk kaleye yürümesine neden olur. Vurucu

eğer spasıyla vuruş yapmışsa birinci ve zaman kalırsa öbür kalelere koşabilir. Vurup topu normal oyun alanı içerisine gönderen oyuncu koşarak kaleleri dolaşmaya başlar, bu da rakip oyunculara onu oyun dışı bırakma şansı verir. Koşarak birinci kaleye kadar gelmiş ise bu başarılı vuruş "tek" (single), ikinci kaleye gelmişse "çift" (double), üçüncü kaleye kadar koşmuş ise "üçlü" (triple) olarak adlandırır. Bir vuruşta bütün kalelerí dolaşıp tekrar sayı kalesine gelmişse buna "sayı turu" (home run) denir. Çiftleri aşan bir vuruş yaparsa oyuncu otomatik olarak bir sayı turu kazanır, ama gene de koşarak bütün kaleleri dolaşıp kazandığı sayıyı belirtmelidir.

Bir kaleye gelebilmiş bir oyuncuya koşucu ad verilir ve bu durumda ilerlemesi için çeşitli yollar vardır. Arkasından gelen bir vurucunun yarattığı zamandan yararlanarak ilerdeki kalelere koşan ya da savunma oyuncularını atlatarak kendiliğinden bir sonraki kaleye koşma girişiminde bulunabilir, Buna "çalma" (stealing) denir ve her zaman yapılabilir. Kalelerde birer oyuncu olur, Eğer her kalede bir adam varsa "kaleler dolu" deyimi kullanılır. Bu durumda sayı turu vuran bir oyuncu 4 sayı birden yapılmasına neden olur, çünkü kalelerdeki üç kişi ve kendisi otomatik olarak sayı kalesine dönerler.

Savunma oyuncuları, hücum oyuncularını üç ayrı durumda oyun dışı bırakabilirler.

1.Iska (Struck out): Her vurucunun oyun dışı kalmadan üç vuruş hakkı vardır, ıska hakemin işareti ile kaydedilir. Eğer bir atışta top oyuncunun koltuk altı ile dizi hizası arasından geçmişse ya da vurucu sopasını sallamış ama vuramamışsa bunlar hakemce ıska sayılır. İlk iki hatalı vuruş (yani favul alanı içerisine giden top), iki ıska olarak sayılır, bundan sonraki hatalı vuruşlar ıska sayılmaz.

2.Yakalama (Caught): Vurucu topu havaya dikmiş ve bu top savunma tarafından yere düşmeden yakalanmışsa vurucu oyun dışı kalır.

3.Kale dışı (Off base): Topa vurulduğunda oyuncunun emniyette olabilmesi için kalede bulunması gerekir. Eğer iki kale arasında koşarken, savunmacı yakalanmış top, kaleyi ayağı yastığa değerek koruyan savunma oyuncusuna gelirse, koşan oyuncu oyun dışı kalır. Koşarken savunma oyuncusunun topu üzerine değdirdiği oyuncu da gene oyun dışı kalır.

Üç oyuncusu oyun dışı kalan takım kaledeki oyuncuların sayısına bakılmaksızın hücum hakkını kaybeder ve savunmaya geçer. Bir devre (inning) her iki takımın da üçer oyuncusu oyun dışı kaldığında sona erer. Hücum ve savunma arasındaki denge beyzbol oyununda basit bir denklemle sağlanmıştır: Hücum vuruşu savunma yapmaktan daha zordur. İyi bir vurucu her on denemenin ancak üçünde kaleye gidişi sağlayabilecek bir vuruş yapar ve bu nedenle oyunun sayıları pek yüksek olmaz. Tipik sayılar 5-3, 7-4, 3-1 gibidir ve bir takım hiç sayı yapamadan karşılaşmayı bitirebilir. Bu durumda galip takımın top fırlatıcısının rakip takıma sayı fırsatı vermediği anlamına "shutout" deyimi kullanılır. Bazen de vurucular şanslı günlerinde olurlar ve sayılar 10'u geçer.

4Kurallar

Top fırlatıcı ayağını tümsekteki lastik levhada tutmak zorundadır. Böylece sayı kalesine belirtilen uzaklıktan top fırlatması sağlanmış olur. Topu herhangi bir şey ile silmesine, bir hileye yol açmamak için, izin verilmez. Örneğin, topu pantolonuna sürtmesi ya da kayganlık verebilmek için terini üzerine silmesine izin yoktur.

Aynı şekilde vurucunun da sopasının ucuna herhangi bir madde sürmesi yasaktır. Yalnız iyi kavramayı sağlamak için sopasının sapına reçine sürmesine izin verilir.

Topa vuran oyuncu ya da koşucular dış alanda topu yakalamak isteyen yakalayıcılara engel olamazlar. Yakalayıcıların sıçramalarına, sağa sola atlamalarına, ya da topu yakalamak için seyircilerin arasına girmelerine izin verilir, ama onlar da koşucuları engellemezler. Ama koşucular aldatıcı hareketler yapabilir, örneğin kale çalma girişiminde bulunuyormuş gibi hareketler yaparak top fırlatıcının dikkatini dağıtabilirler, ama bedensel engellemeler kesinlikle yasaktır.

Beyzbolde bir sürü teknik kural daha vardır, ama bunlar oyunun özel anlarıyla, ayrıntılarla ilgilidir. Oyunun ruhu şudur: Top fırlatıcı ve yakalayıcılar topa vuran kişiyi oyun dışı bırakmaya, topa vuran kişi de kaleleri oyun dışı kalmadan aşıp sayı yapmaya çabalarlar. Kalelerin çevresine dört hakem yerleştirilmiştir. En zor karar, koşucu kaleye toptan önce mi, yoksa sonra mı geldi kararını verebilmektir. Beyzbol geleneklerine göre hakem kararları üzerine tartışma yapılabilir, ama sonunda "Hakem her zaman haklıdır" kuralı hep geçerli olur.

5Beceriler

Her beyzbol oyuncusu hem hücum, hem de savunma olarak görev yapar, ama her pozisyona özel yetenekli oyuncular konur. Topa vuracak kişi hangi atışlara vurulması, hangilerine vurulmaması gerektiğine çok çabuk karar verebilmelidir. Hızlı vurucular toplara son derece sert vurarak çok uzaklara gönderirler. Genellikle bu tür oyuncular vurduklarında “sayı turu” kazanılır. Çoğu kez de ıskalarla oyun dışı kalırlar. Daha kontrollü vuran oyuncular topu istedikleri yöne göndererek görece kısa vuruşlar yaparlar. Bu tür oyuncular doğrudan sayı kazanmasalar da isabetli vuruşlarının (kendilerini birinci kale kadar koşturabilen vuruşlar) oranı yüksektir. Bir oyuncunun yaptığı isabetli vuruşların sayı istatistiksel olarak alınan ortalama ile gösterilir. Örneğin 30 denemede 10 isabetli vuruş, 0,333 ortalama ile belirtilir.

Top yakalayıcılar (fielders) iki gruptan: İç alan yakalayıcıları ve dış alan yakalayıcılar. İç alan yakalayıcılar kale çevresinde dururlar. Birinci kaleyi koruyan kişi önemlidir, çünkü hücumdaki oyuncuların çoğu burada oyun dışı bırakılır. Eline hakim bir oyuncu olmalıdır. Hız önemli değildir.

İkinci kaledeki oyuncu kısa top yakalayıcısı da (short stop) benzer rol oynarlar, ama sert vurulmuş topları yakalayıp yerlerine çabuk dönebilmeleri için suratlı olmalıdırlar. Üçüncü kaleyi koruyan kişinin işi oldukça zordur çünkü topu vuran kişiye çok yakındır. Ayrıca birinci kaledekine sürekli uzun paslar atabilmesi için güçlü kollara ihtiyacı vardır. Bütün dış alan yakalayıcıları hızlı ve yerinde karar verebilen kişiler olmalıdırlar, çünkü havaya vurulan topları dış alanın derinliklerine düşmeden ya da aralarındaki boşluklardan kaçmadan yakalayabilmeleri çok önemlidir. Dış alan oyuncularının topu uzun mesafelere rahatça ve isabetli atabilmeleri gerekir.

Top tutucu (catcher) özel yetenekleri bir uzmandır. Fırlatıcının attığı her topu tutmak ve fırlatıcıya her seferinde topu atması gereken noktayı göstermesi durumundadır. Ek olarak tutucu savunmayı da yönetir, çünkü savunmada bütün alanı gören tek oyuncudur.

Top fırlatıcı ise tam anlamıyla bir uzman olması gereken oyuncudur. Çok hızlı toplar atabildiği gibi, hava da yön değiştiren çeşitli atış tarzlarını uygulayabilmelidir. Bu tür fırlatışlar arasında, “curve” (vurucudan uzaklaşan atış) “drop” (vurucudan geldiğinde düşen atış), “serewball” ya da “inshoot” (vurucunun üzerine doğru yön değiştiren atış) ve “slider” (vurucuya geldiğinde kayan atış) sayılabilir. Bunlar temel atış tarzlarıdır, ama bütünü çok az kişi tarafından yapılabilir. İyi bir fırlatıcı, iki ya da üç atışı iyi yapar ve vurucuyu şaşırtmak için bunları birbirine karıştırarak kullanılır.

6Taktikler

Oyun içerisinde savunmayı yerleştirecek yakalayıcıların yerleri çok önemlidir. Teknik direktör ve koçların rakibin topa vuran oyuncularının vuruş yönlerini iyi saptayarak alan yakalayıcıların oralara yoğunlaştırmaları gerekir.

Tutucu (catcher) oyun anında taktik verecek kişidir. Bir dizi gizli işaret yardımıyla top fırlatıcıya topu fırlatacağı noktalar hakkında öneride bulunur ve fırlatıcı da bu önerileri başını sallayarak kabul ya da red eder. Savunma takımının da çeşitli taktik değişiklikleri vardır; bunlar arasında en önemlisi fırlatıcının değiştirilmesidir.

Oyuna başlayan fırlatıcının sık sık yanıldığı ya da etkisizleştiği, vuruşların çoğaldığı görülünce, yerine yalnızca bir iki devrelik görev verilen yedek fırlatıcı alınır. Bu yedekler o kadar özel yetişmişlerdir ki, diyelim teknik direktör solak fırlatıcıyı, bir vurucuyu oyun dışı bıraksın diye oyunu alır ve bunu sağladıktan sonra başka bir fırlatıcıyı oyunu sokar. Birçok takımın 9-10 kadar fırlatıcı vardır bunlardan iki veya üçü takımda devamlı iş görür. Bir fırlatıcı oyundan alındıktan sonra yeniden oyuna giremez.

Vurucu takımın teknik direktörü de durumu göre yedek vurucularını oyuna sokar. Bu da diyelim zayıf bir vurucuyu değiştirmek için, ya da solak bir vurucuya sağ elini kullanan bir yedek fırlatıcı karşısına sokmak için yapılır. Bu değişiklikler kolayca uygulanır, çünkü saha oyun başlarken yalnızca 8’i takımda yer alan 16 vurucuyla çıkılır.

7Terimler

Batter (Vurucu): Sırası geldiğinde topa vuran oyuncu. İyi bir vurucu 10 denemede 3 vuruş yapabilir.

Big inning (Büyük devre): 3 sayıdan fazla yapılan devre. (Rekor, bir devrede 17 sayıdır).

Bunt (Yumuşak vuruş): Vurucunun çok uzakta duran iç alan yakalayıcılarını şaşırtmak için yaptığı yumuşak kısa vuruş. Çok zor bir vuruştur.

Double (ikili): iki kalenin geçildiği tek vuruş.

Error (Hata): Savunma oyuncusunun bir rakip oyuncuyu dışarı çıkarabilecekken yapmış olduğu hata.

Fair teritory (Oyun alanı): Dış alan yakalayıcılarının durduğu ve topun içerisine düşmesi gereken alan.

Fly ball (Uçan top): Vurulup havaya dikilmiş top; yakalanırsa vurucu oyun dışı kalır, çiti aşarsa sayı turu atılır. Force play (Zorla oyun): İki oyuncu bir kalede bulunamayacağından, iyi bir vuruş yapılınca, önceden o kaleye gelmiş olan oyuncunun arkadan gelecek olana yer açmak için sonraki kaleye koşması.

Faul territory (Hata alanı): Çizgi dışında kalan alan; dış alan yakalayıcıları burada duramaz. Yakalayıcılar koşup topu burada yakalayabilirler ama vuruşu yapanın topu buraya düşerse, hata olur.

Grand slam (Grand şlem): Üç oyuncunun da kaleleri doldurduğu bir sırada dördüncünün sayı turu yapması, beyzbolda en çok sayı getiren vuruş.

Hit (İsabetli vuruş): Savunmayı aşıp vurucuya kaleye koşma fırsatı veren, havada yakalanmadan yere düşen top.

Home run (Sayı turu): Bütün kaleleri dolaşma fırsatı veren vuruş, genellikle çitleri aşan bir vuruştur.

Inning (Devre): İkiye ayrılır, misafir takım ilk yarıyı, ev sahibi takım ikinci yarıyı oynar. En son vuruşu her zaman ev sahibi takım yapar.

Knocked out of the box (Atulma): Hücum takımı isabetli vuruşlar yaptığında savunmadaki fırlatıcının oyundan alınması.

Line drive (Çizgi vuruşu): İç alan yakalayıcılarının arasından ya da hemen üstlerinden geçen sert vurulmuş top.

Line up/Batting order (Sıralanma/ Vuruş sırası): Teknik direktörün her oyun için hazırladığı, oyuncuların yerlerini ve vuruş sıralarını gösterir kart.

No-hitter (Vuruşsuz maç): Fırlatıcının 9 vurucuya da isabetli vuruş yaptırmadan maçı kapaması, çok seyrek rastlanır.

Out (Oyun dışı): Vuruş yapan ya da koşan oyuncunun oyun dışı bırakılması, üç oyuncu oyun dışı kaldı mı yarı devre biter.

Pinch hitter (Yedek vurucu): Yedek olarak bekleyen vurucu.

Pitcher (Fırlaticı): Topu vurucuya fırlatarak oyunu başlatan oyuncu. İki tür fırlatıcı vardır: Birincisi oyunun başında giren (starter); ikincisi ise kısa süreler için oyuna giren yedektir (reliever).

Pop up (Hava topu): Havaya dikilen ve genellikle iç alan yakalayıcısı tarafından yakalanan top.

Run (Tur): Sırayla kalelere koşarak turu tamamlama. Üçüncü vurucu oyun dışı kalınca tura devam edilemez.

Single (Tek): Sadece bir kale koşmaya olanak veren vuruş.

Steal (Çalma): Fırlatıcının topu vurucuya atışı sırasında yapılan bir kale den kaleye koşu. Yalnızca çok süratli koşucular yapabilir, başarılması zordur.

Strike out (Iska ile oyun dışı): Hatalı vuruşlar ve ıskalarla üç vuruş hakkını kullanamayan oyuncunun oyun dışı kalması.

Triple (Üçlü): Üç kale koşmaya olanak veren vuruş.

Walk (Yürüme): Hakem dört fırlatışın da kötü olduğunu belirtirse vurucu vuruş yapmadan birinci kaleye yürür.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Vücut geliştirme çalışmaları, vücudun bütün sistemlerini, başta kas ve iskelet sistemi olmak üzere olumlu yönde etkilediğinden, bu sistemlere de kitabımızın içeriği ölçüsünde kısaca değinmek çok faydalı olacaktır. İnsan anatomisine kısaca göz atarsak, vücut geliştirme sporunun, hareket sistemimizin temelini oluşturan kaslarımız üzerinde çok etkili olduğunu hemen fark edebiliriz. Bu nedenle, kasların özellikleri, yapısı ve gruplandırılmaları üzerinde kısaca durmak gerekecektir.

KAS

Hareket sistemimizin temelini kaslar oluşturur. İnsan vücudunda 650 civarında kas olup, bunların toplam ağırlığı insandan insana değişmekle beraber, tüm vücut ağırlığının % 40 - 45’ini oluştururlar. Bizim konumuzu ilgilendiren çizgili kaslardır ve bunlar istemli hareket ederler, düz kaslar ise istemli çalışmayan ve yavaş kasılan kaslardır. Sadece kalp kası (miyokard ), çizgili kas olmasına rağmen istem dışı çalışır. Düz kaslar ve miyokard, tüm organizma ağırlığının ancak % 5 - 10'unu oluştururlar.

Kasların Ortak Özellikleri

Kasların 5 çeşit özelliği vardır:

1. Uyarılabilme Kaslar, her canlı kitle gibi, kendilerine yapılan bir uyarıya cevap verme özelliğine sahiptir. Kasların, bu uyarıya cevabı : "Kasılma" şeklindedir.

2. iletebilme: Kaslar, doğal koşullarda, kas-sinir-kas arasındaki uyarıyı "Snaps" yolu ile yani sinir sistemi yolu ile iletebilme özelliğine sahiptir.

3. Kasılabilme: Kasların, kendilerine yapılan uyarılara cevabı kasılma şeklinde olur. Beş çeşit kasılma tipi vardır:

İzometrik Kasılma: Uzunluğu sabit kalan, fakat gerimi artan, statik bir kasılma şeklindedir. Bütün tabii kasılmaların başlangıcını izometrik kasılmalar oluşturur.

Konsantrik Kasılma: Kasın gerimi aynı kalırken, boyu kısalır.

Yani, kısalarak meydana gelen dinamik bir kasılma türüdür.

Vücut geliştirme çalışmasında bu tip kasılmalar çok iyi bir örnektir.

Bu kasılmaya aynı zamanda " Izotonik kasılma " da denir Genellikle insanın kassal aktiviteleri, izometrik ve izotonik kasılmaların birbiri ardına yapılmasından veya her ikisinin beraberce uygulanmasından

Oluşur. İzometrik ve İzotonik kasılmaların beraberce olması, yani kasın hem geriminin hem de uzunluğunun değişmesine de " Oksotonik Kasılma " denir.

• Eksantrik Kasılma: Dinamik bir kasılma türüdür. Kasın gerimi artarken, boyu uzar, yani konsantrik kasılmanın aksine, uzayarak meydana gelen, bir kasılmadır.
• İzokinetik Kasılma: Sportif aktivitelerde uygulanan yeni bir kasılma şeklidir. Bir egzersizin tümünde, sabit hızda, maksimal ölçüde yapılan bir kasılma şeklidir.
• Tetanik Kasılma: Bu kasılma, tek kasılmaya oranla 4 misli daha kuvvetli, uzun süreli ve daha ekonomik kasılma şekli olup, daha fazla iş görür. İstemli hareketlerimiz genellikle uyaranın oluşturduğu kasılma bitmeden arka arkaya sık sık uyaranlar verilirse, kas gevşemeye vakit bulamaz ve devamlı bir kasılma gösterir. Tetanik kasılmanın meydana geldiği en düşük uyaran frekansına " Kritik Frekans " adı verilir.

4. Elâstik Olma: Kası istirahat uzunluğundan daha öteye gerip, uzatırsak bir direnç ile karşılaşırız. Bunu yapan, yani kası geren ve uzatan kuvvet kesildiği zaman, kas yine istirahat uzunluğuna döner. Bu kasın " Elastik olma " özelliğidir

5. Viskoz Kitle Olma: Kaslar, şeklini değiştirmek isteyen kuvvetlere karşı iç sürtünmeler nedeni ile bir direnç gösterirler. Kendilerine tatbik edilen kuvvet ile kasın direnmesi arasındaki denge hemen değil, ancak bir zaman sonra meydana gelir. Bu durum kasların "Viskozite " özelliğidir. Kas, yaptığımız bir hareket veya egzersiz neticesinde uzatılacak olursa, bu hareketin oluşturacağı uzunluğa hemen erişmeyip, uzamanın son kısmı yavaş yavaş meydana gelir. Diğer taraftan, hareket bitince normal uzunluğuna hemen dönmez. Kasın viskozite özelliği onun bir çeşit devamlı, yani tetanik kasılmalar şeklindedir. Kasa gelen ve tek bir korunma mekanizmasıdır. Bunu, kapıların çarpmasını önleyen ve yavaş kapanmasını sağlayan yay mekanizmasına benzetebiliriz. Kaslarda bu özellik olmasa idi, ani ve şiddetli kasılmalarda, kas ve kemik bütünlüğü tehlikeye girer ve kopmalar olurdu. Viskoz özellik bir çeşit frenleme görevi yapmaktadır.

Kaynak: “Herkes İçin Spor” vücut geliştirme, fitness ve formda kalma, kitabından yazıldı.

FC Barcelona, "Katalan halkının bir futbol takımı suretindeki epik yücelişi" olarak tanımlanmıştır (Artells, 1972, s. 7); Devletsiz bir milletin silahsız ordusunun tecessümü veya bu milletin elçisi denmiştir ona; veya kulübün başkanlarından Narcis de Carreras'nin ifade ettiği gibi: "Biz ne isek oyuz ve neyi temsil ediyorsak onun temsilcisiyiz." Kulübün karakterini en isabetli biçimde yansıtan ifade, kuşkusuz FC Barcelona'nın "bir kulüpten öte bir şey" olduğu ifadesidir (Cirici/Merce Varela, 1975). Cirici ile M. Varela, bu bağlamda, "böyle kısa bir cümlenin, pek ender olarak bu kadar çok şey anlatabileceğini" iddia ederler: "FC Barcelona’nın bir kulüpten öte bir şey olduğunu söyleyenlerin işaret ettiği şey, bir spor kulübünün bunca olağanüstü anlam kazanışında şaşırtıcı ve bizce benzersiz olgudur." (Cirici/Merce Varela, 1975, s. 4).

Bu cümle esasen, kendini devlet olarak yapılandırmayı başaramayan bir millet olarak Katalan halkının hüsranlarının, bir spor kulübünün kahramanlıkla yüceltilişini simgeler. Bu nedenle sportif zaferler siyasi zaferlermişçesine yaranır, yenilgiler ise hüsrandır Kupa Galipleri final maçlarında 1979’da Basel’a galibiyeti veya 1986’da Sevilla'da yaşanan yenilgiyi de düşünün. Zaferi de yenilgiyi de herkes büyük bir yoğunlukla beraberce yaşadı, tamamen farklı nitelikteki her iki sonucun halk üzerindeki etkisi de, salt sportif alanın ötesine taştı.

Bizim bu bağlamda kendimize sormamız gereken soru bu olayın nedeninin ne olduğudur. Nasıl oldu da, bu kulüp ile içinden çıktığı toplum arasındaki ilişki sportif sınırların ötesine taşıyacak ve spor dışı bir sosyolojik olguya dönüşecek ölçüde güçlü olabildi?

Bu olguyu anlayabilmek için FC Barcelona'nın hali hazırda 108.000 üyesi olduğunu, beş milyar pesetadan fazla bir bütçe üzerinde tasarrufta bulunduğunu ve gerek iç işlerinin, gerekse kulüple herhangi bir şekilde ilgili her hadisenin anında kitle iletişim araçlarında konu edildiğini göz önünde bulundurmalıyız.

Bu nedenle, bütün bu soruları cevaplandırabilmek için olguyu, içinden çıktığı ülke zeminine oturtmalıyız. Katalonya’nın ne olduğunu kavramaksızın ve ülkeyi tanımaksızın FC Barcelona'yı anlamak imkansızdır. İspanya, pek çok milletin oluşturduğu ve değişik dillerini bir arada bulunduğu, fakat bu durumun sadece ikinci Cumhuriyet'in (1931-1936) kısa süreli mevcudiyeti sırasında sonra ancak 1978 Anayasası’nda hesaba katıldığı bir devlettir. Bununla beraber, İspanya'nın 18. yüzyıldaki Veraset savaşları’ndan sonra merkezi bir devlet olarak yapıldığı ve milli devlet olarak biçimlenmeye çalıştığı, kaydedilmelidir.

1715’ten itibaren Ortaçağ’a davanan özerk hükümet kurumlarını yitiren Katalonya'ya, "Nueva Planta" emirnamesi ile yeni Bourbon devletinin birleştiriciliğini sağlamaya dönük Kastilya yasaları dayatıldı.

Ancak 19. yüzyılın başında, Avrupa'daki romantizm akımına ve bütün milletlerin yeni devletler kurmaya dönük hareketlilik içine girmesine bağlı olarak Katalonya'da gelenekleri yeniden canlandırmaya dönük bir kültürel ve siyasi hareket doğdu: Katalanca ifadesiyle, "Renaixença".

Bu hareketin Katalan burjuvazisi nezdindeki siyasi tezahürü, 1892'de "Bases de Manresa"da formüle edilen Katalonya'ya özerklik dilekçesi idi. Katalan burjuvazisi, tıpkı Bask burjuvazisi gibi İspanya’nın geri kalanından, sınai bir burjuvazi oluşuyla ayrılıyordu.

Barcelona'nın şehir duvarlarını yıktırtmayı, büyüyen başkent için yeni bir şehir planını gerçekleştirmeyi ve önemlisi, ona merkezi hükümetten yeni taleplerde bunma itkisini veren 1898 dünya fuarını örgütlemeyi başaran burjuvaziydi bu. O dönem, bu burjuvazinin iktisadi açılma dönemiydi.

Ayıca Katalonya sınai yapısı, giderek anarşist ve sonradan anarkosendikalist ideallere yönelen geniş bir işçi hareketinin doğmasını mümkün kıldı -oysa yarım adanın başka kesimlerinde sosyalist idealler ağırlık idi.

Nihayet, sporun Katalonya’daki güçlü köklerine demeliyiz; yine o dönemde spor, bütün Avrupa’daki gibi bedene ruha ilişkin bir yeni kültür olayı olarak yerleşmeye başlamıştı.

Baron de Coubertin'in olimpik ruhun yeniden canlanması üzerine 1892’de Sorbonne’de yaptığı ünlü konuşmayı unutmamayalım. Değişik spor dallarının büyük bir bölümünün örneğin hokey, Sutopu, basketbol başka spor disiplinleri İspanya'ya Katalonya üzerinden girdiğine de değinmeliyiz.

FC Barcelona 19. yüzyılın sonlarında bu ortamda orta çıktı; kuruluşu, 29 Kasım 1899’da Barcelona'da yaşayan İsviçreli Hans Gamper tarafından gerçekleştirildi. Ünlü Barca aynı zamanda ilk takımı da oluşturan bir İsviçreli, birkaç İngiliz ve Katalan'ın eseriydi. Mavi ve erguvan renklerini Gamper seçti; bunlar doğduğu kantonun (Tessin) mahalli renkleriydi. İlk arma, Barcelona şehrinin armasıydı. Kuzey Amerikan polislerinin plaketlerini hatırlatan nihai armanın seçilmesine kadar daha birkaç yıl geçecekti.

Kulübün ilk yıllarındaki hikâyesini, birbirini izleyen iniş çıkışlar belirler. Kaybolup gitme tehlikesini atlatan kulüp. 1920’li yıllarda, bugünkü konumuna gelir. Konuyu bilenlere göre FC Barcelona'nın spor kulübü olarak gelişmesi, gerçekleştirilen bir uluslararası karşılaşmalar dizisiyle örtüşür.

Kulübün yöneticileri, daha büyük bir stadyum inşa en zorunluluğunu kavrarlar. 1922'de, 40.000 seyirci alab Les Corts Stadı açılır. 1957de açılan yeni stada göçebe kadar, Barça'nın evi burasıdır.

Bir spor kulübü olarak FC Barcelona, Katalonya’nın kültürel ve siyasi hayatına kurulusundan itibaren katılmıştır.

Katalonya'nın özerkliğinin geri verilmesine ve siyasi eylemleri destekleyen çıkışlarda ve gösteri almıştır. Joan Josep Artells bu süreci şöyle anlatır: “1908’deki bunalımdan sonra FC Barcelona

Gamper'in talimatlılarıyla Katalanizmin aktif kesimlerine yaklaştı. Aslına bakılırsa, kulübü en nihayet tanımlayan yola da böyle getirildi. Kulübün bilinçsizce ama gayet bilinçsizce, Katalonya sporun en yüksek temsilcisi addedilme çabası içinde olduğu söyleyebilir.

FC Barcelona’nın kurucusunun başkanlık süresince güttüğü bu tutum, 1917-1925 döneminde daha da belirginleşti." (Artells, 1972, s. 5-8)

Primo de Rivera'nın diktatörlüğü sırasında (1923-1929). FC Barcelona'nın temsil ettiği olgunun oluşumunu belirgin olarak gözlemek mümkündür. Satirik spor dergisi Xut (Şut), kulübün 1924’teki "gümüş yıldönümü" münasebetiyle. "sanlı FC Barcelona’nın, erken döneminde tam anlamıyla 'egzotik' olduğunu" yazar: "Ama yavaş yavaş Katalanlaştı, ve yirmi beş yıl inat etmeleri, halkı saflarına kazanmalarına yetti." (Sola, 1971, s. 70)

O dönemde kulübün yediği en büyük darbe, Les Corts

Stadı’nın hükümet emriyle altı aylığına kapatılmasıdır. Kapatma kararı, FC Barcelona ile bir İngiliz gemisinin mürette batının oluşturduğu Jupiter takımları arasındaki bir dostluk maçında meydana gelen olayların sonucudur. Yıl 1925: Barcelona, Katalonya ve İspanya kupa şampiyonu olur. "Barcelona’da bu zaferin anlamı, öncekilerden çok daha büyüktür.

Kulüp ve diğer sevilen spor ve boş zaman örgütlenmeleri, Diktatörlüğüne toplumsal bağlamı içinde, protestoyu ve hoşnutsuzluğu dile getirmenin, rejim tarafından tahammül gösterilen tek yoludur." (Artells, 1972, s. 172)

Maç başlamadan önce marşlar söylenirken, topluluk yaklaşık 14.000 kişi- Britanya milli marşının bitiminde alkışlarken, İspanyol milli marşını ıslıkladı.

Bunun uzerine Les Corts Stadı altı aylığına kapatıldı. Kulübün her türlü etkinliği ve faaliyetleri yasaklandı, kulüp başkanı Joan

Gamper ülkeyi terk etmek zorunda kaldı. Gelen tepki, tamamıyla tek yürek, tek sesti. Artells söyle anlatıyor: "FC Barcelona'nın durumunda, bu önlemler Barcelonacıların' ve Katalanların kimliğini genelde daha belirginleştirdi. Hiçbir stadyumun kapalı olduğu sürede aidatını ödemeyi ihmal etmedi. Aidatların büyük bölümü ödendiği gibi kulüp yörecilerinin özel bürolarından ve kulübü destekleyen bazı işadamlarından da yardım aktı. Normal olarak futbolla hiç ilgilenmeyen pek çok insan, kulüp kasasını ayakta tutmaya dönük çağrılara icabet etti. Birinci takımdan hiçbir oyuncu kulübü terk etmedi, hepsi de parasını düzenli almaya devam etti." (Artells, 1972, s. 177)

Primo de Rivera'nın diktatörlüğü sırasında kamusal toplantılarda ve gösterilerde Katalonya bayrağı "Senyra"nın yerini, Barça'nın bayrağı aldı. Bu iki simgenin özdeşleştirilmesi ve birbirinin yerine ikame edilebilir hale gelmesi, yeniden, Franco diktatörlüğü sırasında görülecektir. 1939'da iç savaşın bitişi, FC Barcelona için yeni bir evreyi başlatır. Yeni yönetim merkezi hükümet mercilerince atanır, kulübün adı İspanyalılaştırılacak Kulüp de Futbol Barcelona'ya dönüştürülür.

Katalonya savaşı kaybetmiştir ve kulüp en karanlık dönemini yaşar. Ancak Franco diktatörlüğünün kırk yılı boyunca kulüp giderek yeniden canlanır ve tekrar eski simgesel anlamına erişir. Barça tekrar, Franco döneminde yasaklanan Katalan hissiyatını yansıtmanın aracı haline gelir. "Kırk yıl boyunca Katalanizmin her türlü açık ifadesinin takibe uğraması, milliyetçi duyguların Barça'ya yansımasına yol açtı. Katalanlığa ram olmuş 100.000 insanın buluşabileceği, kulübün

stadyumundan daha iyi yer yoktu; hele merkezi iktidarı cisimleştiren Real Madrid'e karşı bir maç söz konusu olduğu zaman.." (Perez de Rozas, 1982, s. 16)

Real Madrid'in 1950’li yıllardan itibaren merkezi iktidarla,

Birincisi: Önce Barcelona’nın aldığı ve bir yıl Barcelona'da oynamayı yükümlenen Di Stetano'nun ihtilaflı bir sözleşme imzalayarak Madrid' de oynamaya başlaması. Arjantinli as, o zamanlar, Real Madrid in büyük simgesi idi.

İkincisi: Beyaz formalıların Avrupa sahalarında elde etti ve rejim tarafından yurtdışındaki bir "özel elçi gibi kullanılan başarıları.

Gerci Real Madrid, Franco iktidarının takımı olarak kesinlikle tanımlanamaz ama Katalanların gözünde bu kulüp merkezdeki gücü ve merkezi iktidarı simgeliyordu - hâlâ da simgeler. Real Madrid, alt edilmesi gereken dış düşman haline geldi. Kimileri, yarı şaka yarı ciddi, İspanya'da demokrasiye geçiş sürecinin Aralık 1973'te Carrero Blanco'nun öldürülmesiyle değil, Şubat 1974’te Barça'nın Real Madrid'i Madrid'de 5-0 yenişiyle başladığına inanır. Göz önünde bulundurulması gereken bir başka etken, 1960’lı yıllarda Katalonya'ya gerçekleşen göç sırasında Barça'nın bir entegrasyon unsuru konumuna gelmesidir. Katalonya, kitlelerce mülteciyi entegre etmeyi bildi. Vazquez Montalban'a göre "Barça, Katalonya milli burjuvazisi ve küçük burjuvazisinin iç savaşa kadarki siyasi tutumunun simgesi olmuştur; savaştan sonra da bu tutuma dayalı duyarlığının yansıdığı tek zemindir, Bu vakanın en iyi kanitı, engre olmuş göçmenlerin Barça taraftarı, entegre olmamış göçmenlerin ise Espanyol taraftarı oluşudur." (Artells, 1972,S. ) Yerini Real Madrid'e terk edene dek FC Barcelona’nın akibi sayılan Espanol-Barcelona, "Barcelonist"lerin de merkeziyetçiliğin bağrımızdaki mevcudiyeti 'ni temsil eder - yani alt edilmesi gereken iç düşmanı...

Şimdiye kadar söylenenlerin, sonuç değerlendirmesi yerine geçebilecek bir örneği, Basel’de 1979'da oynanan Avrupası Kupa Galipler Şampiyonası finalidir. İspanyol halkının yeni anayasayı kabul etmesinden aylar sonra, özerklik statüsü talebi gündemde iken 30.000 taraftar Basel yollarına düşerek zaferi kutladıkları o geceye karıştılar. Aynı saatlerde onlarla birlikte bir milyon Katalan, bir ağızdan "kupayı aldık, sıra özerklikte" tezahüratıyla, özerklik statüsünün verilmesini istiyordu.

FC Barcelona, doksan yıllık varlığı ile Katalan toplumuyla -gerek orada doğanlarla, gerek göçmenlerle- iç içe geçmeyi ve bu toplumun hem özlemlerinin hem hüsranlarının simgesi olmayı başarmıştır. "Ama hepsinden önemlisi, kulübün ürettiği, onu sportif ilginin ötesine geçen bir simgeye dönüştürmüş olan duygu hareketidir. Kimileri için geleneğin simgesi, kimileri için umudun ifadesi - bundan dolayıdır ki bu kulüp, herkes için bir kulüpten daha fazla bir şeydir."

(Ciri-ci/Merce Varela, 1975, s. 4)

Kaynak: “Futbol ve Kültürü” kitabından yazılmıştır.

Bisiklet icat edildiğinden bu yana yarış amacıyla kullanılmıştır. Bazı ülkelerde, özellikle Batı Avrupa ülkelerinde profesyonel bisiklet yarışçıları yüksek ücretler alan birinci sınıf atletlerdir. Veledrom, yol yarışları ve bisiklet krosu olmak üzere üç türlü bisiklet yarışı vardır. Erkek profesyonel yarışçılar her uçunde de yarışırlar. Bayanlar arasında ise yalnız amatör olarak Veledrom ve yol yarışları yapılmaktadır.

Veledrom’da belli başlı yarış tipleri, sürat, iki kişilik bisiklet (çifte), saate karşı tek, saate karşı takım, bir kilometre saate karşı, puanlı ve motorlu yarışlardır.

1Pist

Bisiklet Pisti; Kapalı bisiklet pistleri ahşap yüzeylidir. Açık pistler ise sert ağaç, beton ya da asfalttır. Dünya Şampiyonası kuralları 333 m'lik bir yarış pisti gerektirir. Bazı pistler bunun iki katı uzunlukta, bazıları ise 250 m'liktir. Pistler içeri doğru eğimli olarak yapılır. Pistin düz bölümlerinde en az olan eğim 12 derece ise de virajlarda 55 dereceye kadar varan eğimler olur. Uluslararası kurallara göre en az pist genişliği 7 m'dir. Pist boyunca 3 çizgi çekilmiştir. 20 cm enindeki mavi şerit pistin iç yanına yarış alanının sınırı olarak çekilir. Gene içten 90 cm'ye çizilmiş kırmızı şerit ise sürat yarışçılarının kullandığı çizgidir. İnce mavi bir çizgi de pist eninin içten üçte birine çizilir. Bu çizgi de uzun mesafe yarışçılarının çizgisidir. Yarış yönü saat yönünün tersidir ve kazaları önlemek amacıyla sağdan geçme kuralı konulmuştur.

2Malzeme

Bisiklet Malzemeler; Yarış bisikletleri bir mühendislik harikası olarak son derece hafif ama sağlam yapılmıştır. Vitesler metal alaşımından, lastikler (tüp denilir) ince kauçuktan ve iç lastikli olarak yapılmıştır. Lastik patladığı zaman tekerlek bütünüyle değiştirilir. Veledrom bisikletlerinin freni ya da vitesi yoktur. Sırf hız yapmak için imal edilirler ve 8 kg ağırlığındadırlar. Üste giyilen malzeme, ağırlık olmasın diye rüzgâr tutmayan maddelerden seçilir, formalarla şortlar naylon ve ipekten yapılır.

3Kazanma

Sürat (Sprint): İki yarışçı arasında 1000 m'lik (33 m'lik üç tur) bir yarıştır. Yarışçılar ilk 600-700 m'yi ısınma için kullanır, son 200 m'de hızlanırlar. Bu genellikle tazı tavşan türü bir yarıştır; zaman zaman rakibin öne geçmesine izin verilir. Sonunda varış çizgisine ilk ulaşan yarışçı karşılaşmayı galip bitirir. Son 200 m'de saat tutulur, ama yarışı kazanmada bir önemi yoktur.

Çifte (Tandem): İki kişilik bisiklette, tıpkı sürat yarışında uygulanan kurallarla, ama 1500 m yarışılır. Hem çifte, hem de sürat yarışları genellikle foto finişle karara bağlanır.

Saate Karşı (Pursuit): İki yarışçı pistin karşı uçlarından başlayıp birbirleriyle değil, zamana karşı yarışırlar. Mesafeler bayanlarda 3000 m, amatör erkeklerde 4000 m, profesyonel erkeklerde ise 5000 m'dir. Yarışı kazanan, yarışı en hızlı bitiren ya da rakibini yakalayan yarışçıdır.

Saate Karşı Takım (Team pursuit): 4 yarışçı 4 bisiklet üzerinde 4000 m yarışırlar. Kazanan takım, ilk 3 yarışçısı yarışı önce bitiren takımdır.

Saate Karşı Kilometre (Kilometre Time Trial): Yalnız amatörler arasında yapılan bu yarışta 1 km'lik mesafe saate karşı koşulur. Yarışçı pistte tek koşar ve kendi başına ulaşabileceği en büyük hızla yarışı bitirir. Yarışçılar geçmiş derecelerine göre belirlenen bir sırayla piste çıkarlar. En iyi derece sahibi en sonda yarışır. Yarışı en hızlı olan, yani en iyi dereceyi yapan yarışçı kazanır.

Motorlu Yarış: Bu yarışta bisikletçiler, yardımcı motosikletlerin önden gidip rüzgār kesici görevi yapmasıyla hızlarını 72 km/saate çıkarabilirler. Amatör ve profesyonel olarak yapılan bu yarışlarda ya 1 saat süreyle ya da belirli bir mesafe üzerinden yarışılır. Bir saatin sonunda ya da mesafenin sonunda zil çalınarak yarışın bittiği bildirilir. En öndeki yarışçı ya da mesafeyi ilk bitiren yarışçı birinci gelir.

Puana Yarış: 25 kadar yarışçı 50 km'lik mesafeyi puan toplayarak yarışırlar. Her turda bitiş çizgisini önde geçen üç yarışçıya puan verilir. Dolayısıyla yarışı en önde bitiren değil, en çok puan toplayan kazanır. Son turda puanlar iki kat olarak hesaplanır.

4Kurallar

Sürat ve Çifte: Bisikletçilerden hangisinin önde çıkacağı kura ile saptanır ve öndeki en az yürüme hızıyla gidebilir. Lastik patlaması, düşme ve mekanik aksaklıklar gibi durumlarda yarışa yeniden başlanır.

Duruşlar sırasında 20 cm'den daha fazla geriye kayanlar bir tur önde gitmeye zorlanarak ya da bitişe bir tur kalmışsa zilin çalışı bekletilerek cezalandırılır. Bu ceza iki tabanca atışıyla belirtilir. Yarıştığı bisikletçiyi çarpıp düşüren yarışçı diskalifiye edilir ve düşen yarışçı, turu tamamlamamış olsa da, birinci ilan edilir.

Saate Karşı: Elemelerde ilk 30 m'de ortaya çıkan lastik patlaması, düşme ve mekanik aksaklıklarda yarış yeniden başlatılır. 30 m'den sonra böyle bir durum olursa yarışçı yarışı terk eder. İlk sekiz ve çeyrek finallerde rakibini yakalayan yarışçı, bir sonraki turdaki eşleştirme için zaman önemli olduğundan yarışı tamamlamak zorundadır.

Saate Karşı Takım: Her takımda 4 yarışçı bulunur. İçte yarışan yarışçı ilk öncü değişikliğine kadar yarışı önde götürür, sonra dışa yani dördüncü pozisyona geçerken takım arkadaşlarından birisi öncülüğü yüklenir. Bisikletçilerin birbirlerini itmeleri elemelerde diskalifiye ve finallerde derece düşürülmesiyle cezalandırılır.

Saate Karşı Kilometre: Eğer herhangi bir nedenle (diyelim yağmur yüzünden) yarış tamamlanamazsa koşulmuş mesafeler sayılmadan yarış yeniden başlatılır. Herhangi bir aksaklık durumunda yarışçıya sıradaki beş yarışçıdan sonra yeniden yarışma hakkı tanınır. Bir yarışçıya ikiden fazla yeniden başlama hakkı tanınmaz.

Motorlu Yarış: Motosiklette ya da bisikletteki bir aksaklığın düzeltilmesi için beklenirken bisikletçiye ısınma turu atma hakkı tanınır. Finallerde 10 turdan fazla bindirilen bisikletçi diskalifiye edilir.

5/6 Beceriler-Taktikler

Sürat: Sürat yarışçıları dik duvarlı diş kulvarı hız kazanıp önde ve aşağıda gitmekte olan yarışçıyı geçmek için kullanırlar. Öndeki yarışçı ise yukarda giderek arkadan geleni kendisini izleme durumunda bırakabilir. Böylece önde giden de dalış hakkını korumuş olur. Yarışçı rakibinin önden gitmesini isteyebilir ve bunu yavaşlayarak tam bir sinir savaşıyla sağlar, çünkü arkadan gelen yarışçının yarışı kazanma şansı her zaman daha yüksektir.

Saate Karşı: Taktik olarak, ya hızlı bir başlangıç yapılıp rakibe yakalama olanağı tanınmaz, ya da rakibin önde gitmesi sağlanarak yorulduğu anda öne geçip yarış bitirilir.

Saate Karşı Kilometre: Belli bir taktiği yoktur yalnızca üstün bir pedal basma gücüyle saliseler yakalanmaya çalışılır. En ufak bir tekerlek yalpası bile yarışçıyı bir dünya ya da Olimpiyat şampiyonluğundan edebilir.

Motorlu Yarış: Yarışçının 1 saat süreyle 70 km giden motosikleti izleyebilmesi için çok dayanıklı olması gerekir. Ayrıca sonradan geçilebilmeyi göze alıp önde mi gideceğine, yoksa arkadan mı izleyeceğine de karar vermelidir. Genellikle yarışı birinci bitirenler öndekini yarım tur geriden izleyen bisikletçiler olur.

Puanlı Yarış: Bu yarışçılarda üstün bir bisiklet kontrolü ve pist disiplini olmalıdır. 25 yarışçıdan her biri belki 150 kez tur çizgisini birinci geçme telaşı içindedir. Turluk süratlenmelerle puan kazanılabilir, bu da bir önceki turda yapılan taktik hazırlıkla birden grubun önüne fırlayarak gerçekleştirilir.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Şampiyon takım, bünyesine genç oyuncuları ekleyerek büyüyordu. Avcılar'dan, Yücespor’dan, Kocaali’den ve altyapıdan oyuncular kadroya ekleniyor ve büyük başarılara imza atacak adlar şarkılar söylenecek kadro kuruluyordu. Metin, Ali, Feyyaz forvetiyle sembolleşen kadro Çarşı’yla eşzamanlı olarak şekilleniyordu. Birbirlerinden habersiz ama bir arada.Feyyaz Uçar o günleri kısaca özetliyor. Taraftarın Kibar Feyzo'su o.

Beşiktaş'a katılımımız Metin, Sinan Alaattin ile birlikte oldu daha sonra bizlere Gökhan ve Ali'de katıldı. 1981-82"de uzun bir aradan sonra 15 yıl sonra şampiyonluğu yakalayan kadronun arlan bizler katıldık.

Feyyaz Uçar. ''Kibar Feyzo''

Biz o sene genç takımdaydık ben A takımı alındım daha sonra Metin katıldı aramıza. Metin'in katılımı biraz zorlu bir süreç olsa da nihayet Beşiktaş formasına kavuşmuştu. Tahsili, Kocaelispor'un çıkardığı zorluklar derken tüm engeller aşılıyor ve Metin de o kadrodaki yerini alıyor. Ben genç takım ve yıldız takım dönemimi Kocaelispor'da geçirdim, 1982'de, 18 yaşıma gelince Kocaelispor'dan Beşiktaş'a transfer oldum. 15 yıl Beşiktaş'ta oynadım. Kocaelispor gibi bir Anadolu takımında oynuyorsanız, hayalinizde hele bizim dönemde, Avrupa'ya gitmek gibi bir fikir hayal ötesi bir şeydi. Oradaki en büyük hayaliniz, üç büyüklere gidip oynamaktı. Şimdi bu jenerasyona baktığınız zaman, herkes "Avrupa’d transfer teklifinde bulundular.’’

METİN TEKİN.  ''Sarı Fırtına''

Ali Gültiken ise adım adım kurulan kadronun en geç katılanı oluyor. Geç dediysek erkenden daha geç. Geçten ise daha erken onların bir araya gelişi.

Beşiktaş'a gelmeden önce Bakırköy Yücespor kulübünde amatör olarak futbol oynuyordum. Bu dönem içerisinde genç milli takıma seçilmiştim. Beşiktaş ’da beni oradan takip ediyormuş. Sonra da transfer teklifinde bulundular. Tevfik'le beraber *83 senesinde Beşiktaş genç takımına transfer olduk. Bir sezon Beşiktaş'ta genç takımda görev yaptık. Bu dönem içerisinde yine santrafor mevkiinde oynuyordum ve çok gol atmıştım. *84 yılında da profesyonel oldum. İlk teknik direktörüm Stankoviç'ti ve onun bana çok yardım oldu.

İlk senemde 34 maçta görev aldım. O sene şampiyonluğu averajla kaçırdık. İlk senemde şampiyonluğu yakalama şansın averajla

ALİ GÜLTİKEN 

kaybetmek bizi çok üzmüştü. Fenerbahçe'ye son hafta kaybetmişti ama ertesi sene şampiyon olduk. Trabzon’da son maçı oynamıştık. 1-0 kazandığımız maçla şampiyonluğu elde ettik.

Beşiktaş kendi öz kaynakları içerisinde çok büyük bir yapılanma giymişti. Bu 80'lerden, 82'den başlayan bir süreçti. Rızalar, Ziyalar, Fikretler başlayan ve ilerleyen seneler içerisinde bizlerin de bu takıma monte olmasıyla oluşan bir süreçti. Beşiktaş çok önemi bir temel oluşturdu kendisine. Ben, daha ilk sezonumda genç bir oyuncuya göre çok fazla şans almıştım. Sezon bittiğinde Van'a kampa gitmiştik. Stankoviç hazırlık maçlarında Gökhan'ı, Feyyaz’ı, Metin'i, Rıza'yı, hepimize aynı anda ilk on birde oynatıyordu. Lig başlayınca yine normal takıma döneceğini düşünüyorduk ama sanıyorum yönetim kurulunda aldığı bir kararla bu takımın arkasında duruldu. Özellikle İstanbul'da oynadığımız ilk maçları beraberlikle bitirmiştik. Çok büyük seyirci desteği altında oynadık bu maçları. Şu an stadımızın kapasitesi 32 bin; o zaman 20 bin civarındaydı ama ayakta 41 bin kişinin maç izledi koşullarda oynadık. Şampiyonluğu kaçırdığımız yıllar olsa da bu kadro deformasyona uğratılmadan, üzerinde ısrar edilerek geliştirildi. Gordon Milne geldikten sonra iki sene üst üste kaçırdığımız şampiyonluklar vardı. "89-90 sezonuna başlamıştık ve yeni gelen yabancı oyuncularla takviye edilmişti. Fakat arzu edilen performans yakalanamadı ve Gordon'un gidip gitmemesiyle ilgili bir tartışma ortamı da oluşmaya başlamıştı. Böyle bir ortamda Adana Demirspor maçına çıktık ve o maçta yabancısız, yalnızca yerli oyunculardan kurulu kadroyla oynadık. Bildiğiniz gibi, 10-0'lık tarihi bir skor yakalandı. Bu ivme yukarı doğru çıktı ve şampiyonluğu yakaladık. Hep konuşulan Metin, Ali, Feyyaz şarkısı da o sezon doğdu. Maçı kazansak da kaybetsek de çok agresif ve tempolu bir takımdık. Coşku yaratıyorduk. O yüzden de o kadronun taraftarlar üzerinde çok büyük bir etkisi olmuştur.

Futbol hayatını bitirip de üzerinden on yılın üzerinde zaman geçmesine rağmen hala şarkılar söylenen bir futbolcu topluluğu olduğunu düşünmüyorum.

Bu, bize nasip oldu. Bunu kelimelerle anlatabilmek çok kolay bir sey değil. Yaşadığınız zaman hissettiklerinizi çok rahat söyleyemiyorsunuz. Bunu onur, şeref, gurur gibi klişe cümlelerle söyleyebilirsiniz ama bence çok daha ötesi.

Metin Tekin tribünleri ve sahayı birbirinden ayırıyor. Aynı yerde iki farklı dünya orası. Şu her zaman beni çok düşündürmüştür: Sahada olmakla, tribünde olmak. Aynı yerde olmalarına rağmen, ikisi çok farklı, iki ayrı yerdir esasında.

Tribünü çok fazla bilmiyorum açıkçası. Çünkü futbolcu olmadığım zamanda bile kendimi oynayanların yerinde hayal ederdim. Hiç taraftar olamadım o anlamda. Taraftar psikolojisini çok fazla bilmiyorum ama oyuncu için çok farklı bir şeydir taraftar. O zamanlar gerçekten dolu statlara oynuyorduk. Belki şimdi de öyle ama televizyonun maçları vermediği dönemlerdi. Korkunç bir taraftar kalabalığı vardı. O dönemlerde maça çıkmak da kolay değildi. Futbolda her zaman işler iyi gitmez. Kötü gittiği zaman da 'Niye olmuyor?' sorusu abartılı biçimde soruluyordu. Böyle olunca da maçın nasıl geçeceğinden ziyade taraftar yanınızda mı karşınızda mı olacak merakı, sorusu ağır basıyor.

Rakip taraftar size olumsuz tezahürat yapar ama hiçbir şey sizi kendi taraftarınızın olumsuz tezahüratı kadar etkilemez. Onların çok küçük bir sözü, çok küçük bir eleştirisi o maçı alıp götürebilir sizden. O yüzden taraftar kimliğinde oyuncuların yanında olmak çok önemlidir. Bazen de öyle maçlar oynanır ki taraftarla kazanırsınız maçlarımızı. En olumsuz skorları çevirip kazanırsınız.

Orada, taraftarın devreye girdiği bir an vardır. İnanın vardır. Tabi ki sahada oynayan futbolcudur ama onu oynatan, onu alıp karşı kaleye götüren, o tempoyu ona yakalatan taraftarlardır.

NOSTALJİ FOTOLAR

Ali Gültiken & Süleyman Seba

METİN TEKİN 8 MAYIS 1964

Metin Tekin Şeref Stadı 1982

Kaynak: “Asi Ruh” Kitabından yazılmıştır.

Yelken sporu sözünün içine birkaç spor dalı girer. Küçük Optimist'lerden, yaklaşık 72 m boyunda, 4 direkli bir yelkenli olan ve 1976'da "Observer Singlehanded Transatlantic Race"de yarışan "Club Méditerranée" teknesine kadar birçok deniz aracı, yelkenli olarak adlandırılabilir. Bu ikisi arasında, yüzlerce kategori kurmak mümkündür. Küçük kayıklar ve mavnalar, tam donanımlı açık deniz yatları, çeşitli boyutlarda tekneler, yüzlerce milve hatta dünya turlarında yarışan tekneler, bütün bunlar insanların ilgisini çekmekte, oldukça geniş bir kitle ve basın bu işi yakından izlemektedir.

Ama yelken sporuyla daha yakın ilişkide olanlar, Olimpik sınıflar arası yarışları ve geleneksel açık deniz yarışlarını bu gibi gelip geçici olaylara üstün tutarlar.

Yelken yarışında amaç, sporcuların tekne ile rüzgârı kullanma becerilerini ölçmektir. Bütün olay rüzgâr açısını ayarlayabilmeye dayanır. İyi bir yelkenci, rüzgârı hangi açıda yelkenine çarptıracağını ve nasıl hız kazanacağını bilir. Rüzgâr arkadan alındığı zaman, tekne pupa yelken (wind aft) gider. Rüzgāra doğru direk ilerlemek mümkün olmadığından, o yöne gitmek gerekince, tekne 45 derecelik açılar çizerek, zikzaklı bir rotada ilerler ve soldan sağa ya da iskele ‘den Sancak' a doğru, tremolo yapıp yön değiştirir. Yelken, ne kadar rüzgâra yakın açılırsa, o kadar düz bir rota izlenir ve o kadar hızlı gidilir.

1) Flying Dutchman

2) Finn

3) Soling

4) Scorpion

5) Tornado

6) 470

7) İnternational Canoe

8) Cadet

1Parkur

Küçük teknelerle, göllerde, nehirlerde, nehir ağızlarında, kanallarda, körfezlerde yelken basılabilir. Ama açık deniz yarışlarında, yelkenci dünyadaki bütün denizleri karşısına almak durumundadır. Denizlerin bazı bölgeleri çeşitli olanakları ve uygunlukları dolayısıyla yatların yarış bölgesi olarak daha sık kullanılır. Çoğu bilinen geleneksel yarışların yapıldığı yerlerdir. Amerika kupasının yapıldığı Newport Rhode Island; Southern Cross'un yapıldığı Avustralya' da Sidney; Amiral kupasının yapıldığı İngiltere'de Solent; Kiel haftası yarışları için Batı Almanya'da Kiel bunların en başta gelenleridir.

Açık denizlerde yarışan tekneler, genellikle, Olimpik rota adı verilen, üçgen biçiminde bir rota izlerler.

Olimpik yat yarışlarında sürekli kullanılan bu rotada, teknenin, bütün açılardan denenmesi mümkündür. Rota başlangıçta rüzgâr yönüne doğrudur. Dolayısıyla ilk açılma, rüzgâra karşı, yani, orsa ile olur. Rüzgâr ile aynı yönde seyretmeye başladıktan sonra, üçgenin ucunda yer alan dubadan dönerek apaz gidilir. Bu gidişin ardından bir duba daha geçerek, başlama işaretine arkadan rüzgâr ile pupa yelken gidilir. Yarışın ikinci ve son turunda ise belirlenen doğrultuda sadece orsa ve pupa yelken basılarak üçgenin sadece iki kenarında yarışılır ve finişe doğru orsa yelken basılır.

Bazı süratli sınıflarda Tornado Catamaran gibi bu üçgen turu iki kez yapmak gerekir. Yelkenciler bu tip yarışlar için "üçgenlerden ve sosislerden" oluşur derler. Yani Olimpik Rota, bir üçgen, bir sosis ve son bir orsa'dan oluşur.

Olimpik Rota: Birinci ayakta orsa, sonra apaz ve pupa seyir, ikinci turda ise orsa ve pupa ile finişe gider.

2Malzeme

Bir yat ekibinin en önemli sorunu soğuktan ve ıslaklıktan korunmaktır. Açık deniz yat yarışçısı, bunu su geçirmez, kalın muşambalarla (eskiden muşambadan yapılırlardı ama artık sugeçirmez plastik kullanılıyor) sağlar. Muşambanın, dikiş yerleri de su geçirmez, kolları ve kapüşonu vardır, içine ise yünlü şeyler giyilir.

Dingi kullanan yelkenciler ise bir blucin ve kalın kazakla yetinebilirler, ama meraklılar tek parça halinde, su ve rüzgardan koruyan giysiler giyerler. Kışın yapılan yelken yarışlarında aslında sporcular uzun süre su üstünde kalacakları zaman yazın da kullanılır dış korumalığın içine giyilen bir balık adam elbisesi, alaboradan sonra bile vücudun sıcak kalmasını sağlar.

Kullanılan tekneye göre, ayaklara giyilen botlar da değişir açık deniz yat yarışçısı, bağcıklı ağır botlar kullanır, dingi kullanan yelkenci, tekneleri özel yapılmış hafif, esnek ayakkabıları tercih eder. Dingi tipi yelkenciler, gövdelerine can yeleklerinden daha hafif batmaz malzemeler bağlayarak alabora esnasında suyun yüzeyinde kalmayı sağlarlar.

Açık deniz yelkencileri, kötü hava koşulları için bir emniyet kemeri bulundururlar. Bu, vücudu tekneye bağlayan bir teli içerir. Amaç güçlü bir dalga geldiğinde, güvertede çalışmakta olan yelkenciyi yerinde tutmak ve denize düşmesini önlemektir.

Flying Dutcman, dünyadaki en hızlı etkili ikili dingi olarak kabul edilir. Uzun, hafif bir gövdesi, trapezi ve dingi sınıf için geniş bir yelkeni bulunur.

3Kazanma

Küçük tekne sınıflarında, çizgiyi ilk aşan tekne kazanır. Olimpiyatlar ‘da 6 yarış sonunda en iyi derece sahibi tekne birinci olur. Aslında 7 yarış yapılır, ama en kötüsü atılır ve kalanlar değerlendirilir.

Dingi adı verilen tekneler, orta kısımlarında "center-board" denen, metalden ya da tahtadan salmaları istendiğinde yukarı çekilebilen teknelerdir. Bu sınıftaki tekneler, hepsi belli kurallara uyularak benzer biçimlerde yapılır. Böylece tekneyi hızlı ya da yavaş sürmek tamamen kaptana ve ekibinin becerisine bağlı olmaktadır. Bazı tekneler gelişme sınıfı diye nitelenir ve bunlarda, en hızlı ve en amansız yarışmayı sağlamak için, tekne, yelken biçimi ve alet değişikliğine izin verilir. Öbür teknelerse tek tip yapıdadır. Tek tip teknelerde bir teknenin diğerine çok yakın yapıda olması gerekir ve çok sınırlı değişiklikler yapılabilir.

Açık deniz tekneleri ise Uluslararası Açık-deniz Kurallına (IOR) göre yaptırılır. Bu kural, çok karışık birtakım hesaplarla teknenin yarış klasmanı boyutlarını belirler. İngiliz uzunluk ölçüsü "feet" kullanılarak verilen tekne sınıfları aşağı yukarı teknenin su ile temas ettiği bölümün uzunluğuna yakındır. Değişik uzunluktaki teknelerin aynı anda yer aldığı yarışlarda, bitirme süresi hesaplanırken bu kural uygulanır ve zamanlama ayarı IOR sınıflamasına göre yapılır. Teknenin yarışta elde ettiği süre IOR formülüne vurularak kazanan belirlenir. Bu, uygulamada, çizgiyi ilk geçen teknenin, çok ender gerçek birinci olması anlamına gelir. Uzun yarışlarda, örneğin, ‘’Admiral Cup’’ serisinin son ayağı 975 km'lik "Fastnet classic" de, saatler sonra yarışı bitiren küçük bir teknenin yarışı kazandığı görülmüştür.

4Kurallar

Birçok kural, teknelerin yapısıyla ilgilidir. Birbirleriyle yarışan yüzlerce farklı tipte yat vardır. Bazıları sadece kendi memleketlerine özgü bir yapıdadır, bazıları ise yaygın olarak tanınan uluslararası bir yapıya sahiptir. "Laser" bunun güzel bir örneğidir: İlk olarak 1970 gibi yakın bir geçmişte kullanılmasına karşın bu tekli dinginin uluslararası çerçevede sayısı 100.000'e ulaşmaktadır.

Günümüzde yarışan başlıca sınıflar şunlardır:

IOR: Uluslararası açık-deniz kuralına göre yapılmış yatlar sınıflaması 16 1/2 ft (5.03 m) olan Mini Tonner' dan, 70 ft (21.33 m) sınıflamalı ve gerçek boyu 80 ft'e (24.38 m) varan Maxi teknelere kadar tüm açık deniz yatları bu gruba girer. Admiral Cup, Southern Cross ya da SORC serileri gibi başlıca yarışmalarda, 35-55 ft (10.6-16.76 m) gerçek boylu ve sınıflaması 30-40 ft (9.14-12.9 m olan yatlar kullanılır.

OOD: Açık deniz tek tip: Aynı şartlarda, sonradan herhangi bir ayarlamaya (handikap) gerek duyulmadan yarışan, belli tipteki tekneler arasında yapılır.

Ton Cuppers: IOR kuralına göre sınıflaması eşit olan teknelerin yarışıdır. Şu bölümlere ayrılır: 2 ton (IOR 32 ft); 1 ton (27 1/2 ft), 3/4 ton (24 1/2 ft), yarım ton (22 tt), 1/4 ton (18 1/2 ft) ve mini ton (16 1/2 ft).

12 Metre: Bu açık deniz yarışına ise, Amerika Kupası'nın son derece karışık 12 m formülüne göre yapılan tekneler katılır. İnce, pahalı, çok hızlı teknelerdir ve bazılarına göre yat yarışlarının en güzeli budur.

Olimpik Sınıflar: Olimpik yat yarışında 7 tekne kullanılır. En küçüğü tek kullanılan "Finn"dir. Ağır bir teknedir, çok fazla güç ve dayanıklılık gerektirir. Gerçek boyu 14 ft 9 in (4,5 m) gelir, yelkeninin yüzölçümü ise 108 sqft'dir (10 m*).

Sonra 470. denen ikili dingi gelir. Fazladan bir "spinnaker" (balon yelken) ve "trapez" ile donatılmış küçük ama hızlı bir teknedir. Bu tekne 15 ft 5 in (4 m) boyundadır, 140 sqft (13 m) yelken yüzeyi ve ek olarak 140 sqtt (13 m) "spinnaker" yelkeni vardır.

Flying Dutchman ise, 19 ft 10 ½ in (6.05 m) uzunluğundadır, 20 sqft (18.58 m) yüzölçümü olan bir yelkene ve 190 sqft (17.5 m) "spinnaker"a sahip bir ikili dingi tipidir.

Bu üç centre-board (hareketli salma) tupe karşılık iki omurgalı tekne ve bir catamaran gelir. İkili Tornado catamaran, Olimpik sınıfların en süratlisidir ve gerçek boyu 20 ft (6.1 m), yelken yüzölçümü ise, 235 sqft'dir (21.83 m). "Spinnaker" yelkeni yoktur. İkili Star teknesi ise, omurgalıdır ve hepsinin en eski modelidir (1911) ve 22 ft 8 in (6.92 m) uzunluktadır. Yelken yüzölçümü 280 sqft'dir (26.13 m2) ve "spinnaker"i yoktur.

Olimpik sınıf teknelerin en büyüğü, üçlü Soling tipidir. Bu gerçek boyu 26 ft 9 in (8.15 m) gelen, 234 sqft (21,7 m2) yelkeni bulunan çok hızı bir teknedir.

1984'te, yedinci Olimpik sınıf olarak Windglider tanıtılacaktır. 12 ft (3,6 m) uzunluğunda fibreslass bir surf tahtasının üzerinde dikili, 14 ft 9 in (4,5 m) uzunluğunda bir direkten oluşan bu teknenin yelken yüzölçümü 56 sgft (6,5 m2 ) olduğundan hem ucuz, hemde kolay taşınabilir bir teknedir. Yarışmacılar, 2 ft (60 cm) genişliğindeki tahtanın üzerinde ayakta durup Olimpik Rotayı tamamlamaya çalışırlar. Gövdeyi ya da ayakları bağlamaya ancak serbest tipteki yarışmalarda ya da slalomda izin verilir.

Yarışma sırasındaki ana kurallar ise, yarışmacıların işaretleri ve şamandıraları geçerken birbirlerine göre durumları ve geçiş haklarıyla ilgilidir. Esas olarak, rüzgâr iskeleden (soldan) alan bir tekne, sancaktan (sağdan) alan bir tekneye yol vermelidir. Rüzgârı arkalarına aldıkları için kolay hareket edebilecek tekneler ise öbür teknelerin yolunu kapatmamalıdırlar.

5Beceriler

Yelkende kullanılan teknikler, deneyimsiz bir seyircinin düşünemeyeceği kadar çoktur. Yelkenci teknesini yarışın her noktasında en hızlı ve verimli biçimde kullanabilecek beceriye sahip olmalıdır, rüzgârın geliş doğrultusu hiç önemli değildir. Rüzgâra karşı, yanı orsa seyredildiği zaman kaptanın, rüzgârı ne kadar yandan alabileceğini sezmesi, rüzgâr değişimlerine uyabilmeyi becermesi, gergin yelkenle "bayılmadan" nasıl gidebileceğini hesaplaması, kendisinin ve arkadaşlarının ağırlıklarını, yelkenleri tam şişirebilmek için nasıl da gitmesi gerektiğini görebilmesi gerekir.

Rüzgâr arkadayken, yani pupa seyrederken ise teknenin dengesini sağlamayı, dingi kullanıyorsa, suyun yüzeyinde kayar gibi gitmek için arkadaşlarının ve kendisinin alacakları yerleri belirlemeyi, spinnaker'in hızı artırmak için nasıl kullanılması gerektiğini çok iyi bilmelidir.

6Taktikler

İyi bir çıkış, başarı için esastır. Ancak tekneler atletizmde olduğu gibi bir çizgiye dizilemezler. Hareket eder haldeyken, silahın patlatılmasıyla en kısa zamanda çizgiyi aşmaya çalışırlar. İyi bir çıkış, öbür teknelerin altında kalmayıp serbest bir rüzgâra kavuşmak demektir. Kaptanlar bu çıkış için yelken ve teknelerine vermeleri gereken pozisyonları saatlerce denerler ve tekrar ederler.

Amerika Kupası gibi yarışlarda, birbiriyle yarışan sadece iki tekne olduğundan, yatların başlangıç gizlisinin ardında, silah sesini duyduktan sonra bile, daha iyi bir pozisyona geçmek için çemberler çizerek oyalandıkları görülebilir. Oysa kalabalık yarışlarda, 20-30 kadar tekne fazladan hız kazanmak için çizgiye hücum ederler.

Çıkıştan sonra, yelkenciler tekneleri için en iyi rüzgâr pozisyonunu ve akıntı yönünü ayarlarlar. Önlerindeki dubaya taktik olarak nasıl yaklaşacaklarını hesaplarlar. Kendi yelkenleriyle yakın rakiplerin rüzgârını kesmeye çalışır, ani bir rüzgârla herhangi bir teknenin arayı açmamasını kollarlar. Tekne yönetme teknikleri son derece çeşitli ve inceliklidir. Kazanma ve kaybetmeyi belirleyen faktörler, bir spinnaker'in açılması ya da trapezdeki flokçunun bir rüzgâr değişikliğini izlemekteki dikkatine ve çabukluğuna bağlı saniyelerdir. Yarışları, suların ve rüzgârların değişken yapısına en iyi uyabilen yelkenciler kazanır.

7Terimler

Aback (Tersleme): Rüzgârın, yelkenin yanlış tarafına çarpması.

About: On tarafının rüzgârı aşmasıyla teknenin yola girmesi.

Anemometer: Rüzgârın gücünü ölçen araç.

Athwart: Teknenin bir yanından öbür yanına.

Backstay: Direkten kıça uzanan ip.

Bear away: Pupa ya da Orsa'ya 90 de seyir.

Beam reach: Bir yattan ya da rüzgârdan uzaklaşmak üzere rota değiştirmek.

Beat: Yatın sıkı yelken ve tremolo ile gitmesini gerektiren rota.

Block: İçinden ip geçen yivli makara.

Boom (Bumba): Yelkenin ayağındaki yatay direk.

Burgee (Fors):Kulüp ya da kuruluşun renklerini gösteren direğin baş kısmına asılı bayrak.

Centreboard: Ufak teknelerde dengeyi sağlayan hareketli salma.

Class (Sınıf): Tekne tipi.

Cleat: İp bağlamak için kullanılan, T biçiminde metal ya da tahta.

Close-hauled: Yelken gerilmiş bir halde, rüzgâra mümkün olduğu kadar yakın seyretmek.

Ease (Boşalmak): İpi gevşetmek.

fetch: Yatın tremolo gerektirmeyen bir rota üzerinde seyretmesi.

Genoa: Geniş üçgen şeklindeki ön yelken.

Goosewinged (Ayıbacağı): Arkadan gelen rüzgârla yelkenleri iki yana açıp seyretme.

Gybe: Rüzgârı kıça denk getirerek,

Halyard: Yelkenleri açan ip ya da tel.

Harden-in: Yelkeni germek.

Headsail: Direğin ilerisindeki yelken.

Helmsman: Dümen yekesini ya da tekerleğini kullanan kişi.

Knot: Saatte bir deniz mili (1.852 km).

Leeward: Teknenin rüzgârdan uzak bulunan yanı.

Mainsail (Ana Yelken): Direğin gerisindeki yelken.

Mizzen: İki direkli yelkenli teknelerin ya da kıçta küçük direkleri olan yelkenli teknelerin arka direği.

Painter: Tekneyi bağlamak için kullanılan, burundaki ip.

Port tack: Rüzgârın teknenin solundan esmesi.

Quarter: Teknenin kenarının arka kısmı.

Reef: Yelken alanını küçültmek.

Run: Rüzgârın önünde seyretmek.

Shtke-out: Küçültülmüş yelkeni serbest bırakmak.

Sheet: Yelkeni düzeltmek için kullanılan ip.

Shroud: Direği destekleyen tel ip.

Skipper: Tekneyi kontrol eden kaptan.

Spinnaker: İyi bir rüzgârdan tam yararlanmak amacıyla açılmış balon üçgen yelken.

Spreaders (or crosstrees): Ana direkten çıkan, donanım güçlendirici çubuklar.

Starboard tack: Rüzgârın sağdan gelmesi.

Stay: Direği başa ve kıça bağlayan çelik tel.

Tack: Zikzaklı bir rotayla rüzgâra doğru gitme.

Tiller (Yeke): Dümenin sapı.

Trapeze: Yelkencinin dışa sarkarak tekneyi dengelemeye çalışması.

Waterline: Tekne ile su yüzeyinin birleştiği kesim.

Windward: Teknenin rüzgâra yakın olan yanı.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Olimpit cimnastik söylendiği cimnastik gibi artistik ya da bazen cimnastik bir mükemmele ulaşma çabasını simgeler. Cimnastikte kazananı seçmek için nesnel bir yöntem yoktur. Kişiler ya da takımlar arasında bir karşılaşma, zamana karşı bir yarışma yoktur. Yapılan hareketleri hakemler değerlendirirler.

Cimnastik genellikle tek bir spor gibi düşünülürse de aslında iki ayrı bölümden oluşur. Erkekler arası yarışmalarla kadınlar arası yarışmalar birbirlerinden çok farklıdırlar. Erkeklerin yaptığı cimnastik güç, kontrol ve zorluklara dayanır, kadınların yaptığı cimnastikte ise artistik ve yorumlayıcı özellikler ön plandadır.

Cimnastikçi hiçbir zaman korkmamalı, çekingenlik göstermemelidir, başarının anahtarı kendine güvendir.

1Aletler

Erkekler 6 çeşit alet kullanır:

Yer: 12x12 m'lik minder.

Atlama Beygiri: Cimnastik yarışmalarının en kısası ve basitidir. Atlama beygiri, 1.35 m yükseklikte ve 1.60 m uzunlukta, şişkin, yumuşak yüzeyli, deri kaplı ve tahtadan ayakları bulunan uzun bir kutuya benzeyen bir alettir.

Paralel Bar: Genişliği ayarlanabilen, yerden 1.75 m yükseklikte birbirine paralel iki esnek çubuktur.

Kulplu Beygir: Atlama beygirine benzer. Üstünde tutacak iki kulp vardır (bunlar tahtadan ya da benzer maddeden yapılmıştır). Kulplar birbirlerine paralel ve 41-44 cm uzaklıkta yerleştirilmişlerdir. Kulpların üstünün yerden yüksekliği 1.22 m'dir.

Halka: Tahta ya da benzeri bir maddeden yapılmış yukarıdan sarkan tellerle asılı yerden 2.50 m yükseklikte serbestçe sallanan iki halkadan oluşan bir alettir.

Barfiks: Hem seyreden, hem de hareketi yapanlar için son derece heyecan verici bir alettir. 2.40 m uzunluktadır. Bar çelikten yapılmış olup yerden 2.55 m yüksekliktedir, direkler üzerine sıkıca yerleştirilmiştir. Bayanlar ise 4 çeşit alet kullanırlar:

Yer: Erkekler için olanla aynı ölçülerdedir.

Atlama Beygiri: Erkekler için olanla aynıdır, ama yerden 1.10 m yüksekliktedir ve uzunlamasına değil enlemesine olarak kullanılır.

Denge: 5 m uzunluğunda ve 10 cm genişliğinde bir tahtadır. Yerden yüksekliği 1.10 m'dir.

Asimetrik Bar: Birbirine paralel olarak yerleştirilmiş 2.40 m uzunlukta çubuklardır. Biri yerden 1.50, öbürü ise 2.30 m yüksekliktedir. Barlar arasındaki uzaklık, cimnastikçinin isteğine göre ayarlanabilir.

Yer ve atlama beygirinde hem erkek, hem de kadın cimnastikçiler yarışırlarsa da aralarında önemli farklar vardır. Yer hareketlerinde erkekler artistik yorumdan çok, akrobatik çevikliğe önem verirler. Bayanlar ise hareketleri müzikli yaparlar ve müziğe uyum sağlanmak, artistik yorum önem kazanır. Beygir atlama hareketlerin özellikleri bakımından, kadın ve erkek cimnastikçilerin birbirlerine en çok yaklaştıkları alettir. Ama erkeklerde beygir boyuna atlanırken, bayanlarda enine atlanır ki, bu da önemli bir farktır.

2Malzeme

Gerek erkekler, gerekse kadınlar "leotard" denilen bir giysi giyerler.

Bu giysi tek parçadır ve esnek bir maddeden yapılmıştır. Erkeklerinki atlet biçimi, kadınlarınki ise uzun kolludur. Erkekler yer ve atlama beygiri hareketlerinde şort kullanabilirler. Öbür aletlerde pantolon giymeleri zorunludur. Halka, barfiks ve asimetrik barda deriden yapılmış ellikler kullanılarak hem ellerin zedelenmesi önlenir, hem de daha iyi bir kavrama yapılması sağlanır. Hareketlere başlamadan ellere pudrasürülür. Bu pudra magnezyum karbonattan yapılmış ve ellerdeki yağları, teri alarak kaymaları engeller. Ayrıca ellerin alete yapışmasını da önler. Kadınlar genellikle çıplak ayakla yarışırlar, ama genelde son derece yumuşak ayakkabıların ya da çorapların kullanılması uygun olur. Aletlere girmeden önce ayaklar bir kutu içinde duran reçine tozuna basılır. Amaç, kaymaları önlemektir.

3Kazanma

Genellikle yarışmalar iki bölüme ayrılır: Zorunlu hareketler ve serbest hareketler zorunlu hareketler, önceden belirlen hareketlerdir. Bir yarışmaya katılabilmek için cimnastikçiler önce bu zorunlu hareketleri ve fazladan da bazı serbest hareketleri yapabileceklerini kanıtlamak zorundadırlar. Serbest hareketler, cimnastikçinin kendi düzenlediği hareketlerdir ve yarışmacının en başarılı yönlerini gösterebilmek amacını güder.

Hareketleri dört hakem değerlendirir. Değerlendirme 10 üzerinden, tam ve ondalık sayılar kullanılarak yapılır (8,9, 9,7 gibi). Değerlendirme tamamlanınca yarışmacının aldığı en yüksek ve en düşük puanlar atılarak öbür ikisinin ortalaması alınır. Bu kesin puandır ve yüzdeli de olabilir (9,2 ve 9,3’ün ortalaması alındığında 9.25 etmesi gibi). Puanlamayı yapanlar arasında büyük değerlendirme farkı olursa başhakem durumu tetkik ederek puanların değişmesini sağlayabilir. Büyük cimnastik yarışmalarında televizyon kameraları en gösterişli olmaları nedeniyle daha çok yer ve paralel bar hareketlerini izlerler. Her aletteki başarı ayrı ayrı değerlendirilmesine rağmen, bütün aletlerin değerlendirilmesi sonucunda kazanan sporcu büyük ilgi görür. Bu erkekler için 6, kadınlar için 4 aletteki değerlendirmelerin toplamıdır. Uluslararası yarışmalarda kazanan ülkenin tespiti her alette ülkelerin en iyi beş derecesinin değerlendirilmesiyle yapılır

(her ülke her alete altı cimnastikçiyle katılır). Cimnastikçi harekete başladığı ilk adımından son duruş hareketine kadar değerlendirilir. Zorluk derecesinin yanında çeviklik, kıvraklık, güç, esneklik ve zıplama göz önünde bulundurulur. 10 tam nottan başlayarak, puan düşürülerek değerlendirme yoluna gidilir. Çok basit hareketler, gereksiz tekrarlar, kontrolsüzlük, kesintiler ve açıkça görülen zorlanmalar puan kaybettirir. Cimnastikçi her aletin değişik gerekliliklerini karşılayabilen bir yapıda olmalıdır.

4Kurallar

Uluslararası Cimnastik Federasyonu'nca (FIG) belirlendiği üzere, gösterideki her hareket bir zorluk derecesine göre değerlendirilir.

Erkeklerde:

A. Temelzorluk (örneğin geriye toplu salto);

B. Orta zorluk (örneğin geriye düz salto);

C. Ustün zorluk (örneğin geriye iki burgulu salto ya da geriye çift salto).

Her gösteri belli bir sayıda bu zorlukları içermelidir. (Örneğin Olimpiyatları’ndan azından 2 tane "C" hareketi, her gösteride bulunmalıdır). Kadınlar için de benzer kategoriler kullanılır (orta zor, çok zor gibi) ve bir gösterinin planlanmasında onlardan da belli sayıda zor hareketler istenir.

Erkeklerarası yarışmaların en heyecan olanı barfikstir. Cimnastikçiler gösterilerini birbirini izleyen sallamalar ve dönüşlerle tamamlarlar.

ERKEKLER

Floor (Yer): Genelde hareket dizisi taklalar, dengeler (en az iki saniye), birleştirici hareketler içermeli, saltolar belli bir yükseklikten atılmalı, aynı zamanda güç ve yumuşaklık gerektiren hareketlere yer verilmelidir. Hareket dizisi tüm alana yayılacak gibi düzenlenmeli, en az 50, en çok 70 saniye sürmelidir. 60 saniye dolduğunda bir zil ile sporcu uyarılır. Vault (Atlama Beygiri): Daha fazla bir yükseliş sağlamak amacıyla bir sıçrama tahtası kullanılır ve bu tahta beygirden istenilen herhangi bir uzaklığa yerleştirilebilir. Hareket altı bölümdür: Koşu, sıçrama, birinci uçuş, beygire temas, ikinci uçuş ve yere konuş. Yere düşüldüğünde iki ayak yan yana konmalı ve yere bastıktan sonra adım atılmamalıdır. Her yarışmacının sadece bir hakkı vardır.

Paralel Bars (Paralel): Genelde hareket sallanmalar, uçuşlar (iki elin barlarla teması kaybettiği an) ve çeşitli denge duruşlarını içermelidir. Alete çıkarken bir sıçrama tahtası kullanılabilir.

Pommel Horse (Kulplu Beygir):

Bacaklar beygire değmeden sürekli bir sallanma hareketleri dizisini içerir. Bu arada bacaklar dik, yatay, ayrı ya da bitişik olmak üzere çeşitli çemberler çizer. Bacaklar bitişik olarak yapılan hareketler çok önemlidir ve beygirin bütün bölümleri kullanılmaktır.

Rings (Halka): Sallanma hareketleri, duruşlar, güç gösterileri yapılır. Biri güce dayanan, biri salınımla birleşen en az iki amut yapılmalı ve üstün bir güç hareketi olarak haç duruşu uygulanmalıdır. Bütün denge duruşları en az iki saniye sürmelidir.

High Bar (Barfiks): İleri ve geri doğru sürekli sallanma hareketlerini içerir. Tutuş biçimleri zaman zaman değişmeli ve yarışmacı en az bir kez bar bütünüyle bırakmalıdır. Kalın köpükten bir minder cimnastikçinin konuş hareketini kolaylaştırmak için barın altına yerleştirilir. Büyük yarışmalarda hareketler çok tehlikeli hale

geldiğinden bu minder herhangi bir düşmeye karşı koruyucu olarak da önemlidir.

BAYANLAR

Floor (Yer): Genel olarak erkeklerinkiyle aynıdır. Ama bayanlarda hareketler müzik eşliğinde yapılır ve dans öğeleri taşır. Değerlendirme yapılırken müzikle uyuma, yorum gücüne ve taklaların zorluk derecelerine bakılır.

Vault (Atlama Beygiri): Genel olarak gene erkeklerinkiyle aynıdır. Ancak bayanlara iki atlayış hakkı verilir ve daha iyi olanın puanı geçerli sayılır.

Beam (Denge): Erkeklerde karşılığı bulunmayan bir alettir. Aşırı bir konsantrasyon gerektirir. Çünkü hareketler sadece 10 cm genişliği olan bir tahta üzerinde yapılmaktadır. Yüksek sıçramalar, en az bir amut ve ayrıca yerdekiler gibi çeviklik, denge, dans hareketleri gösteride yer almalıdır. Denge aletine çıkarken sıçrama tahtası kullanabilir.

Asmmetrical Bars (Asimerik Bar):

Erkeklerin barfiks aletinde olduğu gibi sürekli bir hareketlilik gerekir ( yalnızca alçak bar üzerinde kısa bir duruş yapılabilir). Bara karnın temas ettiği dönüşler, bir amut ve en az bir kez cimnastikçinin iki eliyle de barı bir an bırakması her gösteride yer almalıdır. Bu alete çıkmak için de sıçrama tahtası kullanılabilir.

5/6Beceriler-Taktikler

Her ne kadar hareketleri değerlendirmek çok güç bir iş ise de, üstün bir performans ile iyi bir performansı ayırt etmek için uzman olmaya gerek yoktur. İyi cimnastikçiler yer çekimini yenerler, üstün cimnastikçiler ise onu bütünüyle yok sayarlar ve dengelerini asla kaybetmez, hareketleri yağdan kıl çeker gibi, adeta güç harcamadan yaparlar. Ama en iyilerin bile zamansız duruşlar, aletten düşmeler, yanlış saltolar gibi beklenmedik hatalara düştükleri görülebilir. Yüksek düzeydeki yarışmalarda, cimnastikçiler riskli ve orijinal hareketler de sergileyebilmelidirler. Bu hareketlerden bazıları yeni ve daha önce denenmemiş oluşlarıyla ilgi çeker ve ilk deneyen cimnastikçinin adıyla anılırlar. Örneğin Sovyet cimnastikçi Olga Korbut'un asimetrik barın üst barında attığı geri salto Korbut Saltosu diye bilinir.

7Terimler

Bridge (Köprü): Göğüs yukarda kalacak biçimde vücudu el ve ayaklar üzerinde yay gibi germek.

Cross or Crucifix (Haç Duruşu): Halkada kolları yere paralel olarak iki yana açıp durma.

Dismount (İniş): Bir aletten inerken yapılan konma hareketi.

Element (Eleman): Hareket.

Flic-Flac: Geriye elli parende.

Hecht (Turna): Aletlerden yukarı uzanarak yapılan bir bitiriş hareketi ve atlama beygirinde yukarı uzanarak yapılan aşma hareketi.

Layout (Yayılma): Vücudun tamamen açılması.

Pike: Bacakları düz tutarak vücudu belden öne doğru uzatarak "V şeklini almak.

Planche (Blanş): Vücudu eller üzerinde yere paralel olarak dümdüz tutmak.

Reuther board (Sıçrama tahtası): Alete çıkmak için kullanılan siçrama tahtası.

Scale: Tek bacak üzerinde dengede durmak.

Straddle: Bacakları iki yana açmak.

Stutze: Paralel barda, sallanma ile başlayarak amutla bitirilen dönüş hareketi.

Travel (Kayma) : Cimnastikçinin kulplu beygirde yer değiştirmesi.

Tsukahara: Adını bir Japon cimnastikçiden alan beygir atlama hareketi. Cimnastikçi yükselirken dönerek yönünü değiştirir ve beygirden geri saltoyla iner.

Walkover: Durduğu yerde öne veya geriye doğru yapılan köprülü dönüş hareketi.

Yamashita: Adını yine bir Japon cimnastikçiden alan beygir atlama hareketi. Cimnastikçi ikinci uçuşta bükük pozisyona gelip açılarak bir elli aşma yapar.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Squash (skuaş) yalnızca oynayanlara dönük bir spordur. Camlı izleme yerleri olan salonlar yapılmasına karşın geniş bir seyirci kitlesinin ilgisini çeken bir spor olmamıştır. Heyecanlı ve gerginlik veren bir oyundur, iki kişi arasında oynanır ve hem bedensel yetenekleri, hem de zekâ, kararlılık, cesaret gibi zihinsel yetenekleri geliştirir.

ABD, Kanada ve Meksika' da oyunun "Sert top" denilen, değişik bir çeşidi de oynanmaktadır. "Sert top" da saha 75 cm daha dar olup topun sert olmasından dolayı çok büyük hızlara ulaşması söz konusudur. Bu iki oyunun farkını anlatmak için şöyle derler: "Yumuşak top “ta, iki centilmen küçük siyah bir topu kovalarlar, Amerikan tipi oyunda ise küçük siyah bir top iki centilmeni kovalar. Yıllar boyu iki oyunu birleştirmek için yapılan çabalar bir sonuç vermemiştir.

1Oyun Alanı

Bir tenis alanı düşünün: Ağın olduğu yerde yaklaşık 4.60 m yüksekliğinde bir duvar, servis çizgisinde yaklaşık 2.15 m bir duvar, ikisi arasında da karşılıklı iki duvar olsun, işte size bir squash oyun alanı. Şimdi öbür yan alandaki tenis oyuncusunu alıp bu alana getirin, Squash, raketleri daha hafif raketlerle, topu da daha küçük bir topla değiştirin. Artık oyunu başlatabilirsiniz. Bu oyunda ağın yerine "tin" vardır, yerden yüksekliği 48,3 cm olup, sınırı kırmızı çizgiyle ön duvara çizilmiştir. Yer parke, duvarlar düz ve serttir.

Çizgileri ve ölçümleriyle squash oyun alanı.

2Malzeme

Squash raketi tahtadan yapılmış olup sapı deri ya da havlu kaplı ve boyu 61 cm kadardır. Raket ç başında bağırsak tel kullanılır. Tenis raketinden daha küçük ve daha hafiftir. Uluslararası karşılaşmalarda kullanılan top kauçuktan yapılmıştır, içi boştur ve ağırlığı 24 kg kadar olup çapı 4 cm'dir.

Squash raketi tenis raketinden daha küçüktür ve daha hafiftir. Ahşaptan yapılanları tercih ederim edilir ama çelik saplıları da yaygın olarak kullanılır.

3Kazanma

Squash kazanma, Teniste olduğu gibi, oyuncu servisi atar ve oyun aşağıdaki hatalardan biri yapılana kadar sürer.

a) Top "tin" bölgesine çarparsa;

b) Top yerde iki kere sıçrarsa;

c) Top alan dışına çıkarsa oyun durur.

"Tin"e ya da altına çarpan top oyun dışı sayılır. Topun alan dışına çıkması ise oyun alanını belirleyen duvar çizgilerinin üzerine ya da tavana çarpması demektir.

Squash maçları genellikle beş set üzerinden oynanır. Dokuz sayı alan oyuncu seti kazanır. Sekiz sekiz berabere olunursa, servis karşılayan oyuncu "setsiz" ya da "set iki" uygulamalarından birini seçer. Setsiz dendiğinde oyun 9-8 bitebilir. "Set iki “de ise oyun 10'a yürür ve 10-8 ya da 10-9 biter.

Yalnızca servis atan oyuncu sayı kazanır. Karşılayan oyuncu servisi alır, sayı kazanmaz. Servisi atan her atışında servis köşesini değiştirmek zorundadır. Sayılar servis atanın sayıları öne alınarak belirtilir: "Uç-iki.

Servis atan bir sayı daha alırsa yalnızca sayılar söylenir: "Dört-iki". Servis. Rakibe geçerse bu belirtilir ve sayıların yeri değiştirilir: "Servis, iki-üç".

Yan duvara paralel yapılan bu vuruşla rakip oyuncu alının ortasında durduğu yerden uzaklaşmaya zorlanıyor.

4Kurallar

Squash kuraları, Squash'da servis kuralları biraz karışıktır. Bunun için 3 rakamını hatırda tutmak gerekir. Servis atan kişi servis sırasında 3 şeyi doğru yapmak zorundadır. Bunlardan birini doğru yapamazsa servisi kaybeder. Bu üç kural:

1) Servis sırasında en az bir ayağın servis kutusu içerisine basması;

2) Topun karşı duvarda avut çizgisiyle servis çizgisi (yerden aşağı yukarı 2.30 m yükseklikte) arasına çarpması;

3) Topun karşı duvara çarptıktan sonra arka duvar önündeki öbür yarı alanda yere düşmesi gerekir.

Ayak hatası kuralı denilen kural, en az bir ayağın top rakete değerken servis kutusu içerisinde bulunması gerektiğini belirtir. Bu yalnızca ayak parmaklarının ya da topuğun yere değmesi şeklinde olabilir. Ayak hareket halinde de bulunabilir ama çizgiye değmemesi gerekir.

Elden havaya doğru atılan topa herhangi bir yere değmeden raketle vurulmalıdır. Bu vuruş doğrudan karşı duvara yapılmalı ve duvara çarpan top kısa çizginin gerisine, öbür yarı alana düşmelidir. Top duvardan yansırken yan duvara ya da arka duvara çarparak da bu çizginin berisine düşebilir. Bu arada, servis karşılayan oyuncu isterse top havadayken, daha yere çarpmadan, vole bir vuruş yapabilir ve servisi "almış" sayılır.

Servis atanın bir atışta yaptığı hatalar birden fazla da olsa, tek hata olarak kabul edilir.

Eğer karşılayan oyuncu hatayı görüp servisi "almaz"sa, atan servisini yineler, ama üst üste iki hata yaparsa servisi kaybeder. Bazen de karşılayan oyuncu işine geliyorsa, hatalı bir servisi "alır" ve oyun servis hatasız atılmışçasına devam eder.

Servis atana servisi bir kerede kaybettirecek hatalar "çifte hata” denen hatalar olup, bunlar

1) Ön duvara erişemeyen,

2) Alan dışına atılan,

3) Ön duvara çarpmadan başka duvara çarpan servislerdir.

Squash oyunu iki oyuncuyla küçük bir alanda, yaralanmalara yol açabilecek raketlerle ve çok hızlı oynandığında, kurallar kazaların önlenmesine büyük önem verir. Mutlaka uyulması gereken kural, topa vuran oyuncunun en kısa zamanda bütün çabasıyla topun önünden çekilip rakibinin görüş ve vuruş alanını açması kuralıdır. Eğer oyuncu bunu yapamazsa hakem sayıyı ya da servisi rakibe verir. Oyuncu rakibinin önünü açmak için elinden geleni yapmış da olsa, hakem rakibinin oyununa engel olduğu görüşündeyse, kararını değiştirmez.

5/6Beceriler—Taktikler

Squash oyunu hızla oynanan satrançça benzetilmektedir. Yüksek düzeydeki bir oyunda çabuk kazanma söz konusu değildir ve oyunun emek verilerek kazanılması gerekir. Bu nedenle oyuncuların amacı güvenli vuruşlar yapmaktır. Kaybetme riskini göze almayan ve topu uzak köşelere tarak rakibi zor durumlara sokan vuruşlar yapılmalıdır. Tenistekinin tersine bu oyunda en iyi servis kavisli servistir. On duvara çarpan topun arka duvardaki avut çizgisinin hemen altına çarpıp servis kutusu çizgisinin arkasına düşmesine çalışılır. Top arka duvara ne kadar yakın bir yere düşerse vuruş yapmak o kadar zorlaşır. Daha çok kullanılan, savunmaya yönelik bir servis şekli ise "drive" olarak adlandırılır. Servis çizgisinin hemen üstüne atılan top oradan yansıtılıp servis karşılayanın karşısındaki duvara çarptırılarak arkalara kadar gelmesi sağlanır.

Her vuruştan sonra oyuncular alanın ortasında çizgilerin kesiştiği "T" noktasına yerleşmeye çalışırlar. Bu orta noktadan oyuncu, alanı kontrolüne alıp açık vermeden oyunu sürdürebilir. "T"yi kapabilmek için oyuncu topu kenar duvarlara yakın ya da doğrudan köşelere atarak rakibini ortadan uzaklaştırmaya çalışır. Bunu köşelere atılan kesik ve yumuşak toplarla, ya da önce yan duvara çarptıktan sonra ön duvara yansıyan vuruşlarla rakibini ters ayak üzerinde bırakmaya önem vererek yapar. Duvarlara yakın yerlere düşen ya da "T” noktasının üzerinden yüksek geçip arkaya giden toplar çok etkili olur.

7Terimler

Angle (Açılh Vuruş): Topun ön duvara çarpmadan önce yan duvara çarptırılması.

Boast: Arka köşelerden savunma amacıyla yapılan açık vuruş.

Drop-shot (Kesik Vuruş): Yavaşça yapılan vuruş sonucu servis çizgisinin tam üstüne çarpıp yere düşen top.

Game ball (Oyun Sayısı): Oyunun son servisi.

Nick (Süpürgelik): İki duvarın veya yerle duvarın kesim noktası. Buraya çarpan topun zıplama yönü belli olmaz.

Tin (Teneke): On duvarın alt bölümü. Top buraya çarpınca ses çıkar.

Kaynak: ‘’ADAM’’ spor seyircisinin el Kitabı’ndan yazılmıştır

Dünyanın birçok yerinde boksa televizyonda büyük yer ayrılması bir rastlantı değildir. Milyonlarca erkek, kadın ve genç boks için gereken beceri ve cesarete ilgi duymaktadır. Yalnızca dövüşen iki boksör ve hakemden oluşan bir spor olduğundan izlenmesi de kolaydır.

Boks iki erkek arasında iplerle çevrili bir kare alanda ve eldivenle yapılan bir yumruk dövüşü olarak tanımlanabilir. Eldivenlerin içleri yastıklıdır, bu yastıklar yumrukları ağırlaştırmaktan çok elleri korumak amacını güder.

Amatör boksun kuralları profesyonel bokstan azıcık farklıdır. Bu farklardan biri amatör boksun 3 raunt üzerinden oynanmasıdır.

Amatör boks maçları her dört yılda bir yapılan Olimpiyat Oyunları sırasında televizyondan verilir. Ayrıca bir de amatör Dünya Şampiyonası vardır.

Boksörler yalnızca kendi sıkletlerinde olanlarla dövüşürler. Bunun için belli kilolar saptanmıştır. Boksörlerin dövüş sabahında dövüşecekleri ağırlığın üst limitini geçmemeleri gerekir. Profesyonel boksta şu sıkletler vardır:

Sinek sıklet (flyweight): 50,8 kg'a kadar

Horoz sıklet (bantamweight): 53,5 kg

Tüy sıklet (featherweight): 57,2 kg

Yarı hafif sıklet (junior lightweight): 59 kg

Hafif siklet (lightweight): 61,2 kg

Yarı velter siklet (junior welterweight): 63,5 kg

Velter sıklet (welterweight): 66,7 kg

Yarı orta sıklet (junior middleweight): 63,5 kg

Orta sıklet (middleweight): 72,6 kg

Yarı ağır sıklet (light heavyweight): 79,4 kg

Ağır sıklet (heavyweight): 79,4 kg' dan fazla

Bunlardan başka yarı sinek sıklet, ağır horoz sıklet ve yarı hafif sıkletle hafif sıklet arasında olmak üzere cruiserweight diye üç yeni sıklet daha konulmuşsa da daha yaygın bir uygulamaya geçilmiş değildir.

Uluslararası Amatör Boks Birliği de Olimpiyat ve Dünya Şampiyonaları için aşağıdaki 11 sıkleti resmen kabul etmiştir:

Hafif sinek sıklet (light flywe ight): 48 kg'a kadar

Sinek sıklet (flyweight): 51 kg

Horoz sıklet (bantamweight): 54 kg

Tüy sıklet (featherweight): 57 kg

Hafif siklet (lightweight): 60 kg

Hafif velter sıklet (light weight): 63,5 kg

Velter sıklet (welterweight): 67 kg

Yarı orta sıklet (light middleweight): 71 kg

Orta sıklet (middleweight): 75 kg

Yarı ağır sıklet (light heavy weight): 81 kg

Ağır sıklet (heavyweight): 81 kg'dan fazla.

1Ring

Dört köşe olan boks alanının adı ringdir. Bu ad 18. yüzyılda Hyde

Park'ta (Londra), dövüşmek isteyenlerin içine girdikleri çevresi çitle çevrili alandan gelmedir.

Üç iple çevrelenen ring yerden yüksekte ve profesyonel karşılaşmalarda 4.27-6,1 m, amatörlerde ise

3.66-4.88 m arası kare bir alandır.

2Malzeme

Boks eldivenleri profesyonel boksta 170-222 gr arasında ve 66.7 kg'dan ağır sıkletler içinse en çok 283 gr ağırlığında olur. Eller, bunun dışında, ele sarılan yumuşak ve yapışkan bantlarla korunur. Boksör ağzına koruyucu lastikten dişlik takar. Bütün boksörlerin şortlarının içine koruyucu takmaları da zorunludur.

Her boks federasyonu yardımcıların (asistan) ring köşesinde kullanabilecekleri tıbbi malzemeyi kısıtlayan kuralları koymuştur. Yardımcıların kullanabileceği tıbbi malzeme arasında genellikle vazelin, sargı bezi, 1/ 1000 oranında adrenalinli su ve buz kesesi bulunur. Sporda yasak ilaçların kullanımının artması karşısında hakemler tüm sağlık malzemesini dikkatle incelerler.

3Kazanma

Profesyonel karşılaşmalarda üstü çıplak olan, amatör karşılaşmalarda ise atlet giyen boksörler, maçları ya puan toplayarak ya da rakibini yere sererek kazanırlar. Puan toplama, yumruğun ön yüzüyle hedefin yani rakibin belden yukarısının ön ve yan taraflarına vurularak yapılır. Yere düşürmede ise, 10 saniye süreyle dövüşe devam edemeyecek durumda kalan rakip knock-out (nakavt) edilmiş olur.

Profesyonel boksta tek bir uluslararası kuruluş olmadığından kurallar üzerine anlaşmazlıklar ve dünya şampiyonunun kim olduğuna dair tartışmalar çıkar. Bir raundu kazanmanın en genel yolu ring hakemi ya da masa hakemlerinden 10 puan toplayarak olur. Her raunt 3 dakika sürer ve raunt araları 1 dakikadır.

Raundu kaybeden boksör kazandığı puanların 9'u geçmemesinden dolayı raundu kaybetmiştir. Raunt berabere olarak da bitebilir. Her rauntta alınan puanlar maçı kazananı belirlemek için toplanır ve sonuçta bir maç da berabere bitebilir.

Profesyonel boks şampiyonalarında 3'er dakikadan 15 raunt dövüşülür. Avrupa'nın bazı ülkelerinde ise bir deneme olarak son zamanlarda 12 raunt limiti konmuştur. Uluslararası amatör boks karşılaşmaları 3'er dakikalık 3 raunttur ve bir raundu kazanana 20 puan verilir, kaybeden de belli bir oran dahilinde daha az puan alır. Olimpiyatlar ‘da 5 masa hakemiyle bir ring hakemi bulunur. Ring hakemi yalnızca maçın gidişine karışır, puanlar masa hakemleri tarafından verilir.

Boksör maçı, sayı kararıyla, nakavtla, hakem kararıyla, rakibin abandonesi ya da diskalifiye edilmesiyle kazanır. Bel altına ve enseye vurmak, açık eldivenle, kafayla, omuzla, bilekle, dirsekle ya da kolla vurmak yasaktır. Hakem oyunu geçici olarak durdurduğunda ya da raunt bitişini bildiren gong çaldığında

 yumruk atılmamalıdır. Gong çaldığında boksör yerdeyse sayma devam eder.

4Kurallar

Profesyonel boksta iki ayrı otorite bulunduğundan kuralların yorumu ve karar verme maçın yapıldığı ülkeye göre değişir.

İki ana organizasyondan biri, 1963 yılında Meksiko şehrinde kurulmuş olan Dünya Boks Konseyi (World Boxing Council) olup Latin Amerika, Kuzey Amerika, Uzak Doğu, Avrupa Boks Birliği ve İngiliz Boks Heyeti'nden kimi federasyonları kendisine bağlamıştır. İkincisi, Dünya Boks Derneği (World Boxing Association) ise bazı Amerikan eyaletlerince kurulmuştur ve dünyanın çeşitli yerlerinde kendi şampiyonalarını düzenlemektedir.

Maç seyrederken hakemin boksörlerden birini faullü dövüştüğü için uyardığını gözleyebilirsiniz. Bu yarılar, tutma, sarılıp bırakmama, böbreğe vurma, yerdeki ya da kalkmaktaki boksöre vurma gibi durumlarda yapılır. Genellikle amatör boksta hakemler profesyonel boksa oranla daha katı ve ayrıntılara özen göstererek maç yönetirler.

Hedef Alanı

Sol dürtme (left lead). En çok sayı aldıran vuruştur. Boksör rakibini kol mesafesinde tutup açık yer arar.

Sağ direk (straight right). Boksör rakibin sol savurmasından kaçabilirse sağ direği rakibin başının korumasız tarafına indirir.

Aperküt (uppercut). Aperkütün etkili olması için boksörün rakibine yakin olması gerekir. Aperküt, aşağıdan vurulur ve çeneyi hedef alır.

Sol çengel (hook). Rakibin şakağına veya kaburgalarına vurulan bu yumruk en çok zarar veren vuruştur.

5Beceriler

Boks sporunda da öbür sporlarda olduğu gibi özel bir dil kullanılır.

Klasik bir boksör puanlarını sol dürtmelerle (left lead) kafaya ya da gövdeye vurarak kazanır, sonra da daha güçlü olan sağını kullanacağı bir boşluk bulmaya çalışır. Sol dürtmeden sonra vururken kolunu dik açılı olarak kullandığı ve hedefe tam isabetle inen sol çengel (hook) gelir. Solak, sağ ayağı ve sağ yumruğu önde dövüşen boksördür. Solak boksörler seyrek yetişir, ama aralarından hem amatör, hem profesyonel şampiyonalar çıkmıştır. Boksta dört temel yumruk çeşidi direk (straight), çengel (hook), savurma (swing) ve aparküttür (uppercut). Aparküt, boksörün dizlerini hafif bükerek aşağıdan yukarı doğru yaptığı vuruştur. Sol yumruk, puan almak, boşluk açmak için ve çabuk atak yapan rakip boksörü durdurmak için kullanılır. Sağ yumruk ise ağır silah olarak düşünülür, ayrıca savunmada da rakibin sol yumruklarını durdurmada ve yanlara kaydırmada büyük önem taşır.

Sağdaki ağzındaki diş koruyucusu gören boksör rakibinin savunmasını şiddetli bir sağ kroşe ile açmış durumda.

"Herkes dövüşebilir ama çok az kişi boks yapabilir" sözü bir boks maçı seyrettikten sonra daha da anlam kazanır. Boksörün amacı kendisi yumruk yemeden rakibine yumruk atmaktır. Kolu, yumruğu ve omuzuyla yaptığı engellemeler dışında, eğilerek ve yana çekilerek savunma yapar. Bu hareketleri bazen o kadar ince olur ki, ancak çok yakından seyredilirse yumruk yemediği anlaşılabilir. Dayanıklılığı kırmak ya da rakibin kafasını öne düşürmek için göğüsse atılan yumruklar ise dirseklerle ya da yarı açık tutulan ellerle engellenir. Kaştaki açılmalar maçın hakem tarafından hemen durdurulacağı anlamına gelmez. Durdurma, yaranın ciddiyetine, bazen de saha doktorunun görüşüne bağlıdır. Ring dışında, köşelerde bekleyen, (profesyonellerde aralarında menecerin de bulunduğu) iki üç yardımcı raunt aralarında boksörleri rahatlatırlar. Boksörün kaslarını yumuşatmaktan başka su içirir, öğütler verirlerken, açılmışsa kaşına ya da başındaki başka yaralara da pansuman yaparlar. Açılmaların çoğu kafa kafaya çarpmaktan olur. Eğer kasti kafa atma söz konusu ise, sebep olan boksör ciddi olarak uyarılır ya da diskalifiye edilir.

6Taktikler

Boks maçı anlatan televizyon spikerleri rakibin gardını bozmak için atılan aldatma yumruğu (teinting) ve kombine yumruklar (combination punching) gibi sözleri sık sık kullanırlar. Kombine yumruklar çok çabuk olarak birbiri ardına rakibin gövdesine ve başına atılan yumruklardır. Kontra yumruk, maçı kazanmada büyük önem taşır. En iyi kontra yumruk atma biçimi, güç olmasına karşın, rakibin sol dürtmesine sağ kroşe ile cevap vermektir. Bunu yaparken boksör, rakibin sol dürtmesinin sağ omuzu üzerinden kaymasını sağlar ve vücudunu döndürerek sağ kroşesini patlatır. Solak boksöre karşı en etkili kontra, sağ yumrukla değil, görüş sahası dışından geldiğinden sol çengelle yapılır. Şampiyon boksörler rakiplerini doğrudan başlattıkları ataklardan çok, onlara hatalı yumruk attırarak çıkardıkları kontra yumruklarla indirirler.

7Terimler

Backpedal (Geri Adım): Yumruk menzili dışında kalmak için geriye adım atma.

Canvas: Ringin üst yüzeyi.